Duran �etin iki �yk� kitab�na daha imza att�: ‘B�y�k �d�l’ ve ‘Balkondaki Adam’

11/10/2009 � Kategori: Haber/�zlenim

Duran Çetin iki öykü kitab�na daha imza att�: ‘Büyük Ödül’ ve ‘Balkondaki Adam’

Duran Çetin’den yeni kitaplar

2000 y�l�nda yay�nlanan “Bir Kucak Sevgi” ve “Güller Solmas�n” isimli öykü kitaplar�yla edebiyat dünyas�na yelken açan yazar Duran Çetin, �imdi de Beka Yay�nlar�’ndan ç�kan Büyük Ödül ve Balkondaki Adam kitaplar�yla okuyucusunun kar��s�na ç�kt�.

Sekiz öykü kitab� ve dört roman� ile velut bir yazar oldu�unu ortaya koyan Duran Çetin’in Büyük Ödül ve Balkondaki Adam ismini verdi�i kitaplar� beka Yay�nlar�’ndan ç�kt�.

Her kesimden insan�m�z�n dertlerini, kültür ve ya�am biçimlerini i�leyerek, okuyucuyla bütünle�tirme dü�üncesiyle öykü ve romanlar�n� yazmaya ve yay�mlamaya devam eden yazar Duran Çetin, hayat� her yönüyle yans�tt�� eserlerinde Anadolu’nun s�cac�k sesi olma yolundaki çabalar�n� sürdürüyor.

Her �eyden önce bu toplumun bireyi olarak ya�ad�� sanc�lar� ya da gülü�leri hikâye diliyle payla�may� sevdi�ini dile getiren Duran Çetin, “Maksad�m faydal� olmak. Öykü ve romanlar�mla yapabilece�im �eyi yerine getirmi� olman�n, söylemenin keyfini ya��yorum” dedi.

�Y� �NSANA ��ARETLER

Hikaye ve romanlar�n� “�yi �nsan” olma üzerine kurgulayan Çetin, iyi insan�n nas�l yeti�mesi gerekti�inden insan�n topluma kazand�r�lmas�na, e�itim ve ö�retim konular�ndan insan�m�z�n gündelik haytalar�nda kar��la�t�klar� olaylara kadar insani de�erleri roman ve hikâyelerinde i�liyor. Büyük Ödül ve Balkondaki Adam’da da Çetin, çocuk ve gençlere, iyi insan olman�n ipuçlar�n� veriyor. Kültürel yozla�ma ve ahlaki bozulman�n toplumu sürükledi�i yokluk uçurumundan kurtarma ad�na neler yap�labilece�ini öykü tad�nda ortaya koyuyor.

DURAN ÇET�N K�MD�R?

Konya’ya ba�l� Çumra ilçesinin Apasarayc�k köyünde 1964 y�l�nda do�an Duran Çetin, ilk ve orta ö�renimini Çumra’da tamamlad�. Üniversite ö�renimini Konya’da tamamlayan Çetin, 1986 y�l�nda ba�lad�� ö�retmenli�e hâlen Konya’da devam ediyor.

Yaz� ve öyküleri, edebistan.com, Edebiyat Ufku ve k�rkikindi gibi internet siteleri, Yedi �klim, Hece, Dergah, Berceste ve Ay Vakti gibi de�i�ik dergilerde yer alan Duran Çetin’in Büyük Ödül ve Balkondaki Adam isimli öykü kitaplar� 11. ve 12. kitaplar� olarak okuyucuyla bulu�tu. Yay�mlanm�� sekiz öykü kitaplar�n�n d��nda, Bir Ad�m Ötesi (2002), Yolun Sonu (2004), Portakal K�z�m (2005), Toprak Gönüller (2008) adl� romanlar� bulunmaktad�r.

Yazar�n yay�mlanm�� eserleri:

01. Bir Kucak Sevgi, (Öykü, 2000), Beka Yay�nlar�, �stanbul (4. Bask�, 2009)

02. Güller Solmas�n, (Öykü, 2000), Beka Yay�nlar�, �stanbul (2. Bask�, 2009)

04. K�rm�z� Kardelenler, (Öykü, 2003), Beka Yay�nlar�, �stanbul (3. Bask�, 2009)

05. Yolun Sonu, (Roman, 2004), Beka Yay�nlar�, �stanbul (2. Bask�,2009)

06. Portakal K�z�m, (Roman, 2005), Beka Yay�nlar�, �stanbul (2. Bask�2009)

07. Sana Bir Müjdem Var, (Öykü,2006), Beka Yay�nlar�, �stanbul (3. Bask�, 2009)

08. Gözlerdeki Mutluluk, (Öykü, 2007), Beka Yay�nlar�, �stanbul (2. Bask�, 2009)

09. Toprak Gönüllüler, (Roman, 2008),Beka Yay�nlar�, �stanbul

10. Minik Göl, (Öykü, 2009), Koski, Konya

11. Büyük Ödül, (Öykü, 2009), Beka Yay�nlar�, �stanbul (2. Bask�, 2009)

12. Balkondaki Adam, (Öykü, 2009), Beka Yay�nlar�, �stanbul

www.durancetin.com Email: durancetin@hotmail.com

Beka Yay�nlar�

0212 5125166

0212 5124543

Kal�c� Ba�lant� Yorum (0) Yorum yaz!

8. �zmir T�rk�e G�nleri

23/9/2009 � Kategori: Haber/�zlenim

8. �zmir Türkçe Günleri

77. Dil Bayram�

26 Eylül 2009 Cumartesi

14-16 Ekim 2009

Düzenleyenler: Konak Belediyesi, Dil Derne�i

Ana �zlek: “Dil Bilinci” / Savsöz: “Okudum Türkçe, Ya�ad�m Türkçe”

26 Eylül Cumartesi

Yer: Türkçe Ta�� (Konak EÜ Atatürk Kültür Merkezi yan�)

10.00 Küçük Konser

10.20 8. �zmir Türkçeye Emek Ödülleri Töreni

Sunan: Gürsel Gezen

Yer: Konak Belediyesi Dr. Selahattin Akçiçek E�refpa�a Kültür Merkezi

Genel Sunum: �ffet Diler

12.45 Aç�l��/ “Dilim Dilim Dilim” karikatür sergisi

Sergi Dan��man�: Eray Özbek

13.15 Küçük Konser

13.30 Aç�l�� Sesleni�leri:

Konak Belediye Ba�kan� Dr. Hakan Tartan

Dil Derne�i �zmir Temsilcisi Y. Bekir Yurdakul

13.45 K�sa Oyun: “Telefon K�llanma K�lavuzu”

Yazan: Mavisel Yener

Oynayan: Özel Çamlaralt� Lisesi ö�rencileri

14.00 Görsel Sunum: “Türkçe ��yeri Adlar� da Güzeldir”

Haz�rlayan ve Sunan: Özel Ege Lisesi Türkçe Bölümü

14.10 K�sa Oyun/ Hacivat Karagöz

Oynayan: Gölge Gösteri Sanatlar�

Yöneten: Deniz Özgökbel

1. Oturum

14.30 “Da�larca’ya Sayg�”

Konu�mac�lar: Eray Canberk, Özgen K�l�nçarslan

Da�larca �iirleri

Sunanlar: Gürol Tonbul, �ffet Diler, Mavisel Yener ve gençler

Da�larca ile söyle�i: Tu�çe Gül

Yöneten: Hidayet Karaku�

16.15 Ara

16.35 K�sa Oyun “Dilim Dilim”

Oynayan: Soyer Kültür Sanat Fabrikas� Oyuncular�

Yöneten: Gürol Tonbul

16.50 An�lar�na Sayg�yla…

“Demirta� Ceyhun, Kemal Özer, Nezihe Araz, Nezihe Meriç”

Sunanlar: Nalan Y�lmaz, Özgün Ergen, Saime Bircan, Düriye Ayy�ld�z

2. Oturum

17.10 “Dil Bilinci/ Yabanc� Dille E�itimin Getirdikleri…”

Kat�lanlar: Cahit Atay, Füruzan, I��k Yenersu, Prof. Sedat Sever

Yöneten: Prof. Özdemir Nutku

18.30 Sonuç Bildirgesi

Seslendiren: Gürol Tonbul

18.35 Konser

Sunan: Konak Belediyesi Ege Ça�da� Oda Korosu

�ef: Ahmet Kenan Kâhyao�lu

14 Ekim Çar�amba

Yer: Atatürk Lisesi

10.00 Dil ��li�i

14.00 Küçük Konser/ Atatürk Lisesi

14.15 Söyle�i: “Okudum Türkçe Ya�ad�m Türkçe”

Konu�mac�lar: Konur Ertop, Sevgi Özel

Yöneten: Hidayet Karaku�

15.30 K�sa Oyun/ Hacivat Karagöz

Oynayan: Gölge Gösteri Sanatlar�

Yöneten: Deniz Özgökbel

15.45 ��likten Sahneye

16.15 8. �zmir Türkçe Günleri Sonuç Bildirgesi

14 Ekim Çar�amba

Yer: Gültepe �lkö�retim Okulu

10.00 K�sa Oyun/ Hacivat Karagöz

Oynayan: Gölge Gösteri Sanatlar�

Yöneten: Deniz Özgökbel

Söyle�i: “Dil Bilinci”

Konu�mac�lar: Hamdullah Köseo�lu, Mevlüt Kaplan

Yönlendiren: Düriye Ayy�ld�z

Yer: Karata� Lisesi

14.00 K�sa Oyun/ Hacivat Karagöz

Oynayan: Gölge Gösteri Sanatlar�

Yöneten: Deniz Özgökbel

Söyle�i: “Dil Bilinci”

Konu�mac�lar: Mehmet Genç, O�uz Tümba�, Y. Bekir Yurdakul

Yönlendiren: Hayri O�uz

15 Ekim Per�embe

Yer: 9 Eylül �lkö�retim Okulu

10.00 K�sa Oyun/ Hacivat Karagöz

Oynayan: Gölge Gösteri Sanatlar�

Yöneten: Deniz Özgökbel

Söyle�i: “Dil Bilinci”

Konu�mac�lar: Mavisel Yener, Zehra Ünüvar

Yönlendiren: Selçuk O�uz Malatya

Yer: Selma Yi�italp Lisesi

14.00 K�sa Oyun/ Hacivat Karagöz

Oynayan: Gölge Gösteri Sanatlar�

Yöneten: Deniz Özgökbel

Söyle�i: “Dil Bilinci”

Konu�mac�lar: Dr. Hakan Tartan, Hidayet Karaku�, Muzaffer �zgü

Yönlendiren: Saime Bircan

16 Ekim Cuma

Yer: Halit Bey �lkö�retim Okulu

10.00 K�sa Oyun/ Hacivat Karagöz

Oynayan: Gölge Gösteri Sanatlar�

Yöneten: Deniz Özgökbel

Söyle�i: “Dil Bilinci”

Konu�mac�lar: Mehmet Atilla, R�za Yetim

Yönlendiren: Ceyhan Kayhan

Yer: 50. Y�l Lisesi

14.00 K�sa Oyun/ Hacivat Karagöz

Oynayan: Gölge Gösteri Sanatlar�

Yöneten: Deniz Özgökbel

Söyle�i: “Dil Bilinci”

Konu�mac�lar: Hakan Cem, Halim Yaz�c�, M. Sad�k K�r�ml�

Yönlendiren: Abdullah Bolulu

Kal�c� Ba�lant� Yorum (0) Yorum yaz!

Dat�a Edebiyat G�nleri / Emine AZBOZ

31/8/2009 � Kategori: Haber/�zlenim

Bugüne dek Datça'da pek çok kültürel etkinlik yap�ld�. Lakin “Edebiyat Günleri” yap�laca�� akl�ma gelmemi�ti hiç. Sürpriz oldu benim için. Haberi, Karadeniz'in bir köyünde ald��mda do�rusu hem �a��rd�m, hem sevindim.

Eskiden “Can �enli�i” ad�yla yap�lan etkinlikler, bu y�l ba��ms�z olarak, farkl� bir yöntem izlenerek gerçekle�tirilmi�. Remzi Özkan'�n anlatt��na göre Edebiyatç�lar Derne�inden arkada�lar Datça'ya gelip Belediye Ba�kan�yla görü�erek mekanlar� belirlemi�ler, sonra da 12-14 A�ustos tarihleri aras�nda Datça Edebiyat Günleri yap�lmas� karar�n� alm��lar. Bu tür etkinliklerde derne�in izledi�i bu yöntem, bir ilkti belki de..

Burada bir ilk daha ya�and� kan�mca: Davetli yazar ve �airler, belli yerlerden ve belli ki�iler de�il, “sen ben bizim o�lan” ise hiç de�ildi; kat�l�mc�lar yurdun çe�itli yerlerinden olmas�; ünlü ünsüz birçok yazara yer verilmesi ise takdire de�erdi. Ça�r�l�lar çe�itli yörelerden derlenmi� çiçek demeti gibiydiler. Bunu her kim dü�ünüp ak�l ettiyse kutlar�m.

Edebiyat Günleri, “Mekan�m Datça Olsun. Beni kuzum Datça'ya gömün” diyen �air Can Yücel'in, yontucu Mehmet Aksoy taraf�ndan yap�lan “Canta��” ad� verilen ilginç mezar�n� ziyaretle ba�lad�. Çiçekler konuldu. Onun ya�am felsefesine yara��r biçimdeydi mezar ba��ndaki anma.. Türk Edebiyat�n�n yüz ak� �airi Naz�m Hikmet'in Bursa'daki ya�am� Güney Özk�l�nç'�n foto�raf sergisiyle ete kemi�e büründü Datça'da. Eline sa�l�k sevgili Güney.

Sonra Can Baba'n�n eski Datça'daki Canevi (müze evi) gezildi, her zaman oturdu�u Can Yücel Kahvesi'nde devam etti program sonra. Muzaffer �zgü'nün onur konu�u oldu�u etkinli�e s�ca�a kar��n, ilgi yo�undu. Ünlü ozan Ataol Behramo�lu'nun yönetiminde Abdullah Nefes, Ahmet Entman, Ali Galip konu�mac�yd�. Can Yücel'le ilgili konu�malar�n yap�ld��, an�lar�n anlat�ld��, �iirlerin okundu�u etkinli�e halk da kat�ld� söyle�iye; kimi soru sordu, kimi Can�iirleri (�air Yüçel'in �iirlerini böyle tan�ml�yorum) okudu, kimi onunla ilgili an�s�n� anlatt�. Datça'n�n ayd�nl�k yüzüne ve Can Yücel'e yara�an çok canl�, çok verimli bir toplant�yd� bu. Kat�l�mc�lar�n konu�mas� ise doyurucuydu.

Ak�amüzeri Nasrettin Hoca'dan el alan gülmece ustam�z Muzaffer �zgü'nün Bülent Ecevit Kültür Merkezinde sunumunu yazar Gülseren Engin'in yapt�� “Gülmecenin gücü” konulu söyle�i görkemliydi. Yazar�n ya�am� slaytlarla gösterilmesi ho�tu. Gülmece Ustas�n�n anlatt�� “Devletin ay�s�” dinleyenleri k�r�p geçirdi gülmekten. Bu etkinli�in kal�c� k�lan da gülmecenin gücüydü.

�nsanlar anlat�lan�n o denli etkisinde kalm�� olmal� ki, gece amfi tiyatroda yap�lan Nikbinlik Grubu'nun kat�ld�� “�iir dinletisi”nden ve �irlerin okunmas�ndan önce Gülmece Baba, alk��larla sahneye davet edildi. Devletin ay�s� bir kez daha anlatt�r�ld�. Yükselen kahkahalar imbat�n kanatlar�nda Simi'ye (Sömbeki adas�na) ula�m�� olmal�. Sonra o�uz Tümba�, Mine Ömer, Remzi Özkan, Hayri Yetik, (program� Datça'da unuttu�umdan) ad�n� anamad��m �airler(özür diliyorum hepsinden) o gece ve daha sonraki geceler �iirlerini okudular. Halk ilgiliydi; hiç olmayaca�� kadar.

�kinci günün etkinli�i, yöre halk�n�n “Ela” Rumlar�n “Elaki,” Türklerin ise Sultan Re�at'tan ötürü “Re�ad�ye” dedi�i Datça'n�n tarihi bir mekan�nda gerçekle�ti; kaç as�rl�k oldu�u bilinmeyen ulu ç�narlar�n alt�nda yap�lan etkinli�e yerli halk�n kat�l�m� ve ilgisi yo�undu. “Datça'da ya�amak, Datça'da yazar olmak” konulu bu etkinli�in konu�mac�lar� burada ya�ayan Emine Azboz ve Suna Güler idi. Onlar duygular�n�, dü�üncelerini payla�t�lar dinleyenlerle. Yazarlardan sonra as�l ilgiyi çeken ise halktan okuma yazma bilmeyen, hiç okul yüzü görmemi� 88'lik Hasibe Nine oldu. Okudu�u Atatürk ve yurt �iirleri, dinleyenlerin gönül telini titretti. Sesinin tonunda k�v�lc�mlanan yank�yla, yurt gerçekleri ile iktidar ve ayd�n aymazl�� k�rbaç gibi �aklad� insanlar�n yüzünde. Herkes buruldu önce. “Atatürk'ü hiç anlamam��z. Nereden nereye gelmi�iz” dü�üncesi, uyu�mu� vicdanlara cimdik att� Ninecik. Ak�l tutulmas�na u�rayanlar� silkeledi dut ��ar gibi. Yüreklerde yaz�klanmaya durdu vicdanlar�n içsesi, ac� gerçekler dü�üncede ç��l��a dönü�tü Ç�naralt�'nda.

Ba��ndan beri etkinli�in sunuculu�unu tiyatro sanatç�s� �ebnem Gürsoy yapt�. Kent Park�'nda “Anadolu Dergicili�i” konulu ilk etkinlikte konu�mac�lar Özgen Seçkin, Ali Osman Özk�l�ç, Mine Ömer, Gülümser Çankaya, Hayri Yetik, Nikbinlik grubunun temsilcisi, U�ur �nanç't�. Dergi ç�karman�n zorlu�unun yan� s�ra kapanan dergilerin hüznü, a�� gibi çöktü içimize batan güne kar��. “Medya ve ileti�im” konulu ikinci etkinlikte ise görsel ve yaz�l� bas�n�n temsilcileri Hasan Uysal, Enver Aysever, Adnan Gerger, medyam�z�n içler ac�s� halini, meslek eti�inden yoksun gazetecileri anlat�l�rken, Datça'n�n üzerine çöken alacakaranl�k gibiydi içimize çöken karamsarl�k. Anlatt�klar� nas�l da ac�t�yordu içimizi, anlatamam. Üçüncü gün Bülent Ecevit Kültür Merkezinde yap�lan ilk söyle�inin konusu “Türk Romanc�l��” Yazar Özcan Karabulut'un yönetti�i panelde Bursa'dan �aban Akbaba, Antalya'dan Ahmet Üstün, konuyu akademik düzeyde ele ald�lar. Yararl� oldu çok.

Ayn� günün ikinci toplant� konusu “Yerel yönetimlerin kültür hizmetleri” Panelin yöneticisi Edebiyatç�lar Derne�i Sekreteri Ayça Bilgin, Datça'dan Orhan Keskinsoy, Bergama'dan Ali Osman Ar�kan, Antalya'dan Ahmet Üstün'dü konu�mac�. Yerel yönetimlerin kültür etkinlikleri ve hizmetleri anlat�ld�. Kültür k�s�rl��ndan nas�l kurtulaca��m�z tart��ld�, öneriler getirildi.

Sonra söz alan Edebiyatç�lar Derne�i Ba�kan� �air Gökhan Cengizkan “Datça Edebiyat Günlerinin gelenekselle�mesi” dile�iyle bitirdi�i konu�mas�n�n ard�ndan, Belediye ba�kan� �ener Tokcan'�n yapt�� kapan�� konu�mas� özele�tiri gibiydi.

Gece, Belediye Ba�kan�n verdi�i yemekle sona erdi Datça Edebiyat Günleri. Üç günlük yararl�, ho� bir etkinlikti ya�anan. Ba�ta Ba�kan �ener Tokcan ve Gökhan Cengizkan olmak üzere eme�i geçen, bunu kotaran, uzaklardan buralara kadar gelen herkese te�ekkür etmek yazarl�k borcum:Te�ekkürler…

Bu etkinlikte yine bir ilke tan�k olundu, bir ilk ya�and�. Genelde bu tür etkinliklerde Belediye Ba�kan� aç�l�� yapar, bir daha onu gören olmaz. Ancak Ba�kan Tokcan, ba��ndan sonuna dek program� izledi, konu�mac�lar� ilgiyle dinledi, üç gün boyunca yazarlarla �airlerle birlikte oldu. Bu kadarc�k da Datça fark� olsun de�il mi ya?

Datça Expres; 29. 08. 2009

****** ****** *****

Delifi�ek �lkyaz

Emine Azboz

Ana tanr�çan�n ipek ete�i süpürür k��n günahlar�n�. O zaman k��n ucunda ac� ilkyaz görünür, güne�in do�du�u yerden. Damdaki kar, çat�daki buz erir, kan� kaynar yaramaz suyun. Yerinde duramaz akar. Arklar dar gelir ona. Oluklardan sonsuza akan suyun sesiyle ilkyaz gelir evrene.

Söz dinlemez ars�z bir co�ku, namlusundan f�rlam�� mermi örne�i saplan�r do�an�n apak gö�süne, dü� uykusundan uyan�r. Gün, karanl�k sabahlar�n so�uk yorgan�na serer ayd�nl��n�. Esen yel, kadife bir eldir sanki, �p�l�k eser. Ya�am�n aynas�nda ye�il gülü�üyle ilkyaz gelir dünyam�za.

Ac�ye�il bir sanc� saplan�r topra��n bö�rüne. �çine k�vr�l�r yer. Cemredir dü�en suya, havaya. Tav�n� bulan topra��n üstünde buhar tüter. Toprak anan�n tela�l� ç�rp�n��yla ilkyaz gelir kuzey yar�mküreye.

Uyan�r do�a, uyan�r börtü böcek, uyan�r da� ta�. Ba�lar toprakta bir tela�. Bir cümbü� dallarda, bir curcuna topra�� emziren bulutlarda, bir naz incecik bahar yelinde. Kibele'nin ��ktan saçlar�nda ebemku�a�� bir taç. Yere uzananlar duyar topra��n içten gümbürtüsünü. Çay�r çimenin üstüne allarla morlarla serer çiçeklerini do�a. K�r çiçeklerinin tatl� ürperi�leriyle ilkyaz gelir Türkiye'ye.

�lkyaz gelince mutlulu�a, sevince aç�l�r pencereler. Ar�n�r kasvetinden evler. Temizlenir kederinden. Ne�e sald�r�r içeri, bereket dolar ambarlar. Topra�� emziren bulutlarda, göçmen kanatlarda, yuvadaki yavru ku�larda ivecen bir tela�. Leylekler gelince sevinç ba�lar ba��n� bacalar. Ko�ar çiçekten çiçe�e kelebekler, ar�lar. Hoplay�p z�plamas�yla onlarla yar��r sanki bulut gözlü buza��. Papatyalar�n gülümsemesiyle ilkyaz gelir memleketime.

S�y�r�p atar üzerinden dura�anl��n� zaman, t�pk� insanlar gibi. Köklere yürüyen su gibidir insanlar�n içine dolan co�ku. Yürekler rengarenk birer uçurtma. Ya�l�s� genci kad�n� k�z�, çolu�u çocu�u yava� yava� gökyüzüne salar iç k�p�rt�s�n�. Damarlar�nda kan�n kaynamad��n� duymayan salt sayr�lar m� sanki? Onlar�n içinde de uç verir badem çiçekli bir dirim. Evreni ku�atan sevinçle ilkyaz gelir Datça'ya.

Ben mi? Zaten, ben, ilkyaz�m tepeden t�rna�a. �lkyaz kokar evim. Yüre�im hep ilkyaz çünkü. �lkyaz�n gülleri açar içimde; erikler çiçek açt�� an. Yüre�ime ho� geldin ilkyaz! Dünyam�za sefalar getirdin!

Türk Dili; Temmuz- A�ustos 2009

Kal�c� Ba�lant� Yorum (0) Yorum yaz!

2.ERG�N G�N�E ��R �D�L� SONU�LARI A�IKLANDI / Banu Kalyoncu

27/7/2009 � Kategori: Kitap

2.ERG�N GÜNÇE ��R ÖDÜLÜ SONUÇLARI AÇIKLANDI

Ça�da� �air ve Yazarlar Derne�inin düzenledi�i 2.Ergin Günçe �iir Ödülleri Sonuçlar� aç�kland�. Birincili�i Sevda Zeynep Karada�’�n “ Aynal� Dü�ler Çar��s�” adl� kitab� al�rken yar��mada Özlem Tezcan Dertsiz’in “ Faili Mecnun adl� dosyas� da Övgüye De�er bulundu.

De�erli �air ve jüri üyemiz Kemal Özer’in vefat� ile bo�alan juri üyeli�ine �air Aydan Yalç�n’�n al�nmas�yla yeniden olu�turulan yar��ma jürisi Çi�dem Sezer,Ahmet Uysal,Mahzun Do�an, Dadal Günçe,Aydan Yalç�n ve Fad�l Oktay’dan olu�uyordu.

Ödüller ,Eylül ay� içerisinde Ankara’da düzenlenecek Ergin Günçe Anma gecesi’nde kazanan �airlere verilecektir.

Kamuoyuna sayg�yla duyurulur.

Ça�da� �air ve Yazarlar Derne�i
Yönetim Kurulu

Çok sevdi�im bir ismin ödül almas�na çok sevindim. Ba�ar�lar�n daim olsun karde�im...

Banu Kalyoncu

Sevda Zeynep KARADA�

20 Haziran 1970 do�umlu. �lk orta ve lise ö�renimini Anadolu'nun farkl� kentlerinde, yüksek ö�renimini Karadeniz Teknik Üniversitesi ve Eski�ehir Üniversitesinde tamamlad�.

�lk �iiri 2006 da Bireylikler dergisinde yay�nland�.

Di�er �iirleri; Taflan, K�y�, Kar Sanat, Yaz�l�kaya, Ça�da� Günce, Denizsuyukasesi, �iiri Özlüyorum, Koridor, Alaz dergilerinde, kitap tan�t�m yaz�lar�; Cumhuriyet Kitap ve Radikal Kitap ekinde yer ald�.

2008 Arkada� Z. ÖZGER �iir ödülleri kapsam�nda seçici kurul taraf�ndan ad�n�n an�lmas�na karar verildi.

Halen resmi bir sa�l�k kurulu�unun biyokimya bölümünde görev yapmaktad�r.

Aynal� Dü�ler Çar��s�/ Sevda Zeynep Karada�/ Hayal Yay�nlar�/ 94 s.

Temmuz �htimali

anneme söyleyemediklerim

baharm�� silmek istiyorum anne
bo�lu�uma aç�lan �u kom�u pencereleri
girmeseler çiçe�e durmu� �hlamurla arama
korkulu�uma ku�lar yuvalansalar

kap�mda sahipsiz ne çok kilit
balkonda ü�üyen bu kedi kimin
küskünlü�üm kendime anne
dola��yorum içimde sahaflar
okunmu� hayatlar al�yorum seni an�msad�kça
geli�igüzel raflara diziyorum
en üstte anas� gorki’nin yan�nda benimkisi

aynada siyah beyaz bir film filmde birkaç tane ben
bölünüyor bendeki yüzler s�rlar�m s�z�yor küplerimden
ba�rolde kelepirciler esas o�lan bizi terk etmi�
bo� çelenkleriyle bir eskici dükkan aç�yor ortas�nda yüzümün
ben tükenip azald�kça ucuz a�klar sat�yor hepsi az kullan�lm�� temiz
ta�ral� an�lar takas ettim anne üç be� �ehirli mandala
burada mandallar renkli

baharm�� temmuz ihtimaline ya�mur topluyorum anne
gizlemekten yorgunum a�k sand��m ne varsa
uyanmadan ak�amdan kalma �ehir kalk�p çitilesem diyorum sokak ba��n�
belki bu sabah gelirsin anne kenar� sökük terlik seslerinle
yaln�zca bir sezgi: sen da��n�kl�� sevmezsin

Sevda Zeynep Karada�

Kal�c� Ba�lant� Yorum (1) Yorum yaz!

SAYLAN'I SONSUZLU�A U�URLUYORUZ‏

18/5/2009 � Kategori: Haber/�zlenim

Ya�am� 13 Aral�k 1935 günü �stanbul'da dünyaya geldi. 18 May�s 2009 Pazartesi sabaha kar�� stanbul'da hayat�n� kaybetmi�tir. Cumhuriyet döneminin ilk mütahhitlerinden Fasih Galip Bey ile evlendikten sonra Leyla ad�n� alan �sviçreli Lili Mina Raiman çiftinin be� çocu�unun en büyü�üdür. 1957'de evlenmi�, iki o�lan çocuk annesi olmu�tur. Biri grafiker di�eri hekim iki o�lundan iki torunu vard�r

E�itimi

1944 – 1946 y�llar�nda Kandilli �lkokulu ve 1946 – 1953 y�llar�nda Kandilli K�z Lisesi’nde okumu�tur. 1963’de �stanbul T�p Fakültesini bitirmi�tir.

Uzmanl��

1964 - 1968 y�llar� aras�nda SSK Ni�anta�� Hastanesi’nden Deri ve Zührevi Hastal�klar Uzmanl��n� alm��t�r.

Akademisyenli�i

1968 y�l�nda �Ü �stanbul T�p Fakültesi Dermatoloji Anabilim Dal�’nda Ba�asistanl��a ba�lam��t�r. 1971’de �ngiliz Kültür Heyeti’nin bursuyla �ngiltere’de ileri e�itim görmü�, 1974 de Fransa’da 1976’da yine �ngiltere’de k�sa süreli çal��malar yapm��, 1972’de doçent, 1977’de profesör olmu�tur. 1982 – 1987 y�llar� aras�nda, �stanbul T�p Fakültesi Dermatoloji Anabilim Dal� Ba�kanl��’n�, 1981 – 2001 y�llar� aras�nda �stanbul T�p Fakültesi Lepra Ara�t�rma ve Uygulama Merkezi Müdürlü�ü’nü yürütmü�tür. 1990’da olu�turulan “�Ü Kad�n Sorunlar� Ara�t�rma ve Uygulama Merkezi”nin kurulu�unda görev alm�� ve 1996’ya kadar Müdür Yard�mc�l�� ile Kad�n Sa�l�� derslerinin koordinatölü�ünü yapm��t�r. Dermatoloji klini�inin ö�retim üyesi olarak 2002 y�l� sonuna kadar çal��m�� ve 13 Aral�k 2002 tarihinde emekli olmu�tur.

Bilimsel Çal��malar�

1976 y�l�nda lepra (cüzzam) çal��malar�na ba�lam��, Cüzzamla Sava� Derne�i ve Vakf�’n� kurmu�tur. 1986’da kendisine Hindistan’da “Uluslararas� Gandhi Ödülü” verilmi�tir. 2006 y�l�na kadar Dünya Sa�l�k Örgütü’nün Lepra konusunda dan��manl��n� yapm��t�r. Uluslararas� Lepra Birli�i’nin (ILU) kurucu üyesi ve Ba�kan yard�mc�s�d�r. Avrupa Dermato Veneroloji Akademisi’nin ve Uluslararas� Lepra Derne�i’nin üyesidir. Dermatopatoloji Laboratuvar�n�n, Behçet Hastal�� ve Cinsel �li�kiyle Bula�an Hastal�klar Polikliniklerinin kurulmas�nda yer alm��t�r. 1981-2002 y�llar� aras�nda 21 y�l, gönüllü olarak Sa�l�k Bakanl�� stanbul Lepra Hastanesi Ba�hekimli�i’ni yapm��t�r.

Di�er çal��malar�

ÇYDD

1989’da, bir grup Atatürkçü ayd�n taraf�ndan devrim yasalar�n� ve laik düzeni koruyup geli�tirmek amac�yla olu�turulan Ça�da� Ya�am� Destekleme Derne�i’nin (ÇYDD) kurucular�ndand�r ve halen Genel Ba�kanl��n� yürütmektedir.

Cumhuriyet mitingleri

14 Nisan 2007 Ankara-Tando�an ve 29 Nisan 2007 �stanbul-Ça�layan Cumhuriyet mitinglerinin organizasyonunda ve icras�nda bulunmu�tur.

Ö�retim Üyeleri Derne�i

1990’da olu�an “Ö�retim Üyeleri Derne�i”nin kurucusudur ve ilk dönem II. Ba�kanl��n� yapm��t�r.

Di�er STK Çal��malar�

1995’de mezun oldu�u lise için olu�turulan Kandilli K�z Lisesi Kültür ve E�itim Vakf� (KANKEV)n�n
1995’de kurulan Türkiye Ça�da� Ya�am� Destekleme Vakf� (TÜRKÇA�)’n�n kurucusu ve ba�kan�d�r.

Birçok mesleki ve sosyal derne�in üyesiydi.

Aktif görevleri

Gönüllü kurulu� olarak; ÇYDD’nin Genel Ba�kanl��n�, TÜRKÇA� ve KANKEV Vakf� Ba�kanl�� ile Cüzzamla Sava� Derne�i ve Vakf� Ba�kanl��’n�, sürdürmekteydi.

Cumhurba�kanlar� ile �li�kileri

9. Cumhurba�kan� Süleyman Demirel taraf�ndan 31 Mart 2000 tarihinde Sosyal Hizmetler Dan��ma Kurulu üyeli�ine seçilmi�tir. Halen bu görevi sürdürmektedir.
Cumhurba�kan� Ahmet Necdet Sezer taraf�ndan 2 �ubat 2001’de YÖK üyeli�iyle görevlendirilmi� ve bu görev �ubat 2007’de bitmi�tir.

Di�er Görevleri

2003 – 2004 aras�nda Ba�bakanl�k �nsan Haklar� Dan��ma Kurulu üyeli�i ve �stanbul �l �nsan Haklar� Kurulu üyeliklerinde bulunmu�tur.

Ergenekon soru�turmas�

Kanser tedavisi görmekteyken evi Ergenekon Soru�turmas� kapsam�nda aranm��, sa�l�k durumunun kritikli�i yüzünden bask�n kamuoyunda tepkilere yol açm��t�r.

Ölümü

Bir süredir tedavisi sürmekte olan Saylan 18 May�s 2009 günü sabah saatlerinde hayata gözlerini yummu�tur.

Ödülleri

1996’da �stanbul Üniversitesi kendisine “Atatürk �lke ve Devrimleri” ödülünü vermi�tir.
�ngiltere dermatologlar�n�n derne�i olan Dowling Kulübü (1978) ve "Kuzey Amerika Klinik Dermatoloji Derne�i" (1996) taraf�ndan onur üyesi seçilmi�tir. Bugüne kadar çok say�da ödüle lay�k görülmü�tür.
“Atatürk �lke ve Devrimleri Ödülü” �stanbul Üniversitesi (1996),
“Ülkemizde Y�l�n Kad�n� Ödülü” (1990),
“Melvin Jones Ödülü” (1991),
“Atatürkçü Dü�ünceye Hizmet Ödülü” �ncirli Lions (1996),
“Kuvayi Milliye Ödülü” Haliç Rotary (1997),
“Fahrettin Kerim Gökay Ödülü” Türk Lions Vakf� (1997),
“Türkiye Ziraatçiler Birli�i Dayan��ma Ödülü” (1998),
“75. Y�l Ödülü” Türk Kad�nlar Birli�i �i�li �b. (1998),
“U�ur Mumcu – Muammer Aksoy Ödülü” ADD �stanbul �ubesi (1999),
“R�fat Ilgaz Kültür Merkezi Onur” Ödülü” (2000),
�talya “Foyer des Artistes Kurumu Ödülü” (2001),
Cüzzaml� Hastalara verdi�i uzun süreli hizmet ve getirdi�i bak�� aç�s� nedeniyle “Hasta ve Hasta Yak�n� Haklar� Derne�i 2001 Y�l� Ödülü”,
“Atatürk Ödülü” Amerika / Atatürk Toplulu�u (2001),
“Sanat Kurumu Onur Ödülü” (2002),
“Atatürk / Ça�da�l�k Ödülü” Dünya Atatürkçü Kurulu�lar� (10 Kas�m 2003),
“Üstün Hizmet Ödülü” Y�ld�z Teknik Üniversitesi (2004),
E�itime yapt�� katk�lar nedeniyle “E�itim Ödülü” TED Koleji,
“Kendinden once hizmet” ilkesine örnek davran�� nedeniyle “100. Y�l Mesleki Ba�ar� Ödülü” Rotary Kulübü,
“�nsan Haklar� Ödülü” �zmir Kar��yaka Belediyesi (2004),
“Türkiye’nin En �yi E�itimcisi” Ödülü - Tempo Dergisi (2004),
Kültür Üniversitesi’nin �stanbul genelindeki üniversitelerin ö�renci ve ö�retim üyeleri aras�nda yapt�� anket sonucunda “Y�l�n En Yürekli Kad�n� Ödülü” (2004) ,
“Puduhepa Ödülü” - Adana Kütür Sanat Derne�i (2005),
“Meslek Hizmetleri Ödülü” Ankara Emek Rotary Kulübü (Ekim 2005),
“Toplumsal Bar�� Ödülü” Bar�� Radyo,
“�nsan Haklar�, Demokrasi, Bar�� ve Dayan��ma Ödülü” -
SODEV Sosyal Demokrasi Vakf� (2005),
“�yi Kalpli Ol Ödülü” Türk Kalp Vakf� (2006),
“Y�l�n Ba�ar�l� �� Kad�nlar� Ödülü” Dünya Gazetesi (2006),
“ÇEK E�itim Ödülü”, Ça�da� E�itim Kooperatifi (2006).

Yay�nlar�

2005 y�l� ba�� olarak, toplam 440 yay�n� bulunmaktad�r. Bunlar�n 50’si yabanc� dergilerde yay�nlanm�� t�bbi çal��malar�, 204’ü t�bbi, sosyal ve siyasal içerikli gazete makaleleri, 186’s� ise Türkçe t�bbi dergilerde ve kongre kitaplar�nda yay�nlanm�� ara�t�rma, derleme ve olgu bildirimleridir.
2’si kitap, 3’ü seminer kitab� olmak üzere 5 yay�n� editör grubunda yer alm��t�r. 1. Basamak Sa�l�k Hizmetlerinde Deri ve Zührevi Hastal�klar El Kitab� adl� ve 5 bask� yapan ders kitab�, makalelerini içeren ve üç bask� yapan Cumhuriyetin Bireyi Olmak, çocukluk ya�am�n� anlatan ve 4 bask� yapan “AT KIZ”, son yaz�lar�n�n topland�� ve 2003’de yay�nlanan Cumhuriyetin Bireyi Olmak II, 2004’te Mehmet Zaman Saçl�o�lu’nca kaleme al�n�p T. �� Bankas�’nca bast�r�lan, ya�am�n�n öyküsünü içeren ve alt� bask� yapan Güne� Umuttan �imdi Do�ar, 2006’da yay�nlanan Cumhuriyet Radyo’da konuklar�yla yapt�� söyle�ilerden olu�an “Geçmi�ten Gelece�e Radyo Cumhuriyet’te Ça�da� �nsan Söyle�ileri” olmak üzere alt� kitab� yay�nlanm��t�r. 2005’de Cumhuriyetin Bireyi Olmak I ve II, son dönem yaz�lar� da eklenerek geni�letilmi� ve birle�tirilmi� bask� �eklinde yay�nlanm��t�r. Zehra �p�iro�lu’nun Türkan Saylan’la yapt��, uzun zaman dilimini içine alan bir söyle�iyi kapsayan kitap Yap�c�l��n Gücü 2006’da yay�nlanm��t�r

Kal�c� Ba�lant� Yorum (0) Yorum yaz!

2009� Orhan Kemal Roman Arma�an� Z�lf� Livaneli Son Ada

16/5/2009 � Kategori: Haber/�zlenim

2009Ö Orhan Kemal Roman Arma�an� Zülfü Livaneli Son Ada

Bu y�l otuz sekizincisi düzenlenen Orhan Kemal Roman Arma�an�’na toplam 33 yap�t kat�lm��t�

Ödül Livaneli’nin ‘Son Ada’s�n�n

Kültür Servisi - 2009 Orhan Kemal Roman Arma�an�’na, ‘Son Ada’ adl� roman�yla Zülfü Livaneli de�er görüldü. Tahsin Yücel, Osman �ahin, �nci Aral, Semih Gümü�, Refik Durba�, Özdemir �nce ve A. Kemali Ö�ütçü’den olu�an seçici kurul, dün Orhan Kemal Kültür Merkezi’nde yap�lan de�erlendirme toplant�s� sonucunda, “toplumsal sorunlara gerçekçi yakla��m�n� fantastik bir anlat�mla yans�tmadaki ba�ar�s�” nedeniyle Livaneli’nin Remzi Kitabevi’nce yay�mlanan son roman� ‘Son Ada’y� ödüle de�er buldu. Bu y�l otuz sekizincisi düzenlenen Orhan Kemal Roman Arma�an�’na toplam 33 yap�t kat�lm��t�.

Ödülün kendisine verilmesinden büyük onur duydu�unu belirten Livaneli, Orhan Kemal’in hepimizin hayat�nda ve geli�mesinde yer tutan önemli bir usta oldu�unu vurgulad�: “�lkgençli�imden bu yana Orhan Kemal’in romanlar�n� hayranl�kla tekrar tekrar okudum. Beni ben yapan önemli eserler aras�nda ba� s�ralarda yer ald�lar. Bu büyük yazar�n ad�yla benim ad�m�n bir ödül nedeniyle yayan yana geliyor olu�u ömrümün en büyük övünç kaynaklar�ndan biri olacak. Son Ada kitab�m� bu ödüle lay�k gören de�erli jüri üyelerine ve Orhan Kemal Kültür ve Sanat Vakf�’na sonsuz te�ekkür ederim.”

Livaneli’ye ödülü, 2 Haziran Sal� günü �stanbul Beyaz�t’taki Orhan Kemal Kütüphanesi Konferans Salonu’nda saat 10.30’da düzenlenecek Orhan Kemal’i Anma Töreni’nde verilecek.

Besteleri ve filmleriyle de pek çok ulusal ve uluslararas� ödüle de�er görülen Livaneli, 1997’de ‘Engere�in Gözündeki Kama�ma’ adl� kitab�yla Balkan Edebiyat Ödülü’nü, ‘Bir Kedi, Bir Adam, Bir Ölüm’le Yunus Nadi Roman Ödülü’nü, ‘Mutluluk’ adl� yap�t�yla da Barnes&Noble Yeni Büyük Yazarlar� Ke�if Ödülü’nü alm��t�.

Livaneli, ‘Son Ada’da, dü�sel bir ülkede ya�anan, asl�nda hepimizin a�ina oldu�u olaylar� alegorik bir anlat�mla verirken politik ve ki�isel ihtiraslarla topluma ve do�aya müdahalelerin sonuçlar�n� da gözler önüne seriyordu: Emeklilik y�llar�n� geçirmek üzere cennet bir adaya yerle�en darbeci bir ba�kan, geçmi� politik gücünden de yararlanarak tüm aday� etkileyecek müdahalelere giri�ir. Ba�ta mart�lar olmak üzere ada halk� dahil tüm canl�lar Ba�kan’�n ac�mas�zl��ndan pay�n� al�r. Bu arada durdurulamaz görünen bu gidi�e direnen baz� sesler de vard�r.

Livaneli’ye ödülü, 2 Haziran Sal� günü �stanbul Beyaz�t’taki Orhan Kemal Kütüphanesi Konferans Salonu’nda saat 10.30’da düzenlenecek Orhan Kemal’i Anma Töreni’nde verilecek.

Cumhuriyet 15.05.2009

BASIN AÇIKLAMASI

2009 y�l� Orhan Kemal Roman Arma�an� Seçiciler Kurulu 14.05.2009 tarihinde Orhan Kemal Kültür Merkezi’nde toplanm��t�r.

Orhan Kemal Roman Arma�an�’na, yazarlar�m�z�n 33 seçkin eseri kat�lm��t�r. Tahsin Yücel, Osman �ahin, �nci Aral, Semih Gümü�, Refik Durba�, Özdemir �nce ve A.Kemali Ö�ütçü’den olu�an Orhan Kemal Roman Arma�an� Seçiciler Kurulu yapt�� toplant�da 2009 y�l� 38. Orhan Kemal Roman Arma�an�’n�, Remzi Kitabevi taraf�ndan yay�mlanan,

ZÜLFÜ L�VANEL�’N�N ‘SON ADA’ isimli roman�na vermi�tir.

Orhan Kemal Roman Arma�an� Seçiciler Kurulu, ald�� kararla, 2009 Y�l� Orhan Kemal Roman Arma�an�’na toplumsal sorunlara gerçekçi yakla��m�n� fantastik bir anlat�mla yans�tmadaki ba�ar�s� nedeniyle ZÜLFÜ L�VANEL�’nin ‘SON ADA’s� de�er görülmü�tür.

Kazanan yazara ödülü 02.06.2009 Sal� günü, �stanbul, Beyaz�t’taki Orhan Kemal Kütüphanesi-Konferans Salonu’nda, Saat:10.30 da yap�lacak olan Orhan Kemal’i Anma Töreninde verilecektir.

Orhan Kemal Kültür Merkezi
Orhan Kemal Roman Arma�an� Sekreterli�i

14.05.2009

Orhan Kemal Roman Ödülü

ÖDÜL YÖNETMEL��

SEÇ�C� KURUL
Tahsin YÜCEL, Osman �AH�N, �nci ARAL,
Semih GÜMÜ�, Refik DURBA�, Özdemir �NCE
A.Kemali Ö�ÜTÇÜ

ÖDÜLÜ KAZANAN YAZARLAR

1

1972

Y�lmaz Güney

Boynu Bükük Öldüler

2

1973

Çetin Altan

Büyük Gözalt�

3

1974

Sevgi Soysal

Yeni�ehirde Bir Ö�le Vakti

4

1975

Erdal Öz

Yaral�s�n

5

1976

Vedat Türkali

Bir Gün Tek Ba��na

6

1977

H.�zzettin Dinamo

Kutsal Bar��

7

1978

Fakir Baykurt

Karaahmet Destan�

8

1979

Mehmet Ba�aran

Mehmetçik Memet

9

1980

Adalet A�ao�lu

Bir Dü�ün Gecesi

10

1981

Verilmedi

11

1982

R�fat Ilgaz

Y�ld�z Karayel

12

1983

Orhan Pamuk

Cevdet Bey ve O�ullar�

13

1984

Tar�k Dursun K.

Kur�un Ata Ata Biter

14

1985

Mehmet Ero�lu

Iss�zl��n Ortas�nda

15

1986

Ya�ar Kemal

Kale Kap�s�

16

1987

�emsettin Ünlü

Yukar� �ehir

17

1988

Ahmet Yurdakul

Kahramanlar Ölmeli

18

1989

Samim Kocagöz

Eski Toprak

19

1990

Demir Özlü

Bir Yaz Mevsimi

20

1991

Peride Celal

Kurtlar

21

1992

Talip Apayd�n

Köylüler

22

1993

Tahsin Yücel

Peygamberin Son Be� Günü

23

1994

Faik Baysal

Sarduvan

24

1995

Necati Cumal�

Viran Da�lar

25

1996

Erendiz Atasü

Da��n Öteki Yüzü

26

1997

Y�ld�r�m Keskin

Ölümü Bekleyen Kent

27

1998

Kemal Bekir

Hücre 1952

28

1999

Ahmet Karc�lar

Ya�mur Hüznü

29

2000

Oktay Akbal

Tüm Eserleri

30

2001

Oya Baydar

S�cak Külleri kald�

31

2002

Selim �leri

Bu Yaz Ayr�l��n �lk Yaz� Olacak

32

2003

Erhan Bener

�li�kiler

33

2004

�nci Aral

Mor

34

2005

Adnan Binyazar

Ölümün Gölgesi yok

35

2006

Hasan Ali Topta�

Uykular�n Do�usu

36

2007

H�fz� Topuz

Ba��n Öne E�ilmesin

37

2008

Ay�egül Devecio�lu

A�layan Da� Susan Nehir

38

2009

Zülfü Livaneli

Son Ada

Kal�c� Ba�lant� Yorum (0) Yorum yaz!

TEMMUZDU TELGRAFIN TELLER�

15/5/2009 � Kategori: Siir

TEMMUZDU TELGRAFIN TELLER�

öfken ben miyim?

yang�n sonras� sesim mi?

ilk kibrit suçsuz ilk ate�

yalanc� gözya�lar� caddeler

geceler diz çökmü� önümde

tam k�st�r�lm��ken tam dört elli

yavrusu a�z�nda ü�ümü� kedi

geç git istersen

kireç rengi elin yüzün al götür

üstünde mürekkep koku su heyecan

sen gidersin sarho�lar gider

ald�rma yaln�zl��na bu �ehrin

yang�n öncesiydi çoktular cana yak�n

temmuzdu telgraf�n telleri

ne ate� ne kül arzumuz ankara'n�n beyleri

gözlerine köz dü�mü� bir kad�n

trenler gelir geçer saçlar�ndan

çocuklar geçer günahs�z ak�amlar

bir oH amana kal�r meydan

al�n�rsan küfrederim

dü�ümsün sevdam bir demet tütün

hayalimde sar� saçl� öylece

çiçekleri al bu gece serinlik gölgesin

bu gece suyu kesik �rmaklar�n

aran�r topra��mda anam su

biz gidelim o isterse gelmesin

bize yabanc� babil

o bahçede kerem ile asl�

binlerce y�ll�k a�k küllenen

ölüm koynumuzda yeryüzü utan

yi�it ana m kaya azman� kibele

oca��n kör e�kiya b�ça�� sürüngen

çim ye�ili gözlerim

bilmeden kaç� göçü

s��nd� her bahara güzel anam

nice ihanetlerinde ak�amlar�n

intiharlar ya�ad�

döl yata�� peri�an

do�um öncesi k�zlar�n

dü�ündü ba� bozumu

hüznün tan çiçe�i o�ullar

ikram�n �arap m� be�i�im anadolu

tad� hattu�a� bo�azkale hem�ehrim

dünüm bugünüm yar�na var daha

umudun nöbetinde

kanayan yaram

nerede buran�n da�� tufan� soraca��m

amasya'da kale var kalede ferhat

do�ru söyle ye�il�rmak nerede ferhat

y�ld�z m�yd� �irin miydi hangisi

sivas m�yd� ibrahim'in nar� m�yd� yanan

çobanlar masum ate�leri gül

sendin pir sultan k�z�l�rmak küskün

hem a��t hem utanç hem sis

zaman� ezberlemek tarihi bilmek neye yarar

verme dedim adresimi ölüme

kaleler y�k�lm�� kap�lar aç�k

seni gidi firavun

sivas ellerinde sazlar yand� kime ne

utand�m dersem inan

hay�r etmez k�l�ç kalkan

numya kokusu piramitler gün ��na dü�man

sen miydin yusuf muydu öcü al�nan

söyle ibrahim

sivas m�yd� mara� m�yd� boynu bükük

yanan kim yakan kim

söyle ibrahim ibrahim �brahim

Bekir KOÇAK, Gizemi Temmuzda Sakl�, (s. 47-50)

Kal�c� Ba�lant� Yorum (0) Yorum yaz!

�ZM�R 14 K�TAP FUARI �ZER�NE / BASINDAN

7/5/2009 � Kategori: Haber/�zlenim

�ZM�R 14 K�TAP FUARI

Ay�e Yamaç

GÜN AK�AMA DÖNÜYOR

�zmir’e indi�imde, Eski�ehir yedi saatlik bir yolculu�un gerisinde kal�yor. Kordon’da, deniz kokusu e�lik ediyor kahvalt�ma. Yorgunlu�um, denizden esen imbat�n serin ok�ay��lar�nda eriyor. Gözlerim maviye dal�p gidiyor, bir de ç��l�k ç��l��a vapurlar� kovalayan mart�lara. Kanatlan�yor yüre�im. Zaman� durdurmak geçiyor içimden gülümsüyorum; okuyucular�m� ve dostlar�m� da deniz kadar, belki daha da fazla özledi�imi ayr�ms�yorum; ama �u an maviye olan özlemimi dindirmeliyim; zaman, ac�mas�zca ko�uyor çünkü.

Fuarda bu y�l imzam yok asl�nda; yay�nevim kat�lm�yor. Birkaç yay�nevinin temsilcili�ini yapan Ayd�n �leri’nin Anfora stand�na konuk oluyor, orada okuyucular�mla bulu�uyorum. Bilgin Adal�’yla tatl� iti�-kak��m�z, bir hafta boyunca sürüyor. Ayd�n’�n s�cac�k çay ve kahveleriyle yo�unla�t�r�yoruz söyle�ilerimizi.

�lk iki gün utand�rm�yor bizi okuyucular. Fuar kalabal�k. Üçüncü günkü panelimiz de – yirmi be�-otuz ki�ilik bir öbe�e seslensek de-çok verimli geçiyor. Nur �çözü yönetiyor paneli; Sevgi Ko�aner’le ikimiz konu�mac�y�z. Kendi kitaplar�m� engelliler aç�s�ndan k�yas�ya ele�tirsem de dinleyicilerin birkaç�n�n kitaplar�m� imzalatmak için çok hevesli olu�lar�na �a�madan edemiyorum. Sonraki iki gün fuar çok sakin. Bol bol kitap okuyorum. Per�embe ve Cuma günleriyse, yüzümüz gülüyor; imzadan ba��m�z� kald�ram�yoruz; hayranlar�m�zla resim çektirmekten de…

Ak�amlar� da benim için çok renkli… Ö�retmen lisesinden, hatta ortaokuldan arkada�lar�m buluyorlar beni. Her ak�am birkaç�yla yeme�e ç�k�yor, eski günleri an�yoruz. Eee, dile kolay; otuz y�ldan fazla zaman geçmi� o y�llar�n üstünden…

Geleneksel günbat�mlar�m�z ve enginar ak�amlar�m�z�n tad�na da doyum olmuyor. Güler Özger’in ( Bu Yay�nevi’nin eski temsilcisi; �imdiki Arma Kültür Sanat’�n sahibi) kurabiyeleriyle günün denizle vedala�mas�n� izliyoruz önce…

Kar��yaka vapurlar� toplam�� güne�i, götürüyor Kordon’dan. Yolcular, güne�in son saçlar�na tutunmu� bak��lar�yla, maviyle y�kan�p k�z�lla soluyorlar havay�; �l�k imbat esintisiyle oyna��yor soluklar�. Bu, vapur de�il dü�ler teknesi sanki. Ça�lar ötesinde unutulmu� uygarl�klardan izlerle çalkalan�yor Ege. Dalgalar, k�y�daki kumlar� ok�uyor büyük bir a�kla. Gün utan�yor, koyula��yor k�z�ll��. Kara bir bulut, usulca perde oluyor güne�in son demlerine. Gün, ak�ama dönüyor.

Enginar ak�amlar�, yine Güler Han�m’�n hüneri. Frans�z Kültür Merkezi’nin yak�n�ndaki bir lokantada ba�l�yor ak�am�m�z. Güler Han�m, enginar dolmas�n� kendi elleriyle yap�p getiriyor her y�l. Nur �çözü, Sevgi Ko�aner, ben ve Güler Han�m dörtlüsüne bir bey e�lik ediyor. Geçen y�l�n konu�u Sava� Ünlü’yken, bu y�l Süleyman Bulut kat�l�yor aram�za. Beyaz �arab�n e�lik etti�i kahkahalar�m�z ç�nl�yor nezih ortamda.

Gündüzleri okuyucularla ve dostlarla kucakla�mam�z- birkaç�n� unuturum belki diye isim yazm�yorum-, geceleri eski dostlarla söyle�iler derken, benim zaman�m doluyor. Cumartesi sabah� güne�in ilk ��nlar�na tutunup beni eve getirecek otobüse biniyorum; yüre�imde ya�anm��l�klar�n s�cakl��, dudaklar�mda gülümsemeyle.

26.04.2009, Eski�ehir

Nermin Ekin

‘K�TABA YOLCULUK’

14. �zmir Kitap Fuar� ve etkinlikleri devam ediyor. Fuar kapsam�nda yay�nevleri sadece kitaplar�n� satm�yor… Üç salonda konferanslar söyle�iler, paneller düzenliyor, �iir dinletileri yap�yor, yazarlar okurlar�yla bulu�uyorlar. Alk�msanat’ta da ürünlerini okudu�unuz �airler yazarlar… Kemal Özer, Ahmet Günba�, Ay�e Yamaç ve Mahzun Do�an… bu etkinlikler içinde yer ald�lar. Ço�unlu�unu gençlerin olu�turdu�u ziyaretçiler baz� standlar önünde kuyruklar olu�turmu�lar. “Cumhuriyet Kitaplar�”, ”YKY” en çok ziyaret edilenler aras�nda.

Aç�ld�� ilk iki gün yakla��k altm�� bin ziyaretçisi olmu� fuar�n. Bu y�l, geçen y�lda ula��lan say�dan daha fazlas� bekleniyor.

Fuar bu y�l slogan�n� “Kitaba Yolculuk” olarak belirlemi�. Kitaba yolculuk, “Kitapla Yolculuk” olarak geli�ebilir belki. Bu y�l özel bir konuk ya da isim yok fuarda ancak; 23 Nisan’� kapsamas� nedeniyle çocuklara yönelik etkinlikler var. 22 Nisan’da ba�l�yor bu etkinlikler. Çocuklara �iirler, çocuk kitaplar�n�n yazarlar�yla ve çocuklarla kitaplar üstüne söyle�iler, oyunlar ve halk danslar� gösterileri…

26 Nisan’a kadar sürecek 14. �zmir Kitap Fuar�. Okumay� ya�am�n�n bir parças� yapm�� olanlar, on be�inci fuar� bekleyemeyecek, kitap almaya devam edecekler ama, gelecek fuarda daha ucuza sat�lan kitaplardan çokça almay� hayal edecekler.

alk�msanat

*** *** ***

De�inmeler

'Alireisteki Ç�kmaz Sokak'

Annemin o sözünü hep an�msar�m: 'O�lum, derdi, y�lan bile yerin topra��n� g�da ile yermi�.' Dar zamanlarda ya�ayanlar�n tutumlu olmas�n� dü�ündüren bir söz. Bu anlay�� peki�tiren ba�ka sözleri de vard�: 'Para dermi� ki, 'ben, beni kazanandan de�il, tutandan korkar�m' '. Bir ç�kmaz sokakta ya�ayanlar ne gibi zorluklardan geçtiklerini iyi bilir. Kendilerini a�mak, yeniden do�mak zorundad�rlar.

MUSTAFA �ER�F ONARAN

14. �zmir Kitap Fuar�'na giderken 'Kamerler Ç�kmaz�'ndaki do�du�um evi de görmek özlemi içindeydim. Gene kap� önlerine çömelmi� kad�nlar vard�. Bu ç�kmaz sokakta 60 y�l önce oturanlar� sordum onlara. Kimileri ba�ka sokaklara, kimileri öte dünyaya göçmü�lerdi. Do�du�um evi sat�n alan bir yak�n�m�z da, o pazar gününün tad�n� ç�karmak için, Kordon Boyu'na gitmi�ti.O ç�kmaz soka��n en ha�ar� o�lanlar�ndan biriydim. Nerde o eski arkada�lar�m �imdi? Nerde o aya�� nal�nl� kom�u k�zlar�?Sonralar� numara kondu bu sokaklara. Bizim 'Kamerler Ç�kmaz�' 1276 nolu soka��n bir girintisiydi. O ç�kmaz soka�a a�abeyimin ad� verilmi�, 'Âlim �erif Onaran Soka��' olmu�tu.Evlerinin önüne çömelen kom�ulara sordum:'Neden 'Âlim �erif Onaran Soka��' tabelas� yerinde de�il?''O evin duvarlar� yeni boyand� da, dü�mü� olmal�. Tabelay� yeniden takmay� da unuttular galiba.'�çimdeki sevince bula�an bir kederle, duyars�zl��a küsen bir k�rg�nl�kla bastonuma dayan�p gitmeden önce, kap� önünde çömelen kad�nlar�n çok bilmi�ine dedim ki:'Y�llar önce bu do�du�um eve geldi�imde emmi o�lumun gelini Melahat bana sahanda köfte yapm��t�. Ona selam�m� söyleyin.''Kamerler Ç�kmaz�'ndan ç�kmak, insan�n kendinden kurtulmas�, kendini yeniden bulmas� anlam�na gelmelidir. 'Ç�kmaz Sokak' bir simgedir art�k. Zor ya�ama ko�ullar�n� yenerek yeni bir güne ç�kanlar�n simgesi.

B�R ÇIKMAZ SOKAK DAHA

'Alireisteki Ç�kmaz Sokak' da Tar�k Dursun K. için yoksul geçen zaman� nas�l yendi�inin simgesidir.Deniz Kavukçuo�lu soruyordu:'Tar�k abi, Dönerta�'tan yukar� do�ru ç�k�yoruz. Alt�nordu kulübünü solda b�rak�p Pazaryeri'ne do�ru ilerliyoruz. Orada m�yd� Alireis Mahallesi?Tar�k Dursun K. içinden güler gibi, 'Biraz daha yukar� ç�k' demekle yetiniyordu.Biraz daha yukarda, bir ç�kmaz sokakta, iki katl� bir ev. Çinko kapl� bir taraças� bile var.'Kamerler Ç�kmaz�'ndaki bizim ev de böyleydi. Bir arka avlusu vard�. Avluda taraçaya t�rmanan bir asma, suyu serin bir tulumba.Tar�k Dursun K.'n�n 'Alireisteki Ç�kmaz Sokak'tan kurtulmas�, zor ya�ama ko�ullar�n�n üstesinden nas�l geldi�ini gösterir. Üstelik daha 7 ya�lar�nda bir çocukken onlar� yaln�z b�rakan, çekip giden bir baban�n bo�lu�unda kalmak, ya�ama ko�ullar�n� daha da a��rla�t�r�yordu.Orta ö�renimini, çok sonra, d��ardan girerek tamamlayan bu özö�renimli yazar, ya�aman�n içinden geçerken önce neyi görece�ini ö�renmi�, sonra kendini geli�tiren yazarlar� seçerken ki�ili�ini olu�turmay� bilmi�ti.Neyi görece�ini bilmek!Tar�k Dursun K., neyi nas�l görece�ini �öyle aç�kl�yor:'�lginç buldu�um, bir hikâyem ya da roman�mda tipleyece�im ki�ileri seyretmeyi severim. Nas�l bak�yor, gözlerini nas�l kullan�yor, ka�lar�n�n biçimi ne menedir, nas�l yemek yiyor, su içi�i nas�l, barda�� nas�l tutuyor; konu�urken ellerini nas�l bütünlüyor, omuzlar� niçin dü�ük, niçin küskün ya da niçin bu denli co�kulu? Hep izlerim, hep gözlerim bunlar�. Bunlar birer montaj parçalar�d�r. Günü gelir, kafam�n içinden bulup ç�kar�r, birle�tirir, bir hikâye ya da roman ki�isine yak��t�r�r�m' (TARIK DURSUN K., Tut Elimden �zmir, 'Benim Hayat�m Bir Roman', Haz�rlayan: Enver Ercan, TÜYAP TÜM FUARCILIK YAPIM, 2009).Önemli olan, bu davran��lar�n öykü ya da romanda yer almas�, ki�ilerin ruhsal yap�s�yla ya�at�lmas�, gerçekli�i daha belirgin k�lmas�d�r.

YA�ANMI� GERÇEK

'Alireisteki Ç�kmaz Sokak'tan gelenler her i�e soyunmas�n� bilen, en zor ko�ullarda bile ya�aman�n tad�n� ç�karmaya bakan, içi sevinç dolu ki�ilerdir.Tar�k Dursun K.'y� otobüs biletçisi oldu�u y�llardan tan�r�m. �nsanlar� gözlemlemenin ustas� olan bu yazar, s�radan bir i� gibi görünen biletçili�i sevmi�ti.Bende iz b�rakan bir gözlemi var:Belki bir emekli, belki bir ö�renci otobüsün cam�ndan uzaklara dalm��, yumulmu� avcundaki bilet paras�n� unutmu� gibidir. Biletçi üstelerse, �a��rm�� gibi avcunu açacak, biletini alacakt�r. Ama biletçi görmezden gelirse, denetçi de görünmezse, bilet almadan paçay� kurtaracakt�r.Bu gözlem, ruhsal derinli�i olan bir davran�� biçimidir. Olay� gerçekçi k�lan duru�lar�n, bak��lar�n, davran��lar�n, konu�malar�n arkas�ndaki ruhsal derinliktir.Tar�k Dursun K.'n�n öykülerinde, romanlar�nda bu ruhsal yetene�i tan�d��m�z için ya�anm�� gerçekli�in anlam�na var�r�z. Sonra da o gerçekli�i öyküye dönü�türmenin 'f�rsat'�n� arar�z.Tar�k Dursun K. bu 'f�rsat'� �öyle yorumluyor:'Hikâye yazmak bir 'f�rsat't�r. Bunu zor elde edebiliyoruz. Kayg�lar�m�zdan, korkular�m�zdan, savunmalar�m�zdan, ince hesapç�l�klar�m�zdan, her an sava�a haz�r, tetik üstünde beklemekten, çirkinliklerden, güzellikleri sak�nmaktan, yorgunluklardan, k�zg�nl�klardan 'f�rsat' çalabilirsek' (Benim Hayat�m Roman).Zamanla 'yazma f�rsat�', 'yazma tutkusu'na dönü�en Tar�k Dursun K.'n�n bas�n emekçili�inden sinema ortam�na, yay�n dan��manl��ndan kitapç�l��a uzanan çal��ma alan�, hep yazma serüvenini kolayla�t�ran ayr�nt�lard�r.Kendi çabalar�yla yabanc� dili de söken bu özö�renimli yazar 60'a yakla�an kitaplar�yla, ya�ad�� bunca zaman� yaz�ya adam�� görünüyor.Yaz�ya adanm�� bir ya�ama serüveni! Hem de nice engelleri a�mas�n� bilerek.Ama Nermin Han�m gibi incelikli bir ö�retmenle evlenmeseydi, yaz�yla u�ra�arak ya�amaya katlanmas�, içinin sevinciyle insanlara bakmas� kolay olmazd�.'�yi, ak�ll�, duygulu bir kad�nd�r kar�m' dedi�i Nermin Han�m, ev içi düzeniyle Tar�k Dursun K.'n�n zaman�n� ço�alt�yordu:'Eve bahçeden geçilip beton basamakla giriliyor. Dar bir hol. Sa�da mutfak. Çok temiz, çok düzenli. Holden yemek salonuna, ordan da üç basamakla oturma odas�na iniliyor. Çok caml� bir ev ve çok ayd�nl�k. Çok kitapl� da. Evin egemeni kad�n. Nereye bak�l�rsa anla��l�r. Onun titizli�i, onun düzeni, onun kad�nc�l dengesi duvarlardan yere serili hal�lara, kitapl�klardaki s�ral� kitaplara, pencere kenar�ndaki Afrika menek�elerine, devetabanlar�na ve kauçuk a�açlar�na dek çok belirgin (Benim Hayat�m Roman).Oysa Ankara'da Kocabeyo�lu Pasaj�'nda, a�abeyi Faruk Kak�nç'la i�letti�i 'züccaciye dükkân�'n� b�rak�rken, a�abeyi bana dert yan�yordu:'�una söyle Mustafa �erif, ille de yazarl�k diye tutturmu�. Yazarl�kla kim adam olmu� ki! ��te �urda gül gibi geçinip gidiyoruz.''Alireisteki Ç�kmaz Sokak'tan ç�kan Tar�k Dursun K., e�i Nermin Han�m'�n eli de�en, bahçesinde May�s gülleri, yaseminler, han�melleri açan o evde, hakk� yenmi�li�ine inanman�n ald�rmazl�� içinde, yazarl��n�n i�e yarad��n� görüyordu.

ÜZGÜN DALGINLIK

Tar�k Dursun K. gibi 'Alireisteki Ç�kmaz Sokak'tan gelip sine�in ya��n� ç�karmas�n� bileceksin de, yazarl�ktaki hakk� yenmi�li�e ald�rmaz görüneceksin! Bu çeli�kiyi anlamak kolay de�il.Belki bunca birikimin getirisini yeterli bulmuyor, 'Alireisteki Ç�kmaz Sokak'tan bahçeli bir eve geçmenin s�n�f de�i�tirme bilincine üzgün bir dalg�nl�kla bak�yordu.O üzgün dalg�nl�kta ba�ka neler var?Bir zamanlar 'Bilgi Yay�nevi'nin yay�n siyasetini etkileyen bir yazard�. Ahmet Tevfik Küflü, kat� ilkeleri olan o usta, onun bir dedi�ini iki etmezdi. Hangi köprüler y�k�lm��t� da, Tar�k Dursun K.'n�n bak��lar�ndaki üzgün dalg�nl�k, belle�ini e�elemeye ald�rm�yordu?Oysa Küflü yay�n kesiminin en çok vergi ödeyen adam�yd�. Yazar�n�n hakk�n� gözetmeyi onur sayard�. Ama Küflü, ileti�im kurmas�n� bilmeyen, tepki gösterirken duygusall�ktan kurtulamayan, kendiyle de bar��k olmayan bir ustayd�.Peki, Tar�k Dursun K.'n�n onlarca kitab� 'Bilgi Yay�nlar�'nda uykuya m� dalacakt�? O üzgün dalg�nl�kta unutulmu�lu�a b�rak�lan böyle bir duygu da var.Ahmet Tevfik Küflü gibi deneyimli bir yay�nc� neden yazarlar�yla içten ili�kiler kurmas�n� bilmez? Neden y�llar y�l� onunla çal��an yazarlar darg�n ayr�lmak durumunda kal�r?Oysa Selim �leri, Do�an Kitap'tan ayr�l�rken yay�nevinin yöneticisi Gülgün Çarko�lu'nun gönlünü almas�n� bilerek Everest'e geçmi�tir. S�rma Köksal gibi ayr�ca de�er verdi�i bir yay�n yönetmenini seçmi�tir (Dünya Kitap, 'Arafta Bir ihtiyar', Selim �leri 60 Ya��na Yeni Bir Yay�nevi, Yeni Desen Çal��malar�yla Giriyor, Faruk �üyun-Nermin Say�n, Nisan 2009).Gülgün Çarko�lu, S�rma Köksal gibi ba�ar�l� yay�n yönetmenleriyle birlikte, 'Bilgi Yay�nevi' yay�n yönetmeni Biray Üstüner'i de saymal�. Ahmet Tevfik Küflü deneyimli bir yay�nc� olsa da ayr�nt�lardaki sorunlara kar��mamal�. Yay�n kesimindeki sürtü�meler yazarlar� yeterince tedirgin ediyor. Kad�nlara özgü duyarl�kla, yay�n yönetmenleri, yazarlar�n iç dünyas�n� daha iyi anl�yor.Yay�nc�l�k kesimi içine dü�tü�ü ç�kmazdan birbirini kirleterek de�il, daha iyiye yönelmenin dayan��mas� içinde kurtulmal�. Yay�nc�lar�n piri say�lan Ahmet Tevfik Küflü'nün yay�nevinden kimler geldi geçti!Yay�nc�l�k ç�kmaz�ndan bedel ödeyerek de kurtulmak kolay de�ildir. Ben, 60 y�l önce b�rakt��m 'Kamerler Ç�kmaz�'ndaki baba evini gördü�üm zaman, aç�ld��m dünyay� daha iyi anlad�m.Ama 'Alireisteki Ç�kmaz Sokak'tan gelen Tar�k Dursun K. nice yenilgilerden geçerken; o üzgün dalg�nl��nda, ya�aman�n anlams�zl��na öfkelendi. Bulan�k belle�ini e�eleyerek erken ölen bir e�i, kansere yenik dü�en iyi bir a�abeyi, b�rak�p giden hay�rs�z bir babay� an�msad�.Eninde sonunda hepimizin bir ç�kmaz soka�� var. Ya�aman�n anlam�na varmak, biraz bo� vermesini bilmek, o ç�kmazdan kurtulmaya ba�l�d�r.

Cumhuriyet Kitap; 7 May�s 2009

Türkçe Günlükleri

FEYZA HEPÇ�L�NG�RLER

24 N�SAN CUMA

�zmir Kitap Fuar�'nda da soruldu, okurlar�mdan da bu konuda sorular gelmi�ti. Halit Ziya U�akl�gil'in ilk ad� nas�l söylenir? 'Halit Ziya U�akl�gil'in ölümsüz eserinden A�k-� Memnu' anonsunu duydukça tüyleri diken diken olan tek ben de�ilmi�im. O anonsla ne denmeye çal��l�yor? Halit Ziya U�akl�gil'in ölümsüz eseri diye kastedilen 'A�k-� Memnu' de�il mi? Oradaki '-den' eki, o eserden yola ç�k�ld��n�, ondan yararlanarak bu dizinin yap�ld��n� söylemek için konmu�sa alk��la kar��lanacak bir durum; ancak kastedilen anlam bu oldu�unda da öyle denmez. 'Halit Ziya U�akl�gil'in ölümsüz eseri A�k-� Memnu'dan (yararlanarak / esinlenerek / al�nan ilhamla /uyarlanarak) dense' alk��layanlar�n aras�na seve seve kat�l�r�m. 'O romandan esinlendik; ama çekti�imiz dizinin romanla pek ilgisi yok, aramay�n.' demektir bu; takdir edilesi bir aç�klama olur. Ayr�ca da do�ru olur; dizinin romanla 'ço�u bugün kullan�lmayan ki�i adlar� d��nda- pek bir ilgisi yok. Kald� ki 'memnu' sözcü�ü de çoktan kullan�mdan dü�tü. Ne diyelim peki, diyen olursa, i�te do�rusu: 'Halit Ziya U�akl�gil'in ölümsüz eseri A�k-� Memnu'dan uyarlanan Yasak A�k'. Gelelim 'Halit' ad�n�n nas�l söylenmesi gerekti�ine' �iar Yalç�n olsa 'Biz büyüklerimizden hep böyle duyduk, böyle ö�rendik.' derdi ki do�rudur. Biz de büyüklerimizden 'Halit' sözcü�ünün a's�n�n uzun söylendi�ini duyduk hep. Hakk� Devrim eski yaz� bilmez; ama hâlâ 'vedas�' demenin yanl�� oldu�unu, sözcü�ün sonunda (Arap alfabesine göre elbette) 'ay�n' harfi bulundu�u için, 'veda�' demenin do�ru olaca��n� iddia eder. (Bunu dedikten sonra bu konuya birkaç gün içinde dönmek �art oldu.) Onun ho�una gidecek aç�klama da ha ') ) sesinden sonra heceyi uzun okutan bir elif (' ) oldu�unu söylemektir. Eski yaz�da 'Halid' diye yaz�lan sözcük çoktan 'Halit' biçimini alm��t�r; ama bakt�m da dizinin ba��nda yazar�n ad�n� 'Halid' diye yaz�yorlar. Herhalde yazar, ad�n� öyle yazard� diye dü�ündüklerinden. Öyle yazsayd� bile onlar�n söyledi�i gibi okumazd�. Özetle, yazar�n ad�, 'Halit' diye yaz�l�r ve 'ha' hecesi uzun okunarak söylenir. Uzun okunmas�n� sa�lamak için de �apkaya (^) falan gereksinme yoktur. Halide Edip Ad�var'�n ad� olan 'Halide' sözcü�ü de böyle, 'ha' hecesi uzat�larak okunmaz m�? 'Halide', 'Halit' sözcü�ünün di�ilidir (müennesi) ve insanlar 'sonsuz, daim, ebedi' anlam�na geldi�i için çocuklar�na bu adlar� koymu�lard�r. 'Halide' sözcü�ünde 'ha' hecesi k�sa okundu�unda sözcük, 'dürterek bast�r�lm��, saplanm��' anlam�na gelen ba�ka bir sözcük olur ki bu anlam�yla kimse çocu�una bu sözcü�ü ad olarak koymaz. Abdülhak Hamit Tarhan, yeni yaz�ya geçildikten sonra, eskiden 'Hamid' diye dolu dolu söylenen ad�n�n 'ham - it' gibi 'Hamit' diye yaz�l�p söylendi�ini duyunca, 'Ömrü ahirimizde (ömrümüzün sonunda) ismimizin sonuna bir 'it' eklediler.' diye yak�n�rm��. Halit Ziya da ad�n�n 'bakalit' der gibi 'Halit' diye söylendi�ini duysa hele hele Türk edebiyat�nda bir ba�yap�t olan roman�n�n, içeri�inden, duygusundan, tad�ndan tümüyle soyutlanarak bamba�ka bir hale getirildi�ini görse mezar�nda ters dönerdi.

26 N�SAN PAZAR

Sözünü etmek için bekletti�im kitaplar�n içinde say�ca en çok olanlar �iir kitaplar�. Hiç de�ilse bir bölümüne bu hafta yer vermeliyim. 'Sulu Boya Zamanlar' (Damar Yay�nlar�) Yunus Ya�ar'�n �iirlerini toplad�� kitab�n ad�. �iiri bölmek ho� de�il; ama tad�ml�k birkaç dize aktarmam�n en k�sa yolu bu: 'sözler soru sa�ana�� basarken kenti / �iirden bir dö�ekte, ç�r�lç�plak soyup uyuttu ayr�l�� / sular�n alt�nda gizlenen yal�mtopu bir çocuk / yads�d� zaman'. Erdal Eksert, kendi türetti�i, ilk duyu�ta 'görece�im geldi' anlam�n� ça�r��t�ran bir sözcü�ü ad olarak vermi� �iir kitab�na: 'Göresledim' (K�y� Dergisi Yay�nlar�). Karadeniz'in solu�unu duyuran, Karadeniz'i özleten �iirler: 'Akçaabat iskelesinde demirleyen gemilerin / ��klar�nda uyuyan mart�lara / yorgan�n� örten Karadeniz // unutamad��m güz'. Ayn� yay�nevinin bir ba�ka kitab� da Ömer Turan'�n 'Üryan ve �syan'�. Ömer Hayyam'a yazd�� mektuplar�n ilkinde �öyle diyor Ömer Turan: ''bir bulut gibi geldik, yel gibi geçtik' / yerle gök aras�nda / yürüdük yaln�zl��a'. �ahin Ta�'�n 'K�sa Yaz'�n� (Bayrak Yay�nlar�), kitab�n�n arkas�na ald��na göre en sevdi�ini dü�ündü�üm �iirle selamlayay�m: 'gel / dal�n halini anla / yapra��n kalbini i�it / sa�alt / yo�alt / ço�alt a�k� / git! // dalda s�z�n / kals�n'' Bu da Zeki Bostan'�n 'Alarga' (Kül Sanat Yay�nc�l�k) adl� �iir kitab�n�n arkas�na ald�� iir: 'gölge foto�raf�n tek gerçe�i / tekrar� olmayan / ya�am�n molas�nda bile'. Kül Sanat Yay�nc�l�k'tan ba�ka bir �iir kitab�: 'Yaln�zl�k Ü�ür'. Arzu Al�r'�n �iirleri: 'ölesiye / korkuyorum / kaybolmaktan // kim verir / '�ehre kamyon arkas�nda gelen' / küçük k�z�n rengini?' Hayat�nda a�ktan ba�ka kayda de�er hiçbir �ey olmad��n� söyleyen Mesut Albayrak'�n �iirleri Sone Yay�nlar� taraf�ndan yay�mlanm��: '�iirbaz'. A�k'l� bir küçük �iiri: 'Gözlerinde a�k / bir intihar valsiydi / Gözlerinde / a�k bir illüzyon'. Sone Yay�nlar�'n�n öteki �iir kitaplar�n� da anmal�y�m: Fesih Vural'dan 'Ask�ya Al�nan Sözcükler', Mü�ür Kaya Canpolat'tan 'Dü�ünceden �çeri', Abuzer Aldo�an'dan 'Gönül Tutsak', Nihat Kemal Ate�'ten 'Uçuruma Dü�en Ç��l�k'. Volkan �enkal'�n 'Yontma Can Devri'nden (Sobil Yay�nc�l�k) minik bir �iir: '�stemem dünya / Benim olmas�n / Baharlar / Yang�n yerleri / Masal Ku�lar� / Sana Kals�n'.

28 N�SAN SALI

'Bizim 'güle güle'mize ne oldu? Niye herkes 'ho�ça kal' diyor birbirine?' diye sormu�tum ya, Cüneyt Taner Tunca: 'Kurunun yan�nda ya� da yanar misali; 'güle güle' de 'Allaha�smarlad�k'�n yan�nda yand� gitti galiba. 'Allaha�smarlad�k'�n belki Arapça kökenli, belki dinsel ça�r��ml�, belki sadece 'eskili�i' nedeniyle özellikle kentli yeni nesil taraf�ndan d��land��n�; onunla özde� olan 'güle güle'nin de bu nedenle terk edildi�ini dü�ünüyorum.' demi�. 'Ben de tepkiliyim bu duruma. Ne yap�yorum biliyor musunuz? Havamda de�ilsem; 'iyi günler' falan diye yan�tl�yorum. Hatta; 'alaha�smarlad�k' bile diyorum onun 'ho�ça kal'�na kar��. Havamdaysam, �aka yollu, h�nz�rca bir tebessüm ve bak��la, 'Ben gidiyorum; kalan sizsiniz.' diyorum ve ekliyorum; 'Güle güle'nin nesi vard�?' Bir an için afall�yor muhatab�m. O kendini toparlay�ncaya kadar da ben çoktan uzakla�m�� oluyorum rahatlam�� bir �ekilde! Bir de 'kendine iyi bak' yok mu? Ne münasebetsizce bir dilektir o! �çimden, '�yi ki söyledin!' diyorum.' diye de eklemi�. Daha önce yazm�� m�yd�m? 'Kendine iyi bak', eskilerin 'Kendine mukayyet ol' iyi dile�inin yerini ald�. Belki bundan belki de kula��m�z iyice al��t��ndan çeviri yoluyla geldi�i ilk zamanlardaki kadar yad�rganm�yor art�k.

www.feyzahepcilingirler.com feyzahepgmail.com

Y�ld�z Teknik Üniversitesi, Türk Dili Bölümü Çukursaray Binas� Kat: 2, Barbaros Bulvar�-34349 Y�ld�z / �st.

Cumhuriyet Kitap; 7 May�s 2009

Balbay ve Manisal� için imzalad�lar

�ZM�R (Cumhuriyet Ege Bürosu) - Yazarlar�m�z, TÜYAP 14. �zmir Kitap Fuar� kapsam�nda bulu�tuklar� okurlar�m�zla cumhuriyete ba�l�l�k and� içti. Daha sonra Ergenekon operasyonu kapsam�nda tutuklanan Mustafa Balbay ve Erol Manisal�’n�n kitaplar�n�, Cumhuriyet Yay�nlar� Stand�’nda imzalad�lar. Gazetemiz Ege Bölge Temsilcisi Serdar K�z�k, Server Tanilli, Alev Co�kun, Deniz Som, Oktay Ekinci, Sevgi Özel, Deniz Kavukçu, �ükran Soner, Ümit Zileli ve �lhan Ta�c�’n�n kat�l�m�yla 3 No’lu konferans salonunda düzenlenen etkinlik yo�un ilgi gördü.

“Balbay olsayd�” adl� bulu�mada ilk sözü alan Server Tanilli, yarg� karar� olmaks�z�n bir ki�iyi mahkûm etmenin insanl�k suçu oldu�unu söyledi. Alev Co�kun, cumhuriyet ilkelerine ba�l�l�k ad�na bir arada olduklar�n� belirtirken Deniz Som, “Yurtseverlerin tepkisi bir tsunami dalgas� gibi büyüyor. Bu dalgan�n alt�nda kalacaklar” yorumunu yapt�.

‘Çimentomuz çok sa�lam’

Oktay Ekinci, Balbay’�n, gazetemizin Ege Bölge Bürosu’nda çal��t�� y�llardaki bir ortak an�s�n� anlatt�. Deniz Kavukçuo�lu da, “Balbay bir süreli�ine yok. Onun fikirlerini dilimiz döndü�ünce biz seslendirece�iz” dedi. Sevgi Özel, “Asla y�lg�nl�k göstermeyece�iz, ak�l ve bilim yoluyla haks�zl�klarla hesapla�aca��z” diye konu�urken, �ükran Soner de, “Cumhuriyeti y�kmaya çal��anlar yan�l�yorlar. Direnme noktas�n� unutuyorlar. Bizlerin çimentosu çok sa�lam, y�k�lmay�z” dedi.

Ümit Zileli de, yurtta�lar�n demokratik haklar�n� sonuna kadar kullanarak bu hükümetin gitmesi için elinden geleni yapaca��n� vurgulad�. Serdar K�z�k da, “Ev sahibi olarak son sözümü Mustafa Kemal’in, emperyalistlere att�� tokat� an�msatarak yapmak istiyorum” diye konu�tu.

Cumhuriyet 19.04.2009

14. �zmir Kitap Fuar�, 306 yay�nevi ve pek çok sivil toplum kurulu�unun kat�l�m�yla aç�ld�

‘Kitap kurtlar�’ bulu�tu

�ZM�R (Cumhuriyet Ege Bürosu) - TÜYAP taraf�ndan Türkiye Yay�nc�lar Birli�i i�birli�iyle düzenlenen 14. �zmir Kitap Fuar�, kap�lar�n� “kitap kurtlar�na” açt�. Kültürpark Uluslararas� Fuar Alan�’nda gerçekle�tirilen etkinlik, 306 yay�nevi ve sivil toplum kurulu�unun kat�l�m�yla 26 Nisan’a dek sürecek.

Fuar, �zmir Büyük�ehir Belediyesi Ba�kanvekili S�rr� Aydo�an, �zmir Vali Yard�mc�s� Sait Topalo�lu, Kültür ve Turizm Bakanl�� Kütüphaneler ve Yay�mlar Genel Müdürü Aytekin Y�lmaz, Milli E�itim �ube Müdürü Zayide Mutlukan, etkinli�in bu y�lki onur konu�u Tar�k Dursun K. ve yazarlar�n kat�l�m�yla aç�ld�. TÜYAP Genel Koordinatörü Deniz Kavukçuo�lu, fuar�n geçen y�la oranla yüzde 10 büyüdü�ünü belirterek, “Geçen y�l fuar�m�z� 226 bin ziyaretçi gezdi. Bu y�l daha da artmas�n� bekliyoruz” diye konu�tu.

Kavukçuo�lu, Ergenekon soru�turmas� kapsam�nda tutuklanarak Metris Cezaevi’ne konulan gazetemiz yazar� Prof. Dr. Erol Manisal�’n�n kitap fuar�ndaki imza gününe kat�lamamas� nedeniyle üzüntülü olduklar�n� da vurgulad�. Türkiye Yay�nc�lar Birli�i Ba�kan� Çetin Tüzüner, gençlere okuma al��kanl��n�n kazand�r�lmas� gerekti�ini söyledi. Tüzüner, fuarda geni� bir konu yelpazesi içinde konferans, söyle�i, panel, �iir dinletisi gibi 142 etkinli�in gerçekle�tirilece�ini de belirtti. Konu�malar�n ard�ndan etkinli�in onur konu�u Tar�k Dursun K.’ya plaket verildi. Plaketi gazetemiz yazar� Server Tanilli’den alan Tar�k Dursun K., Tanilli’nin demokrasi u�runa sava� verdi�ini vurgulad�.

Cumhuriyet Kitaplar� da fuarda

Cumhuriyet Kitaplar�, bu y�l da gazetemizin yazarlar�n� okurlar�yla bulu�turacak. Dün Zeynep Oral, Sevgi Özel, Öner Ya�c�, Deniz Som, Ümit Zileli, Ataol Behramo�lu, Bahad�r Selim Dilek, Tar�k Dursun K. ve �eref Bak��k, okurlar�yla söyle�tiler ve kitaplar�n� imzalad�lar.

Cumhuriyet Kitaplar�’n�n �zmir Dil Derne�i’yle birlikte düzenledi�i, “Tar�k Dursun’un Dilinden �ncelikler” söyle�isi de Ahmet Önel, Mehmet Atilla ve Özlem Fedai’nin kat�l�m�yla gerçekle�tirildi.

Bugün de Cumhuriyet Kitaplar� Stand�’ndaki etkinlikler 3 No’lu salonda saat 13.15’te emekli Cumhuriyet Savc�s� Talat �alk’�n kitab�yla ayn� ismi ta��yan “�mral�’da Öcalan’a Soruldu” ba�l�kl� söyle�isiyle ba�layacak. �alk, söyle�inin ard�ndan 14.30-15.30 saatleri aras�nda Sabriye Okk�r’la birlikte kitap imzas�na kat�lacak. Cumhuriyet Kitaplar�’nda Hikmet Çetinkaya ve Serdar K�z�k’�n imza etkinli�i de bugün 15.30-16.30 saatleri aras�nda gerçekle�tirilecek.

Cumhuriyet 24.04.2009

�zmir’deki Kitap Fuar�’n� Do�u’ya; Diyarbak�r’daki çocuklar� Ege’ye ta��yabilsem

Ege’den Do�u’ya tüm çocuklar...

14 . TÜYAP �zmir Kitap Fuar� doludizgin sürüyor... Oradayd�m. Fuar�n orta yerindeki Cumhuriyet Kitap Stand� doldu doldu, ta�t�; kuyruklar bitmek bilmedi; kucakla�malar�n sonu gelmedi... Bence bunun ba�l�ca nedeni yazarlar ya da kitaplar de�ildi.

Bu yo�un ilginin ba�l�ca nedeni, içinde ya�ad��m�z haks�zl�klara kar�� insanlar�n içinde biriken öfkeydi, haks�zl�klara kar�� ç�kma, isyan duygusuydu ve en çok da direnme tutkusuydu... Ege’nin 5000 y�ll�k ayd�nl�� yüzlerine yans�m�� insanlar... (Bu tan�mlama benim de�il. Deniz Kavukçuo�lu’nun.) ��te o insanlar Cumhuriyet stand�ndan ayr�lmak istemediler gün boyunca! Bizlerle ama ayn� zamanda özgürlükleri ve söz haklar� ellerinden al�nm�� Mustafa Balbay ve Erol Manisal�’yla kucakla��yorlard�.

�zmir Kitap Fuar�’nda dikkatimi çeken bir nokta genç okurlar�n, çocuk okurlar�n bollu�uydu... Çocuk kitaplar� deyince Gün�� Kitaplar�’n�n (Ç�t�r Ç�t�r Felsefe dizisinden Behiç Ak’�n kitaplar�na) gönlümde çok ayr� bir yeri var. Ancak Cumhuriyet Kitap’�n ba�latt�� büyük forma, resimli çocuk ve gençlik dizisinin bunca popüler oldu�unu görmek sevindiriciydi.

Bir zamanlar Cumhuriyet yazarlar� da çocuktu... Buradan hareketle çocukluk an�lar�n� tüm çocuklarla payla�an iki kitap ç�kt�. �lki “Dü�ler Kuruyorum” �ükran Soner, Oktay Akbal, Deniz Som, Ataol Behramo�lu’nun; ikincisi “Uyumak �stemeyen Çocuk” Erol Manisal�, I��k Kansu, Serdar Kansu ve benim öykülerimizi içeriyor. Bu dizinin devam� gelecek.

Haz�r �zmir’deyiz, Hasan Bar��can’�n yaz�p Zafer Temoçin’in resimledi�i, yine çocuk ve gençlere yönelik “Tanr�lar�n Yurdu Ege” kitab� yörenin birikimleri ve zenginliklerle dolu. Tanr�lardan önce Amazonlar, analar, anatanr�çalar�n kurdu�u, �skender’in rüyalar�nda gördü�ü ve yeniden kurdurttu�u �zmir’in her ya�tan çocuklar� için harika bir arma�an kitap! Hele �u 23 Nisan tatilinde!

YA ÖTEK� ÇOCUKLAR

Tamam ben Kitap Fuar�’n� bahane edip Ege k�y�lar�nda dola�a duray�m, ya öteki çocuklar?

“Do�u’da ve Güneydo�u’da güvenlik güçlerine ta� att�klar� gerekçesiyle yüzlerce çocu�un hayat� karart�lmakta, gelece�i yok edilmektedir. Ta� atmak gibi oldukça masum say�labilecek bir eylemden dolay�, bir çocu�un ya�ad�� y�l kadar hapse mahkûm edilmesi, nereden bak�l�rsa bak�ls�n yanl��t�r.”

Dün 23 Nisan’d�. Milletvekillerine yollanan mektuplar bu cümlelerle ba�l�yordu. Ve �öyle devam ediyordu:

“Mahkûm edilmeseler bile, yedikleri dayak, gördükleri i�kence, i�ittikleri tehdit, ailelerinden ve okullar�ndan uzakla�t�r�lmalar�, a��r suçlularla ayn� mekânda ya�amalar�, tahliye olsalar dahi tekrar hapsedilme korkusu, bu çocuklarda kolay kolay ba�a ç�kamayacaklar�, ya�amlar�n� etkileyecek bir travma olu�turmaktad�r. Çocuktan suçlu i�te tam böyle olu�turulur. E�er bu ac�mas�zl��n önüne hemen �imdi geçilmezse, toplumsal vicdan�m�z uzun y�llar üstesinden gelemeyece�imiz biçimde yaralanacakt�r. Çocuklar�n çekti�i bu ac�lar�n sorumlusu hepimiziz! Ama yasama yetkisinde bulunan sizler hepimizden daha fazla sorumlusunuz.”

ÇOCUKTAN YANA OLMAK

Çocuklar �çin Adalet Ça��r�c�lar� olarak, halk�n temsilcisi milletvekillerinden siyasal kimliklerini dü�ünce ve inançlar�n� bir yana b�rak�p “çocuklardan yana” olmalar�n� istiyorduk. Alt�na imza att��m�z uluslararas� çocuk haklar� sözle�melerini, “suçlu çocuk de�il suça sürüklenen çocuk vard�r” kavram�n� an�msat�p soru�turulan, kovu�turulan, cezaland�r�lan ve ceza çektirilen çocuklarla yeti�kinler aras�nda bir ayr�m yap�lmad��n� vurguluyorduk. Bu aksakl��n ba�l�ca nedeni bu çocuklar�n terörle mücadele kapsam�nda ele al�nmalar�yd�!

Dün 23 Nisan çocuk bayram�yd�: Uygar toplumlarda amaç çocu�u cezaland�rmak de�il, çocu�u topluma ve kendisine kazanmakt�r. Bu yüzden “çocu�un yarar� ilkesi” öncelik ta��r. Ça�da� hukuk da bu ilkeye göre düzenlenmi�tir. Ke�ke hükümet bunu da an�msasa! Ke�ke �zmir’deki Kitap Fuar�’n� Do�u’ya; Diyarbak�r’daki çocuklar� Ege’ye ta��yabilsem...

zeynep@zeyneporal.com

Faks: 0 212 - 257 16 50

B�R BAKIMA

SERVER TAN�LL�

14. �zmir Kitap Fuar�’ndan...

TÜYAP ve Türkiye Yay�nc�lar Birli�i i�birli�i ile düzenlenen, 14. �zmir Kitap Fuar�, geçti�imiz cumartesi, kap�lar�n� kitapseverlere açt�.

Aç�l��ta, ayd�nlardan ve halktan kat�l�m pek doyurucu idi.

Yetkililer, ba�ta Deniz Kavukçuo�lu olmak üzere, gitgide geli�en bir ortam� gösteriyorlar: Fuar, geçen y�la oranla, yüzde 10 büyümü�tür; geçen y�l 226 bin ziyaretçi gezmi�tir ve bu y�l bu rakam�n artmas� bekleniyor.

Fuarda, geni� bir konu zenginli�i içinde, söyle�i, panel, konferans, �iir dinletisi gibi 142 etkinlik yer alm��t�r.

Ve zengin bir sergi yelpazesi...

Fuar�n onur konu�u Tar�k Dursun K’ya da ilk günden bir plaket vererek ba�r�m�za bast�k onu...

�lk günden gitgide artan bir kitapseverler kitlesi fuara ak�yor; hafta sonunda bu say� daha da artacak.

Bütün gördüklerimiz, �zmir’e yak��r güzellikte...

*

Okur olarak kar��la�t��m�z herkeste bir de, derin bir kayg� ve gelecek korkusu. Soru hep �u: Türkiye nereye gidiyor? Daha do�rusu, nereye götürülüyor ülkemiz?

Arkas�ndan, Ergenekon soru�turmas�...

Bir de, Mustafa Balbay ile Prof. Dr. Erol Manisal� ne zaman özgürlüklerine kavu�acaklar?

Okurlar�n derin kayg�lar�n� yat��t�rmaya çal��yor ve gözleri gelece�e çevirmeye çabal�yoruz.

Nitekim, fuarda bir söyle�ide, gelecek tehlikesine kar��, en ba�ta gerçek bir “Sosyal Demokrat Parti”nin h�zla yarat�l�� gere�ine de�indim; yürürlükteki da��n�kl�kla hiçbir yere varamazd�k. En ba�ta, CHP’lilere büyük bir görev dü�mektedir.

Bir ba�ka gerçe�e de de�indik: Türkiye’nin gelip durdu�u noktada, sosyal demokrat bir parti de yetersiz kal�r. Bir fikir versin diye, Ba��ms�z Cumhuriyet Partisi’nin program�na bak�lmas� gere�ine de�indim...

Öte yandan, Köy Enstitüleri üstüne, bu y�l da, 17 Nisan öncesinde ve sonras�nda, güzel yaz�lar yay�mlan�yor.

Bir de müjdemiz olacak: Kastamonu Üniversitesi, Köy Enstitüleri’nin kurulu�unun 70. y�l�nda 15-16-17 Nisan 2010’da büyük bir sempozyum toplayacak.

Üniversite, pek onurlu bir i� yap�yor.

Hepimiz orada olaca��z...

*

Okurlar�m�za yeni yay�nlardan da haberler...

- Karl Marx üstüne ufkumuz gitgide zenginle�iyor: Francis Wheen’in, E Yay�nlar’dan Karl Marx’� bir örnek. Ayr�ca duraca��z üstünde. Siz �imdiden güzel okuyadurun!

Bir de, dev bir romanc�m�z Vedat Türkali’nin yeni bir roman�: Yalanc� Tan�klar Kahvesi’nde, yazar, yak�n geçmi�imizi anlat�yor. Bugünü anlamak için onu okumaksa �art, özellikle “solun ba�ar�s�zl��”n�. Yak�nmalarla oyalanman�n anlam� yok, okuyunuz! Ayr�ca, biz de duraca��z yak�nda bu eser üstünde...

- Cumhuriyet Kitaplar’da en son ç�kanlar �unlar: Öner Ya�c�, Kir; Tar�k Dursun K., Hasangiller, Sabriye Okk�r, Cinayeti Gördüm; Hikmet Çetinkaya, Besleme Medyan�n Aslanlar�; Talat �alk, �mral�’da Öcalan’a Soruldu; Ümit Zileli, Cumhurun Trajedisi; �eref Bak��k, CHP �le Bir Ömür; Hasan Bar��can, Tanr�lar�n Yurdu Ege; Deniz Som, Türkiye �slam Cumhuriyeti; Mustafa Balbay, Nasreddin Hoca ile E�e�i ve Hoca ile Çocuklar.

- K�rm�z� Yay�nlar’da �unlar: Ali Cengizkan, K�rm�z� Gün Beyaz Gece; Ali M. �rat, Modernizmin Erittikleri. Sünniler, �îîler ve Aleviler, Pierre-Jean Amar, Bas�n Foto�rafç�l��. “Gözleri Çelik Mavisi.”

- Evrensel Yay�nlar’dan �unlar: Dünü ve Bugünüyle Evrim Teorisi; Felsefe, Bilim ve Din (As�m Bezirci çevirisi); Sennur Sezer, Kirlenmi� Kâ��tlar; Nazi ��galinde Sovyet Kad�nlar�; Y�lmaz Onay, Yaz�lar Filmatik; Kürt Halk Tarihi’nde 13 �lginç Yaprak; Nejat Elibol, Gelece�e �lk Ad�m.

- Berfin Yay�nlar�’nda �unlar: Arif Tekin, Kuran’da Allah; Arslan Kacar, Pepo Ku�u (roman); Ahmet Türkay, Gelecekten Ödünç Ömürle Öykü; �brahim Ülger, Zerdü�t (I��n Kayna�� Do�u).

- Asya �afak Yay�nlar�’nda: Y�lmaz Dikba�, Efendi Teröristler.

- U�ur Mumcu Yay�nlar�’nda �u: 18.30 Söyle�ileri, No. 5 (2006-2008).

- U�ur Pi�manl�k, Tarsus Bas�n Tarihi (1908-2008), Tarsus Kültür ve Dayan��ma Derne�i Yay�nlar�.

- Yüksel Mert, Bilinmeyen Atatürk, Ares Kitap.

Cumhuriyet 24.04.2009

Kal�c� Ba�lant� Yorum (0) Yorum yaz!

CUMHUR�YET GAZETES�N�N 85. YILI VE 63. YUNUS NAD� (2009) �D�LLER� 2

7/5/2009 � Kategori: Dergi/Gazete

YUNUS NAD� 2009 ÖDÜLLER�

Diyarbak�r'da yasak a�k

Özcan Karabulut ilk roman� Amida, E�er Sana Gelemezsem ile 63. Yunus Nadi Roman Ödülü'nün sahibi oldu.

Ayça TEZER

-�lk roman�n�zla Yunus Nadi Ödülü'nü ald�n�z. Bu konudaki dü�ünceniz? -Evet, Amida bir ilk roman, ama yazar�n�n otuz y�ll�k bir yaz� serüveninin oldu�u unutulmamal�. �imdi dönüp geriye bakt��mda, farkl� dizili� taktikleriyle her sözcü�ün, her cümlenin önem kazand��, farkl� biçimlerin denenebildi�i, anlam�n çok zaman yüzeyde de�il, tersine derinde oldu�u bir yaz�nsal türden gelmemin yan� s�ra, farkl� roman okumalar�m�n da Amida'ya katk�s�n�n oldu�unu görüyorum. ÇOCUK ��Ç�LER- Roman�n�zda 'çocuk i�çiler' sorununa de�iniyorsunuz. Bu konuya olan ilginiz nereden geliyor? - Çocuk i�çilik konusu yakla��k on alt� y�ld�r ilgi alan�mda. ��çi sendikalar�nda çal��yorum ve ba�ka sendikal çal��malar�n yan� s�ra çocuk i�çili�ine kar�� projeler geli�tiriyorum. Bu alanda ILO, UNICEF gibi uluslararas� kurulu�larla, kamu kurumlar�yla, demokratik kitle örgütleriyle, sivil toplum kurulu�lar�yla birlikte çal��yoruz. Çocuk i�çili�iyle ilgili makalelerim ve kitaplar�m var. Çocuk i�çilik temel sorunlarla ili�kili olarak Diyarbak�r'da,Türkiye'de ve dünyada önemli bir sorun. Çocuk i�çili�iyle mücadele etmek, roman�n ana karakterlerinden Arat'� diri tutuyor, onun temel sorunlarla yak�ndan ilgilenmesini sa�l�yor. Örne�in, insanlar�n çok kimlikli oldu�unu görüyor Arat, ya�am hakk� için, bir arada ya�amak için s�n�fsal kimli�in önemini vurguluyor. Arat'�n, çocuk i�çili�iyle mücadele etmenin i�çi hak ve özgürlüklerini koruma ve geli�tirme mücadelesinin ayr�lmaz bir parças� oldu�unu söylemesi, sendikalara ve sendikac�lara ele�tirel bakmas� da bu yüzden. Çocuklara 'vefa borcu'muz oldu�unu dü�ündü�üm için, roman�n katmanlar�ndan birini de çocuk i�çiler olu�turdu, diyebilirim.- Romandaki Arat karakteri gerçekten çok ilginç bir karakter. Arat bazen anlat�c�n�n bile üstüne ç�kabiliyor. Anlat�c� m� onu yönlendiriyor, o mu anlat�c�y� ço�u zaman kar��yor. -Arat, üst anlat�c�n�n kurgulad�� bir karakter, ya�ad�klar�n� kurgulayan bir anlat�c� ayn� zamanda. Arat'la romanc� aras�nda yer yer otobiyografik ili�kiler var. Bir ana karakter olarak Arat, kendi öyküsünü yazmas� için üst anlat�c�y� zorluyor. Kim zaman üst anlat�c� kendini Arat'�n yerine koyuyor, kimi zaman çal��ma masas�na çekiliyor, bütün bunlar�n tad�n� sonuna kadar ç�kar�yor. Arat'� yaratan, onun pe�inden ko�an benim elbette. Italo Svevo gibi söyleyecek olursam, Arat benim icad�m, onu ben uydurdum ve uydurman�n yalan söylemek demek olmad��n� biliyorum.- Amida karakteri de çok ilginç. Dil�a ad� Amida'yla de�i�iyor. Ba�� örtülü olmas�na ve Diyarbak�r gibi kapal� bir çevrede ya�amas�na ra�men hayat�n içinde olan, yerine göre gücünü etraf�na hissettirebilen ama törelere de s�k� s�k�ya ba�lanm�� bir kad�n...- Evliya Çelebi metinlerinde bir zamanlar Diyarbak�r'a hükümdarl�k etmi� Amida ad�na rastlay�nca, kad�n karakterin yazg�s� de�i�ti. Kad�n hükümdar Amida'y� 'kapal� kad�n' imgesiyle günümüzün Diyarbak�r'�na ta��d�m: Törelere zincirle ba�lanm��, çaresiz bir kad�n imgesi. Güneydo�u'da yoksulluk, çocuk i�çilik, çat��malar, kad�n intiharlar�, töre cinayetleri var olan kad�n sorunlar�n� daha da katmerle�tiriyor.-Yazmay� bir yas tutma seremonisi olarak görüyorsunuz adeta. - 'Kad�nlar senin için ölsün' diyen Carmen; 'Korkar�m kad�nlar sizi çok üzecek' diyen Köstenceli Münevver Re�it; 'Amcalar pislik yap�yor' diyen çocuk i�çi U�ur; Diyarbak�r 5 No'lu Askeri Cezaevinde ölüm oruçlar�ndan, tecritten, i�kenceden ç�kan Rizgarî; da�daki Muhsin; Muhsin'in anas� Halti Hazey; polis bask�n�nda öldü�ü san�lan, ancak ya�ad�� anla��lan Ermeni as�ll� Simla; 'Bu erkekler niye böyle? Kad�nlardan her istediklerini elde etmeye haklar� oldu�unu mu san�yorlar?' diye soran Serpil; 'Ak memelerden korka�a pay dü�mez,' diyen Amida; 'Yas 48 saat, sevi�mek ömür boyu' diyen Arat; insana birbirine kar��t duygular hissettiren Diyarbak�r' Roman�n and��m bütün karakterleri, yazma eyleminin bir yas tutma biçimi olabilece�ini dü�ündürüyor. Evet, bu romandan sonra yazmak, ayn� zamanda bir yas tutma biçimi art�k, en az�ndan benim için. nAmida, E�er Sana Gelemezsem/ Özcan Karabulut/ Can Yay�nlar�/ 324 s.

�nsano�lunun trajedilerinde yol almak

Hakan Yaman, ikinci roman� Foto�raftaki Kad�n ile ald� Yunus Nadi Roman Ödülünü.

Selcen AKSEL

-Baz� aç�lardan daha oylumlu bir tür olarak nitelenebilecek olan roman türünü seçi�inizin belli nedenleri var m�? Bunu anlat�m�n�zda yan öyküler ve ana karakterle s�n�rlanmayan ayr�nt�larla bütünlenen üslubunuzla ili�kisi var m�?- Roman� her zaman kendime daha yak�n buldum. Di�er edebi türleri de zevkle okumama ra�men roman�n bende farkl� bir yeri var. Özellikle uzun soluklu bir macera oldu�u için ve yazarken bana çok sevdi�im bir yan u�ra� imkan� tan�d��, beni uzun ve zevkli ara�t�rmalar yapmak zorunda b�rakt�� için, bazen küçük detaylarlarla saatlerce beni u�ra�t�rd�� için roman yazmay� daha keyifli buluyorum.Ancak buradan öykü yazarl��n� da önemsemedi�im anla��lmas�n. Hatta tam tersi iyi bir öykü yazman�n roman yazmaktan çok daha zor oldu�unu dü�ünmü�ümdür hep. - Bir yandan pe�inden gidilen tutkulu bir a�k, bir yandan özenle saklanan umudun yitip gitmemesi için gösterilen çaba; böylesine iki ö�eli bir tematik bütünlük içinde sizin roman�n�z� bir a�k roman� olarak yine de de�erlendirebilir miyiz ?- Bu de�erlendirmeyi benden önce ele�tirmenler yapm��lard�. Her ne kadar romanlar�n böyle tek sözcükle kategorize edilmesini çok do�ru bulmasam da ben de bu görü�e kat�l�yorum. Derinlerdeki a��rl�k noktas�n� insano�lunun iki önemli trajedisi, yaln�zl�k ve cinselli�in olu�turdu�u bir düzlemde ilerleyen bir a�k roman� diyebiliriz. Biraz marazi bir a�k�n roman�. Bu anlamda klasik a�k romanlar�ndan ayr�l�yor. Ama yine de öyle nitelenebilir.

DO�AL B�R DURUM

- Romanda ana karakterin hayata ve insanlara, belli bir kültürel ve entelektüel birikimle bakt��n� anl�yoruz. Ancak orta halli bir ya�am sürüyor, bazen basitle�ebiliyor ve tutkusu söz konusu oldu�unda uçlarda geziniyor. Bu simgesel olarak bir içsel çarp��ma ve uyumsuzlu�un yans�mas� m�?- Bu tespitinizi tüm insanlarda var olan ve kan�mca olmas� da gereken do�al bir durum olarak kabullenmeliyiz. Hepimiz içimizde sosyal çevre için giydirilmi� bir 'ben' ile yaln�z kald��m�zda ya da kendimizi rahat hissetti�imiz ortamlarda kald��m�z 'ç�r�lç�plakl�k' veya 'yar� ç�plakl�k' halini bir arada ya��yoruz. Bu ini� ç�k��lar ya�ant�m�z�n en temel ve do�al halleri. Roman�n ana karakteri Suphi de do�al olarak içinde bu kar��tl�� bar�nd�r�yor. Üstelik kendine has ruh hali nedeniyle Suphi'de bu ini� ç�k��lar zaman zaman biraz abart�l� da olabiliyor.- Buna ba�l� olarak; tarihsel döneme ili�kin ipuçlar�yla yüklü olmasa da, roman�n�z�n günümüz dünyas�n�n ve Türkiye'nin neresinde durdu�unu sormak istiyorum...- Romanda çok aç�k bir tarih vermedim ama roman günümüzde geçiyor. Roman�n günümüzde geçti�ini Suphi'nin ya��ndan ve gençli�inden bahsederken 1970'li y�llarla ilgili olarak anlatt�klar�ndan veya foto�rafç�l�ktan söz ederken kendisinin art�k geride kald��, her �eyin 'dijital' olu�undan yak�nd�� baz� bölümlerden anl�yoruz. Asl�nda bunu çok da önemsemiyorum. Bu roman�n elli y�l önce ya da sonra geçmesi içinde anlat�lanlar� fazla bir de�i�ikli�e u�ratmazd� diye dü�ünüyorum. - Yap�tlar�n�z�n bu ikincisiyle, yaz� sanat�nda nas�l bir yolda ilerlemi� oluyorsunuz? Baz� aç�lardan farkl� bir anlat�m söz konusuyken...- �lk roman�m bitti�inde akl�mda iki roman tasla�� vard�. Bunlardan biri 'Foto�raftaki Kad�n' di�eri de �u an üzerinde çal��t��m romand�. Fakat 'Foto�raftaki Kad�n' kendili�inden öne ç�k�p, adeta kendini yazd�rd�. �lk roman�m� alt� y�lda bitirebilmi�tim. Bu roman�m�n sanki bir �iir gibi gelip sözcüklere ve cümlelere dökülerek kendili�inden kâ��tlar� doldurdu. Çok keyif alarak yazd��m bir roman oldu. Bu anlamda ilkinden oldukça farkl� bir yaz� süreçte yaz�ld�. Ayr�ca yazd��m her yeni romanda farkl� �eyler denemek istiyorum. Foto�raftaki Kad�n/ Hakan Yaman/ Do�an Kitap/ 234 s.

Cumhuriyet Kitap; 7 May�s 2009

YUNUS NAD� 2009 ÖDÜLLER�

'Hikâyelerim özgün ve ilgi çekici'

Gönül Çolak ' Komi ve Kemikler' adl� öykü kitab�ylaYunus Nadi Öykü Ödülünü ald�.

Ceren ÇIPLAK

-Yunus Nadi Ödülleri'nde öykü dal�nda birincili�i payla�t�n�z. Ödüle ve derecenize ili�kin dü�ünceleriniz nelerdir?- - Yunus Nadi �u ana kadar ba�vurdu�um ilk ve tek yar��mayd�. Bu kitap asl�nda çok uzun ve emek verilmi�, zorlu bir ya�ant�n�n sonucu içimden dü�ürdü�üm bir ta�t�. O ta� güçlü bir ivme yaratm�� olmal� ki domino ta�lar� gibi di�erleri de devrilmeye ba�lad�. Ödül de bu ta�lardan biri ve belki de en büyü�ü. Yunus Nadi gibi Türk Edebiyat� için son derece prestijli ve büyük bir ödülü almak gurur verici. - Kitab�n�z�n ba�ar� kazanmas�n� neye ba�l�yorsunuz?- Hiçbir zaman ba�ar�y� hedeflemedim. 'Komi ve Kemikler'i yazma sürecinde ödül ya da yay�mlan�p yay�mlanmayaca�� kayg�s� ta��mad�m hiç. Hatta ele�tiri alabilece�ini tahmin etti�im bölümleri, uzam��, sarkm��, da��lm�� gibi gözüken yerleri tasar�m�mdan ödün vermemek ad�na k�saltmad�m. Çünkü toplamda bir etki yaratmak, okuru kitab�n içinde s�k��t�rmak, kaybetmekti niyetim. Ayn� hayat�n bize yapt�� gibi' Ben kendi yolumdan gitmeye u�ra�t�m hep. - Ele�tirilere ili�kin neler söyleyebilirsiniz? - Ele�tirilere gelince; gerek bas�nda ç�kan yaz�lar, gerekse kitap arkas�na yaz�lan kritikler hep olumlu yöndeydi. �u ana kadar olumsuz bir ele�tiri duymad�m. Kurgu ve matemati�i özgün ve ba�ar�l� bulundu mesela. Dil için de ayn� �eyler söylendi. Çok de�erli ustalardan övgüler alarak ç�kt� kitap yolculu�una. Ba�ta �smail Mert Ba�at olmak üzere, Ahmet Telli.. ve bana inanan tüm büyüklerime ve dostlar�ma cömert kritikleri için te�ekkür etmek istiyorum. Bu zaten büyük bir ba�ar�yd� benim için.

HAYATI �ZLEYEREK YAZDIM >

- Komi ve Kemikler > ilk öykü kitab�n�z olmas�na ra�men kurgusundaki özgünlük dikkat çekiyor. Bu kurgu ba�ar�s�n� nas�l sa�lad�n�z? >- Son derece riskli bir �eyi denedi�imi biliyordum. Çünkü bu güçlükte bir kurgunun ortas� yoktur. Ba�aramazsan�z her �eyi çöpe atman�z gerekir. > En küçük bir tereddütte bile yer vermemeniz gerekir. Aksi halde yazar�n kafa kar��kl�� ve ne yapmak istedi�ine ili�kin karars�zl�� olarak alg�lan�r. Öyledir de zaten. Tabii ki çok zorland�m. Çünkü burada rakamlarla ve sembollerle de�il sayfalarca yaz�y� çevirmek durumundas�n�z. - 'Komi ve Kemikler'in yazar� kimdir' ve öykü çal��malar� ne zaman ba�lad�?- Bu kitab�n yazar� somut ve maddi hayatla ba�lar� kopuk biridir ya da gittikçe bu ba� zay�flamaktad�r. Ama yine de birkaç �ey söylemek gerekirse; 1971 y�l�nda Antalya'n�n Serik ilçesinde do�dum. Çocuklu�umun geçti�i yer buras�. Ortaö�renimimi > Antalya'da tamamlad�ktan sonra Eski�ehir Anadolu Üniversitesi Yabanc� Diller Fakültesi �ngilizce Bölümü'nden mezun oldum ve sonras�nda �stanbul'a geldim. Birkaç y�l ö�retmenlik yapt�ktan sonra istifa ettim. Özel sektörde i�lerde çal��man�n yan�nda, oyunculuk ve müzikle ilgilendim. �ahika Tekand'�n atölyesinde çal��t�m bir süre. Beklan Algan ve Ayla Algan'la 'Yarat�c� drama' üzerine çal��t�m ve kendilerine asistanl�k yapt�m. Bir uzun metrajl� film senaryosu yazd�m, yine gün yüzüne ç�karamad��m. Ara s�ra söyle�iler yazd�m kitap ekleri için. Yazmaya ne zaman ba�lad��m gibi bir sorunun cevab� yok bende. Çok suskun ve hareketsiz bir çocukluk ya�ant�m oldu. Bunun �imdilerde ne anlama geldi�ini çözebiliyorum. Her �eyi büyük bir dikkatle, tamamen bir yabanc� gibi izledi�im için hayata kat�lamazd�m pek. Bence yaz� o zamanlar > ba�lad�' Ama bir bütünlük olu�turacak ve edebi bir tarza girebilecek �ekilde 1996 y�l�nda yazmaya ba�lad�m. Komi ve Kemikler/ Gönül Çolak/ K�rm�z� Yay�nlar�/124 s.

'Edebiyat da a�k gibidir, ba��n�za gelir'

Murat Özya�ar, 'Ayna Çarpmas�' adl� öykü kitab�ylaYunus Nadi Öykü Ödülünü ald�.

Mehmet P��K�N

'KEND�ME TUTTU�UM B�R DEFTER'

azmaya ne zaman ve nas�l ba�lad�n�z? - Edebiyat da a�k gibidir, ba��n�za gelir! Edebiyata bula�mam� sa�layan ortaokuldaki Türkçe ö�retmenim de�il de bize birkaç haftal��na derse giren stajyer Türkçe ö�retmeni oldu. Dersimize sürekli giren ö�retmenin ad�n� hat�rlam�yorum, stajyer ö�retmenimin ad�n� ise ad�m gibi hat�rl�yorum. Ad�; Bilal Küçük'tü. Bir iki hafta dersimize girdikten sonra onu bir daha göremedim. Peki ne yapm��t� da beni böylesine etkilemi�ti? �kinci veya üçüncü derslerin birinde tahtaya Yahya Kemal'in 'Sessiz Gemi' �iirini yazm�� ve sonra da o �iiri yorumlamaya ba�lam��t�. O yorumlad�kça ben sanki dersi bir tek bana anlat�yormu� duygusuna kap�lm��t�m. Onun yorumuna göre �iirde 'gemi' sözcü�ü 'tabut' sözcü�ü yerine kullan�l�yordu. Üstelik �iirin hiçbir yerinde 'tabut' sözcü�ü geçmiyordu, i�te bu temsili istiare beni fazlas�yla etkilemi�, bir sözcü�ün gerekti�inde bir ba�ka sözcük yerine kullan�lmas�, sözcüklerin bir büyüsü oldu�u fikrini yaratm��t� bende. - Kitab�n�z, Pavase'nin, 'Kendimi yaln�z b�rakmamak için bütün gece aynan�n kar��s�nda oturdum' sözü ile ba�lay�p, The Beatles'�n �ark� sözlerinden, 'Bu sabah aynaya bakt�m, kimseyi göremedim' sözüyle bitiyor. Kitab�n yaz�lma serüveninden söz eder misiniz?- Evet, sizin de belirtti�iniz gibi, Pavese Ya�ama U�ra�� adl� kitab�nda 'Kendimi yaln�z b�rakmamak için bütün gece aynan�n kar��s�nda oturdum.' diyordu. Bu cümlesine kar��l�k The Beatles de bir �ark� yapm�� ve �ark�n�n bir yerinde �öyle diyordu: 'Bu sabah aynaya bakt�m kimseyi göremedim.' Ben de bu bulu�maya dahil olmak istedim ve Ayna Çarpmas�'n� Pavese'nin cümlesiyle aç�p The Beatles'�n dizesiyle kapamak ve bu iki cümle aras�nda olup bitenleri anlatan bir kitap yapmak istedim. Yani öykülerden önce bir kitap yapma fikri vard� kafamda. Benimkisi bir kitap yazmaktan çok bir kitap yapmakt�.

'MUTLU B�R HARF YOKTUR'

- Öykülerinizde genelde karamsar bir hava var, bunun nedeni nedir acaba?- Çünkü mutlu harf yoktur ve herkes kendi 'kara's�n� döker sayfaya.-'�tiraf' adl� öykünüzdeki Selim karakterinin cezaevinde siyasal bir tutukluyken uzaktan sevdi�i k�z� görebilme ad�na 'itirafç�lar ko�u�una' geçip geçmedi�i finalde muallâkta kal�yor. Selim, â��k oldu�u k�z için 'itirafç� ko�u�una' geçiyor mu?-Yazd��m bir öyküyü sonradan aç�klama gayreti içerisine girmek aç�kças� zoruma gidiyor. Bu sebeple Selim'in 'itirafç�lar ko�u�u'na gidip gitmedi�ini belirtmek yerine ya da bunu hak'katen merak eden okurlar, Cumhuriyet Kitap'�n 989. say�s�nda 'Ayna Çarpmas�'nda Metin �çi Geçi�ler' adl� bir yaz� yay�mland�, bu yaz�ya bakabilirler. - �lk öykü kitab�n�z Ayna Çarpmas� ile Yunus Nadi Öykü Ödülü'ne lay�k görüldünüz, neler hissediyorsunuz? Bu ba�lamda ödüller hakk�nda neler dü�ünüyorsunuz?- Böylesine köklü ve sicili temiz bir ödülü alm�� olmaktan mutluluk duydum. Ödüllerin ödül alan eseri öne ç�kard��n� dü�ünüyorum. Bunun d��nda hiçbir ödül hiç kimseyi yazar yapmaz, sadece ki�iyi daha görünür k�lar diye dü�ünüyorum. Ödül alan eser iyidir, almayan kötüdür gibi bir kolayc�l��a dü�memek gerekir, Sevim Burak da Sait Faik Ödülü'nü almak istemi�ti, ama o günkü ko�ullarda bu mümkün olmad�, bu onun kötü bir yazar oldu�unu asla göstermez. Ayna Çarpmas�/ Murat Özya�ar/ Do�an Kitap/ 98 s.

Cumhuriyet Kitap; 7 May�s 2009

YUNUS NAD� 2009 ÖDÜLLER�

'Ok gibi olsam yabana atarlar'

��sizli�i konu alan çal��mas�yla 2009 Yunus Nadi Karikatür Ödülü'ne Ahmet Ümit Akkoca de�er görüldü.

Elif BEREKETL�

izerken nelerden besleniyorsunuz, neler dürtülüyor sizi? - �lgi alan�ma ülke ve dünya sorunlar� giriyor asl�nda. E�er düzenli bir yerde çal��sayd�m bu konular� i�lerdim. �imdi yar��ma karikatürleriyle ilgilendi�im için benden istenilen konularda çiziyorum. Genel bir politikli�im oldu�u söylenemez. Çizgilerimde Türk kültüründen besleniyorum. Haks�zl��a ba�kald�r�, adalet duygusu, ba�kalar�na ve çevreye zarar vermeme, ülke ve dünya insanl�� için bar��, insana ait de�erlerin zaafa u�ramas� dürtüyor beni.- Politik olmad��n�z� söylüyorsunuz. Politik karikatür üzerinde tabu var m� sizce �u an Türkiye'de? Asl�nda daha da önemlisi, zaman�nda baz� mizah dergilerinin ba��na gelenler sizce bugün otosansür nedeni oldu mu?- Ele�tirel dü�ünceler k�zg�nl��a ve önyarg�lara dayanmamal�. Çe�itli durumlar ve olaylar kar��s�nda tak�nd��m�z tav�rlar, sarf etti�imiz sözler daha sonra kaybolup gidiyor. Ama çizgiler kaybolmuyor. Al�c�lar taraf�ndan yap�lan de�erlendirmelerde her �eyden önce karikatür sanat�n�n özellikleri göz önüne al�nmal�. Hiçbir konuda hakareti onaylamayan bir ki�i olarak, sanat�n da özgür iradeyle yap�labilece�ine inan�yorum. Çizer entegre bir ki�iliktir. Bu özelli�i önemlidir. Yukar�da söylediklerimin haricinde �artlar bu özelli�e gölge dü�ürmemeli. Baz� tan�mlamalarda oldu�u gibi, karikatür y�k�c�l�k de�ildir asl�nda. E�er y�k�c�l�ksa, o zaten ba�ka bir yap�c�l�� getirir. A��rl�kl� olarak, yap�c�l�kta odaklanmal� söz konusu baz� tan�mlamalar.

'KAR�KATÜR SÜREKL� DEVR�MD�R'

- 'Otokontrol' ile 'otosansür'ü ay�ran çizginin özgürce çekilememesi düzenle uzla�maya neden olmaz m� peki? Do�u�u muhalefete dayanan böyle bir alanda özellikle...- Evet, do�ru, karikatürün var olu� nedeni muhalefet yapmakt�r... Ama neye kar�� muhalefet? Tabiî ki düzendeki olumsuzluklara, haks�zl�klara, yanl�� yap�lan i�lere kar�� muhalefet. Düzenle uzla�mas�na gelince, dedemin bir sözü vard�: 'Ok gibi do�ru olsam yabana atarlar beni, yay gibi e�ri olsam elde tutarlar beni.' Yay gibi e�ri olmak herhalde biraz esnek olmak anlam�na da geliyor. Ben karikatürde bu yakla��m� onaylamamakla beraber, özellikle bas�nda çal��an karikatürcüler için kap�n�n önüne konulma gibi bir risk de olabilece�ini söylemek zorunday�m. - Kap�n�n önüne konma durumu olan karikatürcülerin hayalgücünün egemenlerce kontrol alt�nda tutulmas� anlam�na gelir bu da pekâlâ. Peki, karikatürün hayalgücü ve dolayl� olarak da felsefeyle ili�kisi hakk�nda ne dü�ünüyorsunuz; 'konjonktürden ba��ms�z olarak' ve 'bugünlerde ülkemizde'? - Hayalgücü, insanlar�n ortak kullan�m alan� olarak üzerinde ya�ad�klar� tek dünyada, her insan�n sadece kendilerine ait çok dünyal�l�klar�d�r. Felsefe hayalgücünde filizlenir, geli�ir. Sanat; insan�n iç dünyas�yla ileti�im kurmas�d�r. Bu ileti�im sonucu ortaya konulan üretim, felsefi bir altyap�ya dayan�r. Sanatç� dü�ünerek sakl� olanlar� ortaya ç�kar�r. Her konudaki; sanatta, politikada, bilimde, teknolojideki geli�me yani; insan�n refah� mutlulu�u için yeni aç�l�mlar�n yap�lmas�, iyinin de daha iyisini bulma aray��lar�, karikatür, sakl� olan� bulup ortaya ç�karmaktan geçer. Bu sürekli devrimdir. - Karikatür, her �eyden önce küresel bir boyuta sahip ve söyledi�iniz gibi 'insanl��a ait de�erlerin egemen olmas�na katk�da bulunuyor'. Bunu bir 'tan�m' olarak alal�m. Peki, i�in asl�, ülkemizde üretilen karikatür ve de mizah�n evrensel boyutu nedir? Ça��n küreselle�me h�z�na paralel bir gidi� gösteriyor mu? - Ülkemizde mizah yeterince küreselle�iyor, evet. Asl�nda bu son derece iyi bir geli�me. Bu durum evrensel bir yakla��m� da getiriyor ayn� zamanda. Açl�k, küresel �s�nma, silahlanma yar��, ekonomik kriz gibi dünyay� tehdit eden durumlarla ilgilenmek, her dü�ünen ve sorumluluk hisseden insan�n görevidir ayn� zamanda.

'Ülkede ya�anan her �ey mizah malzemesi'

'Yunus Nadi Karikatür Ödülü'ne de�er görülen karikatürist Ali �ur, ya�am�n� karikatür sanat�na adam��.

Selda GÜNEYSU

ize ödül getiren karikatürünüz hakk�nda bilgi verir misiniz ?- Ödül ald��m karikatür, yerel seçimler dönemini konu ediniyor. Yani güncel bir olay� yans�tt�m çizgilerime. Siz de çok iyi biliyorsunuz, yerel seçimler öncesinde, Tunceli'deki seçmenlere buzdolab�, çama��r makinesi, çek-yat gibi e�yalar da��t�yorlard�. Bütün bas�n bu yard�mlardan söz ediyordu. Bir gün, bir televizyon kanal�nda, muhabirin, yard�m alan köylülerle yapt�� söyle�iyi izliyordum. Muhabir s�rt�nda buzdolab� ta��yan bir köylüye, 'Köyde elektriklerin olmad�� söyleniyor. Bu buzdolab�n� nas�l kullanacaks�n�z' diye sordu. Köylünün verdi�i yan�t çok anlaml�yd�: 'Evet, bu buzdolab�n� evime götüreyim de elektrikler yok. Bu seçimde buzdolab�, çama��r makinesindeki oylar kime gidecek?' Yani karikatüre konu olan espri asl�nda bana de�il, köylüye ait. Durumun vehametini çok güzel özetliyordu bu sözler. Söz çok ho�uma gitti ve hemen not ald�m. O gün de bu karikatürü çizmeye ba�lad�m. Yurtta�lar da oylar�n� kutular yerine bu buzdolaplar�na, çama��r makinelerine at�yorlar.

'12 EYLÜL DÖNEM�NDEN BETER DURUMDAYIZ'

Ya�am�m� karikatür sanat�ndan kazan�yorum diyorsunuz. Ancak günümüzde karikatür sanat�na gereken önemin verilmedi�ine, hatta baz� karikatüristlere iktidar taraf�ndan çok say�da dava aç�ld��na tan�k oluyoruz. Siz ne dü�ünüyorsunuz?- Maalesef çok do�ru. Bizim içinde bulundu�umuz durum, 12 Eylül döneminden bile beter. Demokrat Parti (DP) iktidar� öncesinde ülkede karikatüristler alt�n ça��n� ya��yordu. Hemen hemen her gazetede çok say�da karikatür sanatç�s� görev yap�yordu. Çok iyi para kazan�yorlard� o dönem karikatüristler. Sonra DP iktidara geldi. �ktidar karikatüristlere bask� uygulamaya ba�lad�. Biliyorsunuz ard�ndan da 12 Eylül süreci ya�and� ülkede. 12 Eylül dönemi de karikatür sanat� için sanc�l� bir süreçti. Dönemin en önemli karikatür dergilerinden biri olan G�rg�r kapanmak zorunda kald�. Baz� karikatürcüler hapis yatt�, vuruldu. Ancak tüm bu ya�ananlara kar��n karikatür sanat� o günlerde bile bugünlerde oldu�undan çok daha önemliydi. �nsanlar bir �ekilde i�lerini yapabiliyorlard�. Kar�� koyuyorlard�, mücadele ediyorlard�. Ancak bugün durum böyle de�il. Bugün iktidar karikatür sanat�ndan çok ho�lanm�yor. Çünkü karikatür sanat� yap� itibar�yla muhalif. - Bugüne de�in 76 ödül kazand�m dediniz karikatür sanat�ndan. Bu ödüllerin sizin sanat�n�za ne tür etkileri oldu?- �nsan ürettiklerinin kar��l��n� al�nca mutlu oluyor tabii. Ödüller te�vik ediyor, sorumluluk yüklüyor. Hep daha iyiyi hedefliyorsunuz. Dü�ünceleri daha güzel ifade edebilmenin yollar�n� ar�yorsunuz. Ödüllerin sahiplerine verilmesi s�ras�nda di�er karikatür sanatç�lar�yla tan��yorsunuz, onlar�n yapt�� çal��malar hakk�nda bilgi sahibi oluyorsunuz. De�i�ik ülkeleri görüyorsunuz. Bu ülkelerin kültürlerini tan�yorsunuz. - Bugün ülkedeki birkaç mizah dergisinin d��nda ülkede ya�anan sorunlar� ele�tirel bir dille topluma sunacak bir karikatür sanat�n�n varl��ndan söz etmek ne yaz�k ki pek mümkün de�il. Karikatüristler de ele�tiriye uzak duruyor gibi. Siz nas�l de�erlendiriyorsunuz?- Evet. Bugün hat�r� say�l�r karikatüristlerin d��nda, ne yaz�k ki ele�tirel tavr�n� sürdüremeyen karikatüristlerin say�s� az�msanmayacak ölçüde çok. Çünkü toplumsal çürüme, karikatüristlere de yans�d�. Bir karikatürist her �eyden önce toplumsal olaylar� iyi de�erlendirmeli ve bu olaylar� en iyi �ekilde karikatürlerine konu edinmeli. Toplumun o olaylarda göremediklerini bir çizgiyle en iyi �ekilde ifade edebilmeli. Üstelik bizim ülkemizde bir günde ya�anan pek çok olay karikatüre konu olabilir. Her �ey mizah malzemesi öyle dü�ünüyorum. Ba�bakan'�n sözlerinden tutun da kazalara, yurtta�lara de�in.

Cumhuriyet Kitap; 7 May�s 2009

YUNUS NAD� 2009 ÖDÜLLER�

'�iir muhalif bir sanatt�r'

'Ç�plak Su' adl� dosyas�yla Yunus Nadi �iir Ödülü'nü kazanan Hüseyin Ataba� ile �iirlerini konu�tuk.

Selda GÜNEYSU

-Bize biraz kendinizi anlat�r m�s�n�z? Ne zamandan beri �iir yaz�yorsunuz?- 10 Temmuz 1942 tarihinde, Trabzon'un Vakf�kebir ilçesinde do�dum. Annemin söyleyi�iyle; çocuk denecek ya�ta askere gitmeyeyim diye, �kinci Dünya Sava�� bitmeye yüz tuttuktan sonra, yani 8 Eylül 1945'te do�mu�um gibi nüfus kayd�na geçirilmi�im. 11 ya��mda do�um yerim olan Yal� beldesinde ikinci s�n�ftan ilkokula ba�lad�m. Sonra Elaz��, Kütahya, Trabzon ve Ankara'da okuyarak liseyi bitirdim ve Ankara �ktisadi ve Ticari �limler Akademisi'ne devam ettim. Sonra Ordu Yard�mla�ma Kurumu'nda, Ortado�u Teknik Üniversitesi'nde (ODTÜ), Ankara Anakent Belediyesi'nde ve Ankara Üniversitesi'nde olmak üzere 35 y�ll�k bir çal��ma ya�am� ve emeklilik... �lk �iirim, 19 ya��ndayken, yani 1 May�s 1961 tarihinde yay�mland�. O günden bugüne sürüp geliyor i�te. Sekiz �iir kitab�m yay�mland�, dokuzuncusu ve onuncusu haz�r.

'YUNUS NAD� TAM B�R YURTSEVERD�'

- Daha önce de ödüller ald�n�z; bu nedenle sormak istiyorum, ödüller hakk�nda ne dü�ünüyorsunuz?- Evet, ödüller ald�m; ama ben ödül pe�inde ko�mam, buna kar��n ödüllerin önemini ve i�levini de yads�mam. Ödül, alana ya da verene ne kazand�r�r? Bir ödüle niçin kat�l�n�r? Ülkemizde y�lda yakla��k otuz kadar �iir ödülü veriliyor. Ben onlardan üçüne, dördüne kat�lm��md�r, bunlar: 'Türk Dil Kurumu Ödülü', 'Yunus Nadi Ödülü' ve 'Ceyhun Atuf Kansu �iir Ödülü'ydü. Ödül, onu alan ki�iye bir sorumluluk yükler. Ödülü veren kurumun ya da ödülün ad�na verildi�i ki�inin, ad�na ödül konulmas�n� hak etmi� olmas� gerekir. Bir ba�ka neden de, ödül seçici kurulunu olu�turanlar�n sayg�nl�� olmas� gerekti�idir. Eh biraz da verilen ödülün maddi de�eri bir yaraya merhem olacak gibiyse hiç fena olmaz. E�er tüm bunlar ve belki daha da fazlas� varsa, o ödül bir sayg�nl�k kazanm�� olur ve herkes de�ilse de, sayd��m nedenlerle ödülü almak isteyenlerin de niteli�i, sayg�nl�� olur. 'Yunus Nadi Ödülleri'nin sayg�nl�� da, ödülün ad�na verildi�i ki�inin sayg�nl��ndan geliyor. O insan�n sayg�nl��n�n nereden geldi�ini bugünkü gençlere anlatmak gerekir ki, bu durum ödülü anlaml� k�lan ö�elerden biridir. Ben burada çok k�saca iki üç �ey söyleyeyim: Yunus Nadi yurtseverdi, antiemperyalistti, ülkesinin ba��ms�zl��ndan yanayd� ve bunlar� gerçekle�tirmek için sava��m vermi� bir insand�. Bundan büyük sayg�nl�k m� olur?

'��RE VER�LEN EMEK B�R ÖMÜRDÜR'

- Pek çok genç �iire merakl�. Ancak bu gençlere edebiyat alan�nda kap�lar�n aç�lmad�� söyleniyor. Siz nas�l de�erlendiriyorsunuz?- Gençlerin de edebiyat kap�s�n� açmak için nelere gerek oldu�unu sezinlemesi, ö�renmesi ve o do�rultuda donan�m edinmesi gerekir. Yoksa kimsenin kimseyi edebiyat dünyas�na, �iir ortam�na sokmamak gibi bir hakk�, bir yetkisi, hatta gücü yoktur. Ama gençlerin o kap�y� açmalar� için bir emek vermek gerekti�ini bilmeleri ve o eme�i vermeleri gerekir, o da bütün bir ömürdür.- Bize, bu y�l 'Yunus Nadi �iir Ödülü'ne de�er görülen eserleriniz hakk�nda bilgi verir misiniz? Ne tür �iirler yer al�yor olu�turdu�unuz dosyada? Bu dosyada yer alan �iirlerinizden en çok hangisini seviyorsunuz?- Ç�plak Su ad�n� verdi�im bu dosyada, insanl�k hallerini bütün ç�plakl�� ile ama �iir dili ile sarmalayarak vermeye çal��t��m �iirler var. Do�al olarak bunlar çok özel bir çal��man�n sonunda ortaya ç�kan ürünler de�il, benim �iirimin geldi�i yerin ortaya konulmas� gibi bir �ey. Yaln�zca biçimsel olarak kendime göre kimi yenilikler denedim yine de.. Dosya; 'Beklemeler', 'U�ultu' ve 'Adamlar Adamlar' bölümlerinden olu�uyor. �lk bölümde a�k ili�kilerinin ve durumlar�n�n a��r bast�� iirler, ikinci bölümde dünyan�n bir u�ultudan ibaret oldu�unu söylemeye çal��an �iirler, üçüncü bölümde de örne�in Cemal Süreya gibi, Bob Dylan gibi, �lhan Berk gibi, Hasan Ali Topta� gibi �air-yazar büyüklerime ve dostlar�ma göndermeler yapt��m �iirler var.

Rusya ve Kurtulu� Sava��

Rasim Dirsehan Örs, Sosyal Bilimler Ara�t�rmas� dal�nda 'Rus Bas�n�nda Türk Kurtulu� Sava�� ve Atatürk Devrimleri' adl� dosyas� ile Yunus Nadi Ödülü'nü kazand�.

Özge KESK�N

Yunus Nadi Sosyal Bilimler Ara�t�rmas� ödülü, 1963 �çel do�umlu olan Rasim Dirsehan Örs'ün Yunus Nadi Ödülleri'nden ald�� ilk ödülü de�il. Örs, 1986 y�l�nda üniversite son s�n�ftayken Yunus Nadi Ödülleri Mizah Öyküsü Yar��mas�'nda 'Çok Kötü Etmi�sin Memet' adl� öyküsü ile de ödül alm��. �u anda Rusya'da ya�ayan Örs, Üniversite y�llar�nda G�g�r dergisinde de birçok öyküsü yay�mlanan ve edebiyat�n, yazman�n, ara�t�rman�n çocuklu�undan beri hayat�nda çok önemli bir yer kaplad��n� belirten Örs, bu konuda babas� Naci Örs'e çok �ey borçlu oldu�unu belirtiyor: 'Anadolu'nun ayd�nlar� yaln�z olurlar; hele ki eskiden. Çünkü o zamanlar �imdiki gibi ileti�im araçlar� ve ça��m�z�n imkânlar� yoktu. Halk da �u zamana k�yasla daha cahildi. Yani dan��acak, ö�renecek bir iki ki�i bulabilirsiniz, o da �ansl�ysan�z. Bilgiden yoksun kal�rs�n�z. ��te o zaman kitaplara s��n�rs�n�z. Onlar size yarenlik ederler. Benim ya�ad��m yerde de elektrik yoktu, su yoktu ama halk kütüphanesi vard�. Zaman�m�n ço�unu bu kütüphanede okuyarak ve ara�t�rarak geçirirdim. Bana bu ödülü kazand�ran ara�t�rma özelli�imi de i�te bu kütüphaneye ve beni okumaya, ara�t�rmaya te�vik eden babama borçluyum.'1986 y�l�nda kazand�� ödül sonras�nda R�fat Ilgaz ve Nadir Nadi'nin kendisi ile özel olarak ilgilendi�ini ve çok destek olduklar�n� söyleyen Örs, gelecek kayg�s� nedeniyle profesyonel anlamda yazmaya devam edemedi�ini fakat amatörce yaz�lar�na hiç ara vermedi�ini söylüyor.

BU TAR�H B�Z�M TAR�H�M�Z

Ona bu y�l Yunus Nadi Ödülleri'nde 'Sosyal Bilimler Ara�t�rmas�' dal�nda ödül kazand�ran bu dosya çal��mas�n�n nas�l ortaya ç�kt��n� sordu�umuz Rasim Dirsehan Örs 'Asl�nda tesadüf diyebiliriz' diyerek ba�l�yor söze ve �öyle devam ediyor: '2004 y�l�nda Rusya'da televizyon izliyordum. Kültür Kanal�'nda bir spiker bir �eyler anlat�yordu. Rusçam da bu kadar iyi de�ildi o zamanlar. Spiker konu�urken bir bakt�m, arkadaki görüntüde Taksim Meydan�. Gurbette ya�ad��n�zda ülkenizle iligili bir �ey gördü�ünüzde hemen dikkat kesiliyorsunuz. Sonra daha dikkatli dinlemeye ba�lad�m ve spikerin Türkiye, Rusya ve Kurtulu� Sava��'ndan söz etti�ini fark ettim ve spikerin söyledi�ine göre Taksim Meydan�'ndaki Cumhuriyet An�t�'na Atatürk'ün emriyle Rus Büyükelçisi'nin heykelinin de dahil edildi�ini ö�rendim.' Kendi tarihi ile ilgili yeni bir �ey ö�renmi� olmaktan mutluluk duydu�unu, fakat önünden yüzlerce kez geçti�i halde bir Türk olarak o güne kadar hiç bilmedi�i bir �eyi Rus kanal�ndan ö�renmenin de onu biraz rahats�z etti�inin alt�n� çizen Örs, bu konunun kendinde merak uyand�rd��n� ve ara�t�rma yapmaya ba�lad��n� söylüyor. Önce kendi kendine ara�t�rmaya koyulan Örs, daha sonra konunun uzman� ki�ilere de dan��m��, fakat bu konuda onu tatmin edecek bilgiye bir türlü ula�amam��. Bu bilgi bo�lu�unun onun bu ara�t�rmaya daha ciddi bakmas�n� sa�lad��n� belirten Örs, 'Bunlar� bilmezsek neyi bilece�iz? Bunlar bizim tarihimiz' diyor. Kendini tamamen bu ara�t�rmaya adayan Rasim Dirsehan Örs, neredeyse Rusya'daki bütün kütüphaneleri dola�m��. �lk ba�larda daha genel bir ara�t�rma yapmay� dü�ünürken de ara�t�rma öyle dallan�p budaklanm�� ki konu Rus bas�n�nda Türk Kurtulu� Sava�� ve Atatürk Devrimleri'ne kadar gelmi�. Yüz binlerce sayfal�k tarama yapan Örs, bu bilgileri ar�ivlemeye de ba�lam��. Sonunda bu çal��may� elde etmi�.

VEFA BORCUMU ÖDED�M

Türkiye'de ya�amasa da burada olup bitenleri internet arac�l�� ile her zaman takip etti�ini, gazetemizin de s�k� bir okuyucusu oldu�unu söyleyen Örs, 'Benim akademik bir unvan�m yok. Ama bu kadar yo�un ve emek gerektiren bir çal��man�n da bo�a gitmesini istemedim. Cumhuriyet'i de internetten sürekli takip etti�im için Yunus Nadi Ödülleri'nin duyurular�n� görüyordum. Ben de �ans�m� denemek istedim. Ayr�ca bugün biz varsak bunu Cumhuriyete borçluyuz. O yüzden onun kurulu�unu çok iyi bilmeliyiz. Ben de bu çal��ma ile, imkânlar�m dahilinde; beni var eden topraklara borcumu ödedim' diyor. Rasim Dirsehan Örs, Yunus Nadi Ödülleri'nin fark�n� da �u sözlerle anlat�yor: 'Ben y�llar önce bir kez daha ya�am��t�m bu mutlulu�u ve gururu. Bu y�llar süresince ben de�i�tim, dünya de�i�ti fakat Yunus Nadi Ödülleri ve Cumhuriyet gazetesi hâlâ ayn� istikrarla devam ediyor. Anlam�ndan hiçbir �ey yitirmeden yoluna devam ediyor!'

Cumhuriyet Kitap; 7 May�s 2009

Kal�c� Ba�lant� Yorum (0) Yorum yaz!

CUMHUR�YET GAZETES�N�N 85. YILI VE 63. YUNUS NAD� (2009) �D�LLER� 1

7/5/2009 � Kategori: Dergi/Gazete

CUMHUR�YET GAZETES�N�N 85. YILI VE 63. YUNUS NAD� (2009) ÖDÜLLER� 1

Yunus Nadi An�s�na 8 Ödül

Kültür Servisi - 2009 Yunus Nadi Ödülleri belirlendi.

Bu y�l 63’üncüsü düzenlenen ve 5 dalda 8 ödülün verildi�i yar��maya 270 ki�i kat�ld�.

“Sosyal Bilimler Ara�t�rmas�” dal�nda Dr. Erdal Atabek, Prof. Rona Aybay, Dr. Alev Co�kun, Prof. Emre Kongar, Prof. �onna Kuçuradi ve Prof. Ahmet Mumcu’dan olu�an Seçici Kurul, ödülün Rasim Dirsehan Örs’ün “Rus Bas�n�nda Türk Kurtulu� Sava�� ve Atatürk Devrimleri” adl� yap�t�na verilmesini kararla�t�rd�.

“Roman” dal�nda Adnan Binyazar, Ahmet Cemal, Mehmet Ero�lu, Konur Ertop ve Tahsin Yücel’den olu�an Seçici Kurul, ödülü Özcan Karabulut’un “Amida E�er Sana Gelemezsem” adl� yap�t�yla Hakan Yaman’�n “Foto�raftaki Kad�n” adl� yap�t� aras�nda payla�t�rd�.

“Öykü” dal�nda, Hikmet Alt�nkaynak, Mehmet Ba�aran, Sami Karaören, Tar�k Dursun K. ve Emin Özdemir’den olu�an Seçici Kurul, ödülün Gönül Çolak’�n “Komi ve Kemikler” adl� yap�t� ile Murat Özya�ar’�n “Ayna Çarpmas�” adl� yap�t� aras�nda payla�t�r�lmas�n� kararla�t�rd�.

“�iir” dal�nda Ataol Behramo�lu, Prof. Dr. Cevat Çapan, Muzaffer �lhan Erdost, Do�an H�zlan ve Kemal Özer’den olu�an Seçici Kurul, ödülün, Hüseyin Ataba�’�n “Ç�plak Su” adl� yap�t�na verilmesini kararla�t�rd�.

“Karikatür” dal�nda Kâmil Masarac�, Tan Oral, Ferit Öngören, Turhan Selçuk ve Tonguç Ya�ar’dan olu�an Seçici Kurul, ödülü, Ali �ur ve Ahmet Ümit Akkoca aras�nda payla�t�rd�. Ödüller, gazetemizin 85’inci kurulu� y�ldönümü olan 7 May�s 2009 Per�embe günü (bugün) saat 19.30’da �i�li’deki Grand Cevahir Otel ve Kongre Merkezi’nde düzenlenecek törenle sahiplerine verilecek.

Cumhuriyet 07.05.2009

Cumhuriyet gazetesi 85 y�ld�r tüm bask�lara, sald�r�lara, sansüre kar��n laik ve demokratik çizgiden ayr�lmad�

Atatürk devrimlerinin izinde 85 y�l

© Gazetemiz bugün de Ergenekon soru�turmas� kapsam�nda ku�at�larak bask� alt�na al�nmak isteniyor. Soru�turma kapsam�nda gazetemiz �mtiyaz Sahibi ve Ba�yazar� �lhan Selçuk gözalt�na al�narak evi arand�, Ankara Temsilcimiz Balbay ve yazar�m�z Manisal� gözalt�na al�narak tutukland�.

�stanbul Haber Servisi - Laik ve demokratik Türkiye Cumhuriyeti’yle ya��t Cumhuriyet gazetesi bugün yay�n hayat�na ba�lamas�n�n 85. y�l�n� geride b�rak�yor. Ad�n� Ulu Önder Mustafa Kemal Atatürk’ün verdi�i Cumhuriyet gazetesi s�k�yönetim dönemlerinde bir dizi bask�yla kar�� kar��ya kald�. 12 Eylül askeri cunta döneminde geçici sürelerle birçok kez yay�n� durduruldu, bombaland� ve yazarlar� tutukland�.

Bask�lara boyun e�meyen gazetemiz bugün de Ergenekon soru�turmas� kapsam�nda ku�at�larak bask� alt�na al�nmak isteniyor. Soru�turma kapsam�nda gazetemiz �mtiyaz Sahibi ve Ba�yazar� �lhan Selçuk “geceyar�s�” operasyonlar�yla gözalt�na al�narak evi arand�, Ankara Temsilcimiz Mustafa Balbay ve yazar�m�z Prof. Dr. Erol Manisal� gözalt�na al�narak tutukland�lar.

7 May�s 1924’teki ilk bask�s�nda, “Cumhuriyet, yaln�zca Cumhuriyetin, bilimsel ve yayg�n ifadesiyle demokrasinin savunucusudur” ilkesiyle laik ve demokratik çizgisinden ödün vermeden yay�n hayat�n� sürdüren Cumhuriyet gazetesi ve yazarlar�m�z AKP yanda�� medya taraf�ndan Ergenekon soru�turmas� süresince hedef gösterildi.

Tarihe tan�kl�k etti

Türkiye Cumhuriyeti’nin kurucusu Ulu Önder Mustafa Kemal Atatürk’ün ad�n� verdi�i gazetemiz, ilk say�s�n� ç�kard�� 7 May�s 1924’ten günümüze de�in geçen 85 y�lda Türkiye’de ve dünyada ya�anan geli�melere tan�kl�k etti, ülkenin toplumsal ve siyasal tarihini yans�tt�. U�ur Mumcu, Onat Kutlar, Ahmet Taner K��lal�, Cavit Orhan Tütengil, Muammer Aksoy, Bahriye Üçok gibi Cumhuriyet’in önemli kalemleri katledilerek susturuldu, gazete birçok kez bombal� sald�r�lara hedef oldu.

Ancak Cumhuriyet gazetesi ilk günden bugüne de�in hiç de�i�meyen “Gazetemiz ne hükümet gazetesi ne de parti gazetesidir. Cumhuriyet yaln�zca Cumhuriyetin, bilimsel ve yayg�n ifadesiyle demokrasinin savunucusudur. Cumhuriyet ve demokrasi fikir ve esaslar�n� y�kan ve y�kmaya çal��an her kuvvetle mücadele edecektir’’ yay�n ilkesi ve okurlar�n�n deste�iyle yoluna devam ediyor.

Milli mücadeleye destek

Gazetecili�e 1900’de “Malumat” gazetesinde ba�layan Yunus Nadi, 1901 y�l�nda 2. Abdülhamit’e kar�� “gizli bir derne�e girmekle” suçlanarak Midilli Kalesi’nde üç y�l hapse ve sürgün cezas�na mahkûm edildi. 1908’de 2. Me�rutiyet’in ilan�ndan sonra �stanbul’a gelen Yunus Nadi, �kdam ve Tasvir-i Efkâr gazetelerinde yeniden yazmaya ba�lad�. Daha sonra �ttihat ve Terakki F�rkas�’n�n yay�mlad�� “Rumeli” gazetesinde ba�yazar olan Nadi, �stanbul’da 1918 y�l�nda Yeni Gün gazetesini ç�karmaya ba�lad�. Ulusal direni� hareketini destekleyen Yeni Gün gazetesi, bask� ve zor ko�ullar alt�nda ç�kar�l�yordu. Yunus Nadi, 2 Nisan 1920’de gizlice �stanbul’dan ayr�larak Ankara’ya geçti. Matbaa da gizlice Ankara’ya ta��nd�. Kurtulu� Sava��’n� desteklemek, Mustafa Kemal’in yan�nda yer almak için Anadolu’ya geçen Nadi, 23 Nisan 1920’de TBMM’ye milletvekili olarak girdi. �zmir milletvekili olarak Ankara’da bulunan Nadi, Sakarya Sava�� öncesinde önlem olarak gazeteyi Yaz� ��leri Müdürü Kemal Salih’e (Sel) verdi�i bir talimatname ile Kayseri’ye ta��d�. Nadi, Salih’e verdi�i talimatnamede Ulusal Ba��ms�zl�k Sava��’n�n desteklenmesini, ama ele�tiriden de kaç�nmamas�n� istedi.

Ad�n� Mustafa Kemal verdi

Yunus Nadi, Cumhuriyetin ilan� ve hilafetin kald�r�lmas� devrimlerinde etkin rol al�rken i�galcilerin çekildi�i �stanbul’da yeni bir gazete ç�karmay� planl�yordu. Çal��malar�n ard�ndan Pembe Konak, Mustafa Kemal taraf�ndan Cumhuriyet’e tahsis edildi. Cumhuriyet gazetesi, Cumhuriyetin ilan�ndan yedi ay sonra yay�n hayat�na ba�lad�. “Anadolu’da Yeni Gün” ad�yla Ankara’da yay�n�n� sürdüren gazete, Cumhuriyetin kurulmas� ve 7 May�s 1924’teki ilk bask�s�n�n ard�ndan yay�n�na son verdi. Yunus Nadi’nin ç�karaca�� gazetenin ad�n� Mustafa Kemal Pa�a saptam��, “Cumhuriyet olsun” demi�ti. Cumhuriyet’in ilk say�s�nda gazetenin amaçlar�n� ve yolunu anlatan sunu� yaz�s�nda �u ifadeler yer al�yordu:

“Cumhuriyet’in siyasi program� isminden belli oldu�u gibi, onu yay�mlayanlar�n siyasi hayatlar� da bellidir. Cumhuriyet, Türkiye’de büyük kavgalarla elde edilmi� tarihi bir sonuçtur. Biz elde edilen bu amaç u�runda fiilen çal��m�� insanlar�z. Memlekette bu muzaffer ve galip fikrin çok kuvvetli taraflar� vard�r. Cumhuriyet memlekete mal olmu� bir fikirdir. Biz onun temsilcisi ve koruyucusuyuz. Bu temel dü�ünce göz önünde tutulduktan sonra kesin olarak söyleriz ki gazetemiz ne hükümet gazetesi ne de parti gazetesidir. Cumhuriyet sadece Cumhuriyetin, bilimsel ve yayg�n ifadesiyle demokrasinin savunucusudur. Cumhuriyet ve demokrasi fikir ve esaslar�n� y�kan ve y�kmaya çal��an her kuvvetle mücadele edecektir. Memlekette her anlam� ile gerçek bir demokrasi kurulmas� için gazetemiz bütün varl�� ile çal��acakt�r. Memlekette halk�n halk taraf�ndan halk için idaresi bizim idealimizdir. Ve biz yaln�z bu idealin esiriyiz. Ba�ka bir kuvvetin de�il.”

Nadir Nadi kurumsalla�t�rd�

Yunus Nadi’nin 28 Haziran 1945’te Cenevre’de ya�am�n� yitirmesinin ard�ndan Cumhuriyet’i bir süreden beri yöneten Nadir Nadi, gazetenin sorumlulu�unu da üstlendi. Köy Enstitüleri’nin ürünlerine, köy kökenli yazarlar�n yaz�lar�na 1950’lerde sayfalar�n� açan Cumhuriyet gazetesi, 1960’larda emekçi halk�n uyan��n�, ça�da� uygarl��a do�ru bir ad�m sayarak gerekli önemi verdi. 1960’lar�n ortalar�na kadar toplumsal bilinçlenme yolundaki yay�nlarla büyük çaba harcayan gazetemiz hakk�nda aç�lan davalar�n tümü beraatla sonuçland�. 1968’in dünyadaki rüzgâr� Türkiye’ye de ula�t� ve ö�renci istemleriyle ba�layan hareket, siyasal kavgaya dönü�tü.

Cumhuriyet kapat�l�yor

Antiemperyalizmin damgas�n� vurdu�u siyasal hareketler, 15-16 Haziran büyük i�çi direni�leri, komünizmle mücadele ad� alt�nda gençli�in kar��s�na ç�kar�lan gerici-�eriatç� örgütlenmeler, 1970’lerin Türkiye’sinin manzaras�yd�. 12 Mart 1971’de Genelkurmay Ba�kan� Memduh Ta�maç ve üç kuvvet komutan�n�n muht�ras�n�n ard�ndan s�k�yönetim ilan edildi. S�k�yönetim ilan�yla birlikte Cumhuriyet gazetesi 10 gün kapat�ld�. �lhan Selçuk ve Genel Yay�n Müdürü Oktay Kurtböke tutukland�. Kurtböke ve Selçuk beraat etti. Cumhuriyet Matbaac�l�k Gazetecilik TA�, 1971 Temmuz’undaki toplant�da yönetim kurulunu de�i�tirdi. Nadir Nadi gazete yönetiminden ve ba�yazarl��ndan ayr�lmak zorunda kald�. Yeni yönetimin yay�n politikas�n� de�i�tirme giri�imlerine okurlar�n yan�t�, dünya bas�n tarihinde e�i görülmemi� bir olaya neden oldu. Cumhuriyet okurlar� yay�n çizgisini de�i�tiren gazeteyi almad�. 1971 Mart�’ndaki 130 binlik sat�� 45 bine dü�tü. Bunun üzerine yeniden yönetime ça�r�lan Nadir Nadi, 1972’de gazetenin ba��na geçti.

12 Eylül günleri

12 Eylül askeri darbesi binlerce genci cezaevlerine t�karken bas�n üzerinde de büyük bask� ve sansür uygulad�. �lhan Selçuk’un 11 Kas�m 1980 tarihli “Kemalizm �delojisi Muz mudur?” ba�l�kl� yaz�s� nedeniyle gazete 10 gün kapat�ld�. 12 Kas�m 1981’de gazetenin Do�u ve Güneydo�u bölgelerine girmesi 5 gün süreyle yasakland�. 3-4 Nisan tarihleri aras�nda ise Ankara, Kastamonu ve Çank�r�’da yasakland�. 15 Ocak 1983’te Nadir Nadi’nin “Tuhaf Bir Tasar�” ba�l�kl� ve Atatürkçülük ad�na onun kurdu�u kurumlar� y�kanlar� ele�tiren yaz�s� nedeniyle gazete 25 gün kapat�ld�. 12 Eylül anayasas�na, Özal’l� y�llara kar��n 80’lerin ikinci yar�s�nda yeniden filizlenen muhalefet, Cumhuriyet’in sayfalar�nda kendine yer buldu. ��çi eylemleri, 1990’daki büyük madenci direni�leri okura aktar�ld�. Nadir Nadi’nin 1991 y�l�nda ölümünün ard�ndan gazeteyi ya�atmak için “Cumhuriyet Vakf�” kuruldu.

Cumhuriyet gazetesi, bütün bask� ve ku�atmalara kar��n okurlar�yla bütünle�erek 2006 y�l�nda ta��nd�� i�li’deki yerinde ayd�nlanma mücadelesine devam ediyor, gelece�e güvenle bak�yor.

Cumhuriyet 07.05.2009

Balbay ve Manisal� hâlâ tutuklu

�stanbul Haber Servisi - Cumhuriyet’in �i�li’deki merkez binas�n�n bahçesine 2006 y�l�nda üst üste at�lan 3 bomban�n ard�ndan bask�lar da devam etti. AKP yanda�� medyan�n sürekli hedefi haline gelen gazetemiz ve yazarlar�m�z Ergenekon soru�turmas� kapsam�nda gözalt�na al�nd� ve tutukland�lar.

Ankara Temsilcimiz Mustafa Balbay 6 Mart’ta, gazetemiz yazar� Prof. Dr. Erol Manisal� ise 13 Nisan’da gözalt�na al�nd�ktan sonra Silivri Cezaevi’ne gönderildiler. Gazetemize yönelik bask�lar� protesto eden okurlar�m�z ve demokratik kitle örgütü temsilcileri, “Amaç, Cumhuriyet’in kazan�mlar�na sahip ç�kan Cumhuriyet gazetesini susturmak” olarak de�erlendirdiler.

Okurlar�m�z, tutuklu yazarlar�m�z�n serbest b�rak�lmas� için ba�latt�klar� ve haftan�n iki günü gazetemizin merkez binas� bahçesinde bir araya gelerek gerçekle�tirdikleri destek nöbeti eylemlerini sürdürüyor.

Destek eylemlerine kat�lan çok say�da yazar, sanatç�, sivil toplum örgütü yöneticisi “Cumhuriyet’i ve Cumhuriyet gazetesini susturmaya, yok etmeye çal��an karanl�k güçlere kar�� mücadelesini sürdürmeye kararl� oldu�unu” vurgulad�.

Gazetemize yönelik bask�lar kapsam�nda ilk önce gazetemizin �mtiyaz Sahibi ve Ba�yazar�m�z �lhan Selçuk gözalt�na al�nd� ve serbest b�rak�ld�.

Selçuk’un ard�ndan 63 gün önce gazetemizin Ankara Temsilcisi Mustafa Balbay “Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti’ni ortadan kald�rmaya te�ebbüs” suçlamas�yla tutukland�. Son olarak 25 gün öncede Prof. Dr. Erol Manisal� gözalt�na al�nd� ve tutukland�.

Okurlar�m�z ve sivil toplum kurulu�lar� da ya�anan bask� ve tutumlar� protesto etmek amac�yla “Balbay için nöbetteyiz” eylemlerine, Prof. Dr. Manisal�’n�n tutuklanmas�n�n ard�ndan “Balbay ve Manisal� için nöbetteyiz” �eklinde sürdürmeye ba�lad�lar.

Her pazartesi ve per�embe günleri saat 11.00-13.00 aras�nda gazetemizin �i�li’deki merkez binas� bahçesinde bir araya gelerek tutulan nöbete, okurlar�m�z ve çok say�da sivil toplum örgütü temsilcisi ve üyeleri kat�l�yor.

Balbay ve Manisal�’n�n tutuklanmas�n� protesto eden yurtta�lar yazarlar�m�z serbest b�rak�l�ncaya, Cumhuriyet’e yönelik bask�lar sona erinceye dek eylemlerini sürdüreceklerini vurgulad�lar.

Okurlar�m�z�n gazetemizin bahçesinde Mustafa Balbay ve Erol Manisal� için ba�latt�klar� nöbet sürüyor

Cumhuriyet 07.05.2009

R�SK ALTINDA

Manisal�’n�n rahats�zl�� ciddile�ti

�stanbul Haber Servisi - Ergenekon soru�turmas� kapsam�nda Silivri Cezaevi’nde tutuklu bulunan gazetemiz yazar� Prof. Dr. Erol Manisal� sa�l�k sorunlar� ile mücadele ediyor. Silivri Devlet Hastanesi’nde geçen hafta yap�lan muayenenin ard�ndan Manisal�’da kalp büyümesi ile kan�nda yüksek oranda p�ht�la�ma tespit edildi. Bu hafta içinde de özel birtak�m testlerin yap�labilmesi için �stanbul Üniversitesi (�Ü) �stanbul T�p Fakültesi veya Cerrahpa�a T�p Fakültesi’ne kald�r�lmas� bekleniyor. Manisal�’n�n daha önceden de k�smi felç geçirdi�i ve düzenli fizik tedavisi gördü�ü, bu imkân�n cezaevinde olmad��, yeniden felç geçirme riskinin olabilece�i belirtildi.

Ergenekon operasyonunun 12. dalgas�nda gözalt�na al�nan ve 25 gündür Silivri Cezaevi’nde tutuklu bulunan Prof. Dr. Erol Manisal�’n�n cezaevinde sa�l�k sorunlar� ile mücadele etti�i belirtildi. Manisal�’n�n kalbinde büyüme tespit edilerken, kan�nda da yüksek oranda (3,5) p�ht�la�man�n oldu�u ifade edildi.

Yap�lan muayenenin ard�ndan Manisal�’dan baz� özel tahlil ve tetkikler istendi�i, bunun için de önümüzdeki günlerde Çapa ya da Cerrahpa�a T�p Fakültesi’ne getirilece�i kaydedildi. Prof. Dr. Erol Manisal�’n�n o�lu Bar�� Manisal�, babas�n�n yüksek tansiyon hastas� oldu�unu an�msatarak “Yüksek tansiyona ba�l� olarak 2004 y�l�nda beynin konu�ma bölgesinde bir sorun ortaya ç�kt�, p�ht�la�ma nedeniyle 2 gün yo�un bak�mda kald�. Ayr�ca 1-2 defa kalp spazm� geçirdi” dedi. Pazartesi günü cezaevinden �stanbul’a getirilmesi ile ilgili sevk karar�n�n ç�kt��n� an�msatan Bar�� Manisal� “Babam�n �stanbul T�p ya da Cerrahpa�a’ya da getirilebilece�i söylendi. Güvenlik karar� gerekçesiyle �stanbul’a ne zaman getirilece�ini biz de bilmiyoruz” diye konu�tu.

Cumhuriyet 07.05.2009

OKURLARA

TURHAN GÜNAY

Yunus Nadi Ödülü bilindi�i gibi Türkiye'nin en eski ödülü. 63 y�ld�r verilen ödül ba�lang�çta her y�l edebiyat ya da kültürün çe�itli dallar�nda da��t�l�rken 1990 y�l�ndan itibaren bir çok dalda de�erlendirildi. 1990'lar�n ortas�ndan sonra da öykü, roman, �iir, sosyal bilimler ve karikatür dallar�nda veriliyor.Alan�n�n en etkili ödüllerinden olan Yunus Nadi Ödülleri bu y�l üç dalda payla�t�r�larak verildi. Romanda Özcan Karabulut ve Hakan Yaman, öyküde Gönül Çolak ve Murat Özya�ar, �iirde Hüseyin Ataba�, karikatürde Ahmet Ümit Akkoca ve Ali �ur, sosyal bilimlerde ise Rasim Dirsehan 2009 Yunus Nadi Ödülleri'nin sahibi oldular. Ödül kazananlar� kutlar, ba�ar�lar�n�n devam�n� dileriz.Enis Batur yo�un d�� gezi program� nedeniyle yaz�lar�n� bir süreli�ine iki say�da bir yazacak. Okurlar�m�z�n bu durumdan mutlu olmayacaklar�n� biliyoruz ve sab�rl� olmalar�n� diliyoruz.Kaybolan bir yolcu otobüsü, bir daha kendilerinden haber al�namayan yolcular... 15 y�l sonra kay�p otobüs bir gece görülmü� ve �oförü birine yol sormu�tur... Sonras�n� tahmin etmet bir hayli güç. Necati Göksel, 'Kay�p Yolcu' roman�nda 'neye ihtiyac�m�z varsa ona inand��m�z�' anlat�yor okurlar�na.Bir de özür: 30 Nisan 2009 tarihli 1002. say�m�zda yay�mlanan Filiz Özdem foto�raflar�n�n sahibi Utku Özdem'dir. Yanl�l��la Selahattin Özpalab�y�klar'�n ad� yaz�lm��t�r. Okurlar�m�z ve Utku Özdem'den özür dilerizBol kitapl� günler...e-posta:turhangunaycumhuriyet.com.trcumkitapcumhuriyet.com.tr

Cumhuriyet Kitap; 7 May�s 2009

Kitaplar Adas�

Berin Nadi ile Nadir Nadi'nin sayg�n an�lar� için...

Ankara Öykü Günleri'nde ya�anan o büyülü zamanlar�n bir oturumunda, yaz�n�m�z�n bütünsel olarak cumhuriyetin arma�an� say�lmas� gerekti�ini söyleyince, genç öykücü Ömer Ayhan izleyiciler aras�ndan, '�yi ama cumhuriyetten önce de yazarlar�m�z vard�' demi�ti, 'örne�in Refik Halit Karay'' Yaz�n�m�z�n, bir bütün olarak cumhuriyetin arma�an� oldu�unu ilk kez söylüyor de�ilim' Daha öncelerde de bu konuya özgülenmi� bir iki yaz� kaleme alm��t�m'

M. SADIK ASLANKARA

Yaz�n�m�z de�il yaln�z, yan� s�ra öteki sanat dallar� da cumhuriyetten önce ba�l�yor elbette, bundan ku�ku duyulabilir mi? Resimden müzi�e, tiyatrodan sinemaya her alanda uç vermi�, kuramdan eyleme geçerek çiçeklenmi�, filizlenip gövermi�, salk�m saçak fidana durmu�, kök sal�p serpilmi� öyle verimlerle kar��la��l�yor ki, Türkiye'nin toplumsal oldu�u denli ekinsel, sanatsal birikim yönünden de ne denli zengin oldu�unu gözler önüne seriyor bu durum �a��rt�c� ço�ullu�uyla'Biz yaz�nsal etkinliklere dönelim' Refik Halit kadar diyelim Ahmet Mithat, Hüseyin Rahmi, Halit Ziya, Mehmet Rauf, Tevfik Fikret, Ömer Seyfettin, �inasi, Musahipzade Celal, Neyzen Tevfik gibi adlara kar��n yine de edebiyat�n cumhuriyet döneminde geli�ti�ini, bu nedenle do�al olarak cumhuriyetin arma�an� oldu�unu söylemek gerekmiyor mu? Neden peki? �nsano�lunun ça�da� bir yaz�na varabilmesi için, bir ayd�nlanma ça��na da ula�m�� olmas� gerekiyor da ondan. Yaz�nsal etkinli�in ana konusu insan�n 'kul', 'köle' konumundan ç�k�p 'birey'le�mesi zorunlu da ondan. Öyle ya, bu birey temelinde yükselmiyor mu edebiyat?'Yaz�n�n bulundu�u ça�lardan bu yana kar��m�za ç�kan geleneksel onca metin ortadayken, ille de ayd�nlanma ile ili�kilendirilmesi mi gerekiyor peki edebiyat�n? Homeros'tan beri ister bat�, isterse do�u kökenli olsun yaz�nsal metinler, �iirler, oyunlar, söylenler vb. hep belirli amaç yönünde evriliyor, mitolojik ça�lar insan� Tanr�lara varmaya çal��an kahramanlar ç�karmay� hedefliyor hep. Ça�da� yaz�n ise, bütün bunlardan ar�n�p kahramanlar� yere indiriyor, kendisi olan bireye yöneliyor. ��te bu nedenle gelenekselin ard�l� �iir, masal, destan vb. türler de yaz�nsall�k paydas�ndan yararlanabilmek için bu tür bir yap� de�i�ikli�ine, bir yeniden yap�lanma sürecine giriyor'

CUMHUR�YET�N ARMA�ANI OLARAK YAZINIMIZ...

Ayd�nlanma, Mustafa Kemal devrimiyle Türkiye Cumhuriyeti'nin temel felsefesine dönü�ürken Osmanl� dönemi ya�am�n�n içinde de buna dönük olgular�n o kaynayan toplum yap�s� içinde hiç mi hiç fokurdamad�� dü�ünülebilir mi? Gerçekten de bat�da bilim, sanat, dü�ünce, teknik vb. alanlarda kendini gösteren tüm ileri ad�mlar, hele 1789'dan sonra toplumumuzda kendine büyük kar��l�klar buldu elbette. Bu çerçevede Osmanl�n�n ümmetçi buyurganl��na, kul kavray��na kar��n, �eriat�n k�l�f�na göre ya�amaya kendini bir türlü uyduramayan bir toplum yap�s� söz konusuydu. Kimi Osmanl� padi�ahlar�n�n bile sanata e�ilimli oldu�u biliniyor. Bu çerçevede toplumsal ya�am içinde dü�ünce olmaktan ç�k�p eyleme dönü�mü� kad�n hareketi, i�çi s�n�f� hareketi vb. nas�l görmezden gelinebilir?Nitekim Niyazi Berkes'in toplumbilimsel aç�dan önümüze yuvarlad�� '�ki yüzy�ld�r neden bocal�yoruz?' sorusu, toplumca ya�anan karma�an�n alt�n� çizmeye yetmiyor mu? Bu nedenle roman�n, modern �iirle öykünün, tiyatronun bizde yine pek de gecikmeden kendine yer buldu�u öne sürülebilir. Ama bu veriler, yaz�n�m�z�n bütün olarak cumhuriyetin arma�an� oldu�u gerçe�ini de�i�tirmiyor yine de'Mustafa Kemal'in en büyük devrimi, insan�m�za kendisini bulgulatm�� olmas�d�r derim bana sorarsan�z. Bunu, üç eylemle ba�ar�yor Mustafa Kemal: 1.Laik ya�am� kurumsalla�t�rarak, 2.Laik ö�retim biçimini tek ö�retim biçimi yaparak, 3.Bütün bunlar� güvenceye alan yasalar� yürürlü�e koyarak.Cumhuriyetin insan�, sonuçta Osmanl� ümmetindeki kul ya da uyar de�ildir art�k. Bu insan, yeni biridir, öyle biridir ki, kimli�i için ona 'birey' demek yetecektir art�k. ��in püf noktas� da burada zaten.��te edebiyat�n temel ta�� insan�n, ilkel ba�lamda nice örne�ine rastlansa da ancak cumhuriyetle kendisine yer edindi�ini söylerken, böyle bir genel do�ruyla çak��t�� için savunuyorum bunu. Yoksa körü körüne lay lay lom cumhuriyet tutkusundan kaynaklanm�yor bu! Toplumun bu yöndeki yap�lanmas� tamamlanmadan nas�l ki birey var olam�yorsa bu do�rultuda s�n�fsal, ekonomik ili�kiler vb. gibi entelektüel ili�kileni� boyutunda yaz�nsal ortam da kurulam�yor. Bir ara merak salm��, Behçet Necatigil'in yeni eklerle yap�lm�� '1000 Türk edebiyatç�s�n�n hayat� ve eseri'ni içeren Edebiyat�m�zda �simler Sözlü�ü (Varl�k, On Yedinci Bas�m, 1998) adl� temel yap�t�n� didiklemi�tim. Necatigil'de an�lan bin yazardan 792'sinin 1881 sonras�nda do�du�unu görmü�tüm. Bunlar�n kimileri ya�amlar�n�n önemli bir an�nda cumhuriyeti kar��lam��t�' Kimileri ya�amlar�n� Cumhuriyet'in ilk y�llar�nda, kimileri de daha sonra sürdürmü�tü' Demek oluyor ki, Necatigil'deki bin yazar�n, yuvarlamayla, yüzde 80'i cumhuriyet döneminde ya�am�� yazard�. Bu, ölçü olarak getirilemez elbette.Ancak 1923'ten sonra do�anlar�n, 792 yazar aras�nda yine de büyük ço�unlu�u olu�turdu�unu belirteyim. Gerçekten bunlardan 341'i 1881-1923 aras�nda do�mu�ken 451'i ise 1924 ve sonras� do�umlulardan olu�uyor' Bu da yakla��k yüzde 57'lik bir oran halinde ç�k�yor kar��m�za. Cumhuriyetin ilan� sonras�nda dünyaya gelenler, sözlü�ün de yüzde 45'lik bölümünü olu�turuyor o halde. Görüldü�ü üzere yaz�n�m�z� var eden insanlar�n yar�s�, cumhuriyet döneminde do�an ki�iler... Buna, Necatigil sözlü�üne ek çal��ma yapanlar�n zaman içinde ekleyece�i yazarlar da kat�ld��nda; oran�n sürekli t�rman�� gösterece�i öngörülebilir.Aç�k ki yaz�n�m�z, as�l kimli�ini cumhuriyetle kazan�yor. Sözlükte madde olarak an�lan yazarlar�n yakla��k yüzde 80'i, 1881 ile 1964 aras�ndaki seksen dört y�ll�k dönemde dünyaya geliyor. Bu veri, �unu da gösteriyor bize: 1881'de do�anlar�n, en erken 1900'de ürün vermeye koyulaca�� dü�ünülürse, yaz�n�m�z�n, as�l büyük ivmesini son yüzy�lda kazand�� ç�k�yor ortaya. 1881 ile 1964 aras�ndaki seksen dört y�ll�k zaman diliminde dünyaya gelmi� 792 yazar�n, ayn� de�erler dizgesine sahip oldu�u; alg�lay��lar�n�n, çözümleyi�lerinin, yaz�nsal yönsemelerinin birbirine benzedi�i; güzelduyusal ele al��lar�n�n birbirinin kopyas� biçiminde gerçekle�ti�i; yap�tlardaki dilsel, biçemsel, biçimsel yakla��mlar�n ayn� e�ilimleri yans�tt�� da dü�ünülmemeli!Nitekim cumhuriyetin yazar� sayabilece�imiz bir kucak yazara bakarak bunlar� ileri sürmek olanakl�. Al�n size Cumhuriyet'te yazmay� sürdüren onlarca yazar'

YAZINIMIZIN ÖZGÜN OKULU: 'CUMHUR�YET'...

�u bizim Cumhuriyet, cumhuriyetin ayd�nlanma felsefesiyle uyumlu tam bir yaz�n okulu bana sorarsan�z' Yeri gelmi�ken ekleyivereyim, ben de Cumhuriyet okulundan gelen bir yazar�m'Geçmi�ten günümüze, gazetenin kö�elerinde yaz�lar�yla bize gülümseyen, sayfalar�nda görünen ya da görünmeksizin görevini sürdüren kimbilir kaç yaz�nc� geldi geçti' Bugün bile �öyle kabaca saymaya kalk��t��m�z onlarca ada ula�mak olas�' Ne dersiniz, kabaca s�ralayal�m m�, Cumhuriyet'in hangi yazar� hangi dallarda ürün verimlemi�?�iir: Aytül Akal, Sunay Ak�n, Enis Batur, Ataol Behramo�lu, Ahmet Cemal, Cevat Çapan, Turgay Fi�ekçi, Metin Celal, Mustafa �erif Onaran, Ergin Y�ld�zo�lu'Öykü: Behiç Ak, Aytül Akal, Oktay Akbal, M.Sad�k Aslankara, Enis Batur, Adnan Binyazar, Ahmet Cemal, Selçuk Erez, Feyza Hepçilingirler, I��k Kansu, Deniz Kavukçuo�lu, Zeynep Oral, I��l Özgentürk, Mavisel Yener, Nilay Y�lmaz' Roman:Oktay Akbal, Selçuk Altun, M.Sad�k Aslankara, Adnan Binyazar, Enis Batur, Ahmet Cemal, Tahir M.Ceylan, Selçuk Erez, Turgay Fi�ekçi, Feyza Hepçilingirler, Deniz Kavukçuo�lu, Emre Kongar, Metin Celal, Zeynep Oral, �lhan Selçuk, Mavisel Yener' Oyun: Behiç Ak, Aytül Akal, Sunay Ak�n,M.Sad�k Aslankara, Ataol Behramo�lu, I��l Özgentürk, Mavisel Yener, Nilay Y�lmaz' And��m adlar, Cumhuriyet'te ya da eklerinde sürekli yazan kalemler. Bir de herhangi kö�ede sürekli yazmamakla birlikte örne�in Kültür Bölümü yöneticisi �air Egemen Berköz gibi gazetenin yay�m�nda eme�i geçen yaz�nc�lar var. Ayr�ca 'Olaylar ve Görü�ler' bölümünün yazarlar�n� da unutmamak gerekiyor'(örne�in Vecihi Timuro�lu, Muzaffer �lhan Erdost vb) Öte yandan Turhan Selçuk, Semih Poroy, Behiç Ak var birer yazar çizer olarak. Yaz�n�n d��nda farkl� sanat dallar�nda, sözgelimi sinemada (Örne�in I��l Özgentürk, Behiç Ak, M.Sad�k Aslankara), müzikte (örne�in Selmi Andak) ürün verenler kadar resim, tiyatro vb. dallarda eylemli üretimde bulunan sanatç�lar söz konusu'Bunlar, do�al ki benim an�msayabildiklerim' Unuttuklar�m�, bilmediklerimi de ekleyecek olursak üzerine, Cumhuriyet'in gerçekten bir yaz�n okulu oldu�u belirgin biçimde ç�kacakt�r ortaya' Varl�k, Yeni Dergi vb. yay�nlar�n da birer yaz�n okulu oldu�unu unutmamak gerekiyor bu arada.

'BUNU SAYMAYIZ BALBAY...'

Cumhuriyet'in kö�e yazarlar�n�, cumhuriyetin ayd�nlanmas�ndan pay�n� alm��, bu nedenle kendilerini incelemeci, ele�tirmen ba�lam�nda geli�tirmi�, an�t çevirmenlikler sergilemi� (örne�in Cevat Çapan, Ahmet Cemal vb.) ki�iler olarak sa�lam temeller üzerine oturan birer denemeci ba�lam�nda nitelemek gerekiyor ayn� zamanda. Bir ad�m daha atarak söyleyeyim; Cumhuriyet gazetesinin, Türkiye'nin en kurumsal deneme okulu, hatta hatta ele�tiri okulu oldu�u da eklenebilir!' Deneme, ele�tiri öteki yaz�nsal türler gibi ayd�nlanma ça��n�n verimi ku�kusuz, bunun yan� s�ra onlar�n önüne geçerek bunun birinci elden tellall��n�, tan�kl��n� yapan türü de. Sorgulayan, yarg�layan yaz�nsal türler olu�u bunun en somut kan�t�. Evet deneme de ele�tiri de ayd�nlanman�n yaz�nsal türleri' Bu yüzden bak�n Cumhuriyet'in yazarlar�na; hepsi de soycak denemeci, ele�tirmen' Bu denemecilerden biri de Mustafa Balbay ku�kusuz' Ama Balbay nerede? Dört duvar aras�nda, kimbilir yeni denemeler için kendini örse yat�rm��, kozas�n� örüyor belki' Kaç y�l önceydi, Cumhuriyet'in bir kurulu� y�ldönümünde Ankara Kalesi çevresindeki bir eski Ankara kona��nda e�iyle birlikte, gamzeli gülü�lerle geni�leterek giri�i, konuklar� kap�da kar��l�yor, herkesle tokala��yor, 'Bunu saymay�z, yine bekleriz' diyordu her kezinde'Gelenler, bir an için �a�k�nl�k ya��yor, sonra onun denemeci ayd�nl�k gülü�üne gülü�le kat�l�yordu. 'Aaa, tabii, evet, yine geliriz Cumhuriyet'e, gazetemize'' Peki, biz bunu sayacak m�y�z Sevgili Balbay, sensizli�i? Balbay'a, örse yatt�� o kö�ede, 'Baybay' yapacak de�iliz ku�kusuz' Evet, biz de bunu saym�yoruz Sevgili Mustafa Balbay' Yaz� masas�ndaki örs ba��na özgürce döndü�ünde, körü�üne öyle bir yap��mal�s�n ki, hava üfleyemedi�in günlerin ac�s�n� da ç�karmal�s�n. Saymad��m�z günleri bize sayd�r�p tamamlayana dek, ci�er dolusu körüklemelisin Ankara'y�, notlar�nla'Biraz daha hava körükledi�inde, eminim eriyecek da�lar, yollar yine Ankara'ya ç�kacak, Ankara'n�n 'Gündem'ine'Ha gayret Sevgili Balbay, az kald�' biz bu kurulu� y�ldönümünü zaten yine seninle ya��yoruz, ku�kun olmas�n!

Cumhuriyet Kitap; 7 May�s 2009

YUNUS NAD� 2009 ÖDÜLLER�

Diyarbak�r'da yasak a�k

Özcan Karabulut ilk roman� Amida, E�er Sana Gelemezsem ile 63. Yunus Nadi Roman Ödülü'nün sahibi oldu.

Ayça TEZER

-�lk roman�n�zla Yunus Nadi Ödülü'nü ald�n�z. Bu konudaki dü�ünceniz? -Evet, Amida bir ilk roman, ama yazar�n�n otuz y�ll�k bir yaz� serüveninin oldu�u unutulmamal�. �imdi dönüp geriye bakt��mda, farkl� dizili� taktikleriyle her sözcü�ün, her cümlenin önem kazand��, farkl� biçimlerin denenebildi�i, anlam�n çok zaman yüzeyde de�il, tersine derinde oldu�u bir yaz�nsal türden gelmemin yan� s�ra, farkl� roman okumalar�m�n da Amida'ya katk�s�n�n oldu�unu görüyorum. ÇOCUK ��Ç�LER- Roman�n�zda 'çocuk i�çiler' sorununa de�iniyorsunuz. Bu konuya olan ilginiz nereden geliyor? - Çocuk i�çilik konusu yakla��k on alt� y�ld�r ilgi alan�mda. ��çi sendikalar�nda çal��yorum ve ba�ka sendikal çal��malar�n yan� s�ra çocuk i�çili�ine kar�� projeler geli�tiriyorum. Bu alanda ILO, UNICEF gibi uluslararas� kurulu�larla, kamu kurumlar�yla, demokratik kitle örgütleriyle, sivil toplum kurulu�lar�yla birlikte çal��yoruz. Çocuk i�çili�iyle ilgili makalelerim ve kitaplar�m var. Çocuk i�çilik temel sorunlarla ili�kili olarak Diyarbak�r'da,Türkiye'de ve dünyada önemli bir sorun. Çocuk i�çili�iyle mücadele etmek, roman�n ana karakterlerinden Arat'� diri tutuyor, onun temel sorunlarla yak�ndan ilgilenmesini sa�l�yor. Örne�in, insanlar�n çok kimlikli oldu�unu görüyor Arat, ya�am hakk� için, bir arada ya�amak için s�n�fsal kimli�in önemini vurguluyor. Arat'�n, çocuk i�çili�iyle mücadele etmenin i�çi hak ve özgürlüklerini koruma ve geli�tirme mücadelesinin ayr�lmaz bir parças� oldu�unu söylemesi, sendikalara ve sendikac�lara ele�tirel bakmas� da bu yüzden. Çocuklara 'vefa borcu'muz oldu�unu dü�ündü�üm için, roman�n katmanlar�ndan birini de çocuk i�çiler olu�turdu, diyebilirim.- Romandaki Arat karakteri gerçekten çok ilginç bir karakter. Arat bazen anlat�c�n�n bile üstüne ç�kabiliyor. Anlat�c� m� onu yönlendiriyor, o mu anlat�c�y� ço�u zaman kar��yor. -Arat, üst anlat�c�n�n kurgulad�� bir karakter, ya�ad�klar�n� kurgulayan bir anlat�c� ayn� zamanda. Arat'la romanc� aras�nda yer yer otobiyografik ili�kiler var. Bir ana karakter olarak Arat, kendi öyküsünü yazmas� için üst anlat�c�y� zorluyor. Kim zaman üst anlat�c� kendini Arat'�n yerine koyuyor, kimi zaman çal��ma masas�na çekiliyor, bütün bunlar�n tad�n� sonuna kadar ç�kar�yor. Arat'� yaratan, onun pe�inden ko�an benim elbette. Italo Svevo gibi söyleyecek olursam, Arat benim icad�m, onu ben uydurdum ve uydurman�n yalan söylemek demek olmad��n� biliyorum.- Amida karakteri de çok ilginç. Dil�a ad� Amida'yla de�i�iyor. Ba�� örtülü olmas�na ve Diyarbak�r gibi kapal� bir çevrede ya�amas�na ra�men hayat�n içinde olan, yerine göre gücünü etraf�na hissettirebilen ama törelere de s�k� s�k�ya ba�lanm�� bir kad�n...- Evliya Çelebi metinlerinde bir zamanlar Diyarbak�r'a hükümdarl�k etmi� Amida ad�na rastlay�nca, kad�n karakterin yazg�s� de�i�ti. Kad�n hükümdar Amida'y� 'kapal� kad�n' imgesiyle günümüzün Diyarbak�r'�na ta��d�m: Törelere zincirle ba�lanm��, çaresiz bir kad�n imgesi. Güneydo�u'da yoksulluk, çocuk i�çilik, çat��malar, kad�n intiharlar�, töre cinayetleri var olan kad�n sorunlar�n� daha da katmerle�tiriyor.-Yazmay� bir yas tutma seremonisi olarak görüyorsunuz adeta. - 'Kad�nlar senin için ölsün' diyen Carmen; 'Korkar�m kad�nlar sizi çok üzecek' diyen Köstenceli Münevver Re�it; 'Amcalar pislik yap�yor' diyen çocuk i�çi U�ur; Diyarbak�r 5 No'lu Askeri Cezaevinde ölüm oruçlar�ndan, tecritten, i�kenceden ç�kan Rizgarî; da�daki Muhsin; Muhsin'in anas� Halti Hazey; polis bask�n�nda öldü�ü san�lan, ancak ya�ad�� anla��lan Ermeni as�ll� Simla; 'Bu erkekler niye böyle? Kad�nlardan her istediklerini elde etmeye haklar� oldu�unu mu san�yorlar?' diye soran Serpil; 'Ak memelerden korka�a pay dü�mez,' diyen Amida; 'Yas 48 saat, sevi�mek ömür boyu' diyen Arat; insana birbirine kar��t duygular hissettiren Diyarbak�r' Roman�n and��m bütün karakterleri, yazma eyleminin bir yas tutma biçimi olabilece�ini dü�ündürüyor. Evet, bu romandan sonra yazmak, ayn� zamanda bir yas tutma biçimi art�k, en az�ndan benim için. nAmida, E�er Sana Gelemezsem/ Özcan Karabulut/ Can Yay�nlar�/ 324 s.

�nsano�lunun trajedilerinde yol almak

Hakan Yaman, ikinci roman� Foto�raftaki Kad�n ile ald� Yunus Nadi Roman Ödülünü.

Selcen AKSEL

-Baz� aç�lardan daha oylumlu bir tür olarak nitelenebilecek olan roman türünü seçi�inizin belli nedenleri var m�? Bunu anlat�m�n�zda yan öyküler ve ana karakterle s�n�rlanmayan ayr�nt�larla bütünlenen üslubunuzla ili�kisi var m�?- Roman� her zaman kendime daha yak�n buldum. Di�er edebi türleri de zevkle okumama ra�men roman�n bende farkl� bir yeri var. Özellikle uzun soluklu bir macera oldu�u için ve yazarken bana çok sevdi�im bir yan u�ra� imkan� tan�d��, beni uzun ve zevkli ara�t�rmalar yapmak zorunda b�rakt�� için, bazen küçük detaylarlarla saatlerce beni u�ra�t�rd�� için roman yazmay� daha keyifli buluyorum.Ancak buradan öykü yazarl��n� da önemsemedi�im anla��lmas�n. Hatta tam tersi iyi bir öykü yazman�n roman yazmaktan çok daha zor oldu�unu dü�ünmü�ümdür hep. - Bir yandan pe�inden gidilen tutkulu bir a�k, bir yandan özenle saklanan umudun yitip gitmemesi için gösterilen çaba; böylesine iki ö�eli bir tematik bütünlük içinde sizin roman�n�z� bir a�k roman� olarak yine de de�erlendirebilir miyiz ?- Bu de�erlendirmeyi benden önce ele�tirmenler yapm��lard�. Her ne kadar romanlar�n böyle tek sözcükle kategorize edilmesini çok do�ru bulmasam da ben de bu görü�e kat�l�yorum. Derinlerdeki a��rl�k noktas�n� insano�lunun iki önemli trajedisi, yaln�zl�k ve cinselli�in olu�turdu�u bir düzlemde ilerleyen bir a�k roman� diyebiliriz. Biraz marazi bir a�k�n roman�. Bu anlamda klasik a�k romanlar�ndan ayr�l�yor. Ama yine de öyle nitelenebilir.

DO�AL B�R DURUM

- Romanda ana karakterin hayata ve insanlara, belli bir kültürel ve entelektüel birikimle bakt��n� anl�yoruz. Ancak orta halli bir ya�am sürüyor, bazen basitle�ebiliyor ve tutkusu söz konusu oldu�unda uçlarda geziniyor. Bu simgesel olarak bir içsel çarp��ma ve uyumsuzlu�un yans�mas� m�?- Bu tespitinizi tüm insanlarda var olan ve kan�mca olmas� da gereken do�al bir durum olarak kabullenmeliyiz. Hepimiz içimizde sosyal çevre için giydirilmi� bir 'ben' ile yaln�z kald��m�zda ya da kendimizi rahat hissetti�imiz ortamlarda kald��m�z 'ç�r�lç�plakl�k' veya 'yar� ç�plakl�k' halini bir arada ya��yoruz. Bu ini� ç�k��lar ya�ant�m�z�n en temel ve do�al halleri. Roman�n ana karakteri Suphi de do�al olarak içinde bu kar��tl�� bar�nd�r�yor. Üstelik kendine has ruh hali nedeniyle Suphi'de bu ini� ç�k��lar zaman zaman biraz abart�l� da olabiliyor.- Buna ba�l� olarak; tarihsel döneme ili�kin ipuçlar�yla yüklü olmasa da, roman�n�z�n günümüz dünyas�n�n ve Türkiye'nin neresinde durdu�unu sormak istiyorum...- Romanda çok aç�k bir tarih vermedim ama roman günümüzde geçiyor. Roman�n günümüzde geçti�ini Suphi'nin ya��ndan ve gençli�inden bahsederken 1970'li y�llarla ilgili olarak anlatt�klar�ndan veya foto�rafç�l�ktan söz ederken kendisinin art�k geride kald��, her �eyin 'dijital' olu�undan yak�nd�� baz� bölümlerden anl�yoruz. Asl�nda bunu çok da önemsemiyorum. Bu roman�n elli y�l önce ya da sonra geçmesi içinde anlat�lanlar� fazla bir de�i�ikli�e u�ratmazd� diye dü�ünüyorum. - Yap�tlar�n�z�n bu ikincisiyle, yaz� sanat�nda nas�l bir yolda ilerlemi� oluyorsunuz? Baz� aç�lardan farkl� bir anlat�m söz konusuyken...- �lk roman�m bitti�inde akl�mda iki roman tasla�� vard�. Bunlardan biri 'Foto�raftaki Kad�n' di�eri de �u an üzerinde çal��t��m romand�. Fakat 'Foto�raftaki Kad�n' kendili�inden öne ç�k�p, adeta kendini yazd�rd�. �lk roman�m� alt� y�lda bitirebilmi�tim. Bu roman�m�n sanki bir �iir gibi gelip sözcüklere ve cümlelere dökülerek kendili�inden kâ��tlar� doldurdu. Çok keyif alarak yazd��m bir roman oldu. Bu anlamda ilkinden oldukça farkl� bir yaz� süreçte yaz�ld�. Ayr�ca yazd��m her yeni romanda farkl� �eyler denemek istiyorum. Foto�raftaki Kad�n/ Hakan Yaman/ Do�an Kitap/ 234 s.

Cumhuriyet Kitap; 7 May�s 2009

YUNUS NAD� 2009 ÖDÜLLER�

'Hikâyelerim özgün ve ilgi çekici'

Gönül Çolak ' Komi ve Kemikler' adl� öykü kitab�ylaYunus Nadi Öykü Ödülünü ald�.

Ceren ÇIPLAK

-Yunus Nadi Ödülleri'nde öykü dal�nda birincili�i payla�t�n�z. Ödüle ve derecenize ili�kin dü�ünceleriniz nelerdir?- - Yunus Nadi �u ana kadar ba�vurdu�um ilk ve tek yar��mayd�. Bu kitap asl�nda çok uzun ve emek verilmi�, zorlu bir ya�ant�n�n sonucu içimden dü�ürdü�üm bir ta�t�. O ta� güçlü bir ivme yaratm�� olmal� ki domino ta�lar� gibi di�erleri de devrilmeye ba�lad�. Ödül de bu ta�lardan biri ve belki de en büyü�ü. Yunus Nadi gibi Türk Edebiyat� için son derece prestijli ve büyük bir ödülü almak gurur verici. - Kitab�n�z�n ba�ar� kazanmas�n� neye ba�l�yorsunuz?- Hiçbir zaman ba�ar�y� hedeflemedim. 'Komi ve Kemikler'i yazma sürecinde ödül ya da yay�mlan�p yay�mlanmayaca�� kayg�s� ta��mad�m hiç. Hatta ele�tiri alabilece�ini tahmin etti�im bölümleri, uzam��, sarkm��, da��lm�� gibi gözüken yerleri tasar�m�mdan ödün vermemek ad�na k�saltmad�m. Çünkü toplamda bir etki yaratmak, okuru kitab�n içinde s�k��t�rmak, kaybetmekti niyetim. Ayn� hayat�n bize yapt�� gibi' Ben kendi yolumdan gitmeye u�ra�t�m hep. - Ele�tirilere ili�kin neler söyleyebilirsiniz? - Ele�tirilere gelince; gerek bas�nda ç�kan yaz�lar, gerekse kitap arkas�na yaz�lan kritikler hep olumlu yöndeydi. �u ana kadar olumsuz bir ele�tiri duymad�m. Kurgu ve matemati�i özgün ve ba�ar�l� bulundu mesela. Dil için de ayn� �eyler söylendi. Çok de�erli ustalardan övgüler alarak ç�kt� kitap yolculu�una. Ba�ta �smail Mert Ba�at olmak üzere, Ahmet Telli.. ve bana inanan tüm büyüklerime ve dostlar�ma cömert kritikleri için te�ekkür etmek istiyorum. Bu zaten büyük bir ba�ar�yd� benim için.

HAYATI �ZLEYEREK YAZDIM >

- Komi ve Kemikler > ilk öykü kitab�n�z olmas�na ra�men kurgusundaki özgünlük dikkat çekiyor. Bu kurgu ba�ar�s�n� nas�l sa�lad�n�z? >- Son derece riskli bir �eyi denedi�imi biliyordum. Çünkü bu güçlükte bir kurgunun ortas� yoktur. Ba�aramazsan�z her �eyi çöpe atman�z gerekir. > En küçük bir tereddütte bile yer vermemeniz gerekir. Aksi halde yazar�n kafa kar��kl�� ve ne yapmak istedi�ine ili�kin karars�zl�� olarak alg�lan�r. Öyledir de zaten. Tabii ki çok zorland�m. Çünkü burada rakamlarla ve sembollerle de�il sayfalarca yaz�y� çevirmek durumundas�n�z. - 'Komi ve Kemikler'in yazar� kimdir' ve öykü çal��malar� ne zaman ba�lad�?- Bu kitab�n yazar� somut ve maddi hayatla ba�lar� kopuk biridir ya da gittikçe bu ba� zay�flamaktad�r. Ama yine de birkaç �ey söylemek gerekirse; 1971 y�l�nda Antalya'n�n Serik ilçesinde do�dum. Çocuklu�umun geçti�i yer buras�. Ortaö�renimimi > Antalya'da tamamlad�ktan sonra Eski�ehir Anadolu Üniversitesi Yabanc� Diller Fakültesi �ngilizce Bölümü'nden mezun oldum ve sonras�nda �stanbul'a geldim. Birkaç y�l ö�retmenlik yapt�ktan sonra istifa ettim. Özel sektörde i�lerde çal��man�n yan�nda, oyunculuk ve müzikle ilgilendim. �ahika Tekand'�n atölyesinde çal��t�m bir süre. Beklan Algan ve Ayla Algan'la 'Yarat�c� drama' üzerine çal��t�m ve kendilerine asistanl�k yapt�m. Bir uzun metrajl� film senaryosu yazd�m, yine gün yüzüne ç�karamad��m. Ara s�ra söyle�iler yazd�m kitap ekleri için. Yazmaya ne zaman ba�lad��m gibi bir sorunun cevab� yok bende. Çok suskun ve hareketsiz bir çocukluk ya�ant�m oldu. Bunun �imdilerde ne anlama geldi�ini çözebiliyorum. Her �eyi büyük bir dikkatle, tamamen bir yabanc� gibi izledi�im için hayata kat�lamazd�m pek. Bence yaz� o zamanlar > ba�lad�' Ama bir bütünlük olu�turacak ve edebi bir tarza girebilecek �ekilde 1996 y�l�nda yazmaya ba�lad�m. Komi ve Kemikler/ Gönül Çolak/ K�rm�z� Yay�nlar�/124 s.

'Edebiyat da a�k gibidir, ba��n�za gelir'

Murat Özya�ar, 'Ayna Çarpmas�' adl� öykü kitab�ylaYunus Nadi Öykü Ödülünü ald�.

Mehmet P��K�N

'KEND�ME TUTTU�UM B�R DEFTER'

azmaya ne zaman ve nas�l ba�lad�n�z? - Edebiyat da a�k gibidir, ba��n�za gelir! Edebiyata bula�mam� sa�layan ortaokuldaki Türkçe ö�retmenim de�il de bize birkaç haftal��na derse giren stajyer Türkçe ö�retmeni oldu. Dersimize sürekli giren ö�retmenin ad�n� hat�rlam�yorum, stajyer ö�retmenimin ad�n� ise ad�m gibi hat�rl�yorum. Ad�; Bilal Küçük'tü. Bir iki hafta dersimize girdikten sonra onu bir daha göremedim. Peki ne yapm��t� da beni böylesine etkilemi�ti? �kinci veya üçüncü derslerin birinde tahtaya Yahya Kemal'in 'Sessiz Gemi' �iirini yazm�� ve sonra da o �iiri yorumlamaya ba�lam��t�. O yorumlad�kça ben sanki dersi bir tek bana anlat�yormu� duygusuna kap�lm��t�m. Onun yorumuna göre �iirde 'gemi' sözcü�ü 'tabut' sözcü�ü yerine kullan�l�yordu. Üstelik �iirin hiçbir yerinde 'tabut' sözcü�ü geçmiyordu, i�te bu temsili istiare beni fazlas�yla etkilemi�, bir sözcü�ün gerekti�inde bir ba�ka sözcük yerine kullan�lmas�, sözcüklerin bir büyüsü oldu�u fikrini yaratm��t� bende. - Kitab�n�z, Pavase'nin, 'Kendimi yaln�z b�rakmamak için bütün gece aynan�n kar��s�nda oturdum' sözü ile ba�lay�p, The Beatles'�n �ark� sözlerinden, 'Bu sabah aynaya bakt�m, kimseyi göremedim' sözüyle bitiyor. Kitab�n yaz�lma serüveninden söz eder misiniz?- Evet, sizin de belirtti�iniz gibi, Pavese Ya�ama U�ra�� adl� kitab�nda 'Kendimi yaln�z b�rakmamak için bütün gece aynan�n kar��s�nda oturdum.' diyordu. Bu cümlesine kar��l�k The Beatles de bir �ark� yapm�� ve �ark�n�n bir yerinde �öyle diyordu: 'Bu sabah aynaya bakt�m kimseyi göremedim.' Ben de bu bulu�maya dahil olmak istedim ve Ayna Çarpmas�'n� Pavese'nin cümlesiyle aç�p The Beatles'�n dizesiyle kapamak ve bu iki cümle aras�nda olup bitenleri anlatan bir kitap yapmak istedim. Yani öykülerden önce bir kitap yapma fikri vard� kafamda. Benimkisi bir kitap yazmaktan çok bir kitap yapmakt�.

'MUTLU B�R HARF YOKTUR'

- Öykülerinizde genelde karamsar bir hava var, bunun nedeni nedir acaba?- Çünkü mutlu harf yoktur ve herkes kendi 'kara's�n� döker sayfaya.-'�tiraf' adl� öykünüzdeki Selim karakterinin cezaevinde siyasal bir tutukluyken uzaktan sevdi�i k�z� görebilme ad�na 'itirafç�lar ko�u�una' geçip geçmedi�i finalde muallâkta kal�yor. Selim, â��k oldu�u k�z için 'itirafç� ko�u�una' geçiyor mu?-Yazd��m bir öyküyü sonradan aç�klama gayreti içerisine girmek aç�kças� zoruma gidiyor. Bu sebeple Selim'in 'itirafç�lar ko�u�u'na gidip gitmedi�ini belirtmek yerine ya da bunu hak'katen merak eden okurlar, Cumhuriyet Kitap'�n 989. say�s�nda 'Ayna Çarpmas�'nda Metin �çi Geçi�ler' adl� bir yaz� yay�mland�, bu yaz�ya bakabilirler. - �lk öykü kitab�n�z Ayna Çarpmas� ile Yunus Nadi Öykü Ödülü'ne lay�k görüldünüz, neler hissediyorsunuz? Bu ba�lamda ödüller hakk�nda neler dü�ünüyorsunuz?- Böylesine köklü ve sicili temiz bir ödülü alm�� olmaktan mutluluk duydum. Ödüllerin ödül alan eseri öne ç�kard��n� dü�ünüyorum. Bunun d��nda hiçbir ödül hiç kimseyi yazar yapmaz, sadece ki�iyi daha görünür k�lar diye dü�ünüyorum. Ödül alan eser iyidir, almayan kötüdür gibi bir kolayc�l��a dü�memek gerekir, Sevim Burak da Sait Faik Ödülü'nü almak istemi�ti, ama o günkü ko�ullarda bu mümkün olmad�, bu onun kötü bir yazar oldu�unu asla göstermez. Ayna Çarpmas�/ Murat Özya�ar/ Do�an Kitap/ 98 s.

Cumhuriyet Kitap; 7 May�s 2009

YUNUS NAD� 2009 ÖDÜLLER�

'Ok gibi olsam yabana atarlar'

��sizli�i konu alan çal��mas�yla 2009 Yunus Nadi Karikatür Ödülü'ne Ahmet Ümit Akkoca de�er görüldü.

Elif BEREKETL�

izerken nelerden besleniyorsunuz, neler dürtülüyor sizi? - �lgi alan�ma ülke ve dünya sorunlar� giriyor asl�nda. E�er düzenli bir yerde çal��sayd�m bu konular� i�lerdim. �imdi yar��ma karikatürleriyle ilgilendi�im için benden istenilen konularda çiziyorum. Genel bir politikli�im oldu�u söylenemez. Çizgilerimde Türk kültüründen besleniyorum. Haks�zl��a ba�kald�r�, adalet duygusu, ba�kalar�na ve çevreye zarar vermeme, ülke ve dünya insanl�� için bar��, insana ait de�erlerin zaafa u�ramas� dürtüyor beni.- Politik olmad��n�z� söylüyorsunuz. Politik karikatür üzerinde tabu var m� sizce �u an Türkiye'de? Asl�nda daha da önemlisi, zaman�nda baz� mizah dergilerinin ba��na gelenler sizce bugün otosansür nedeni oldu mu?- Ele�tirel dü�ünceler k�zg�nl��a ve önyarg�lara dayanmamal�. Çe�itli durumlar ve olaylar kar��s�nda tak�nd��m�z tav�rlar, sarf etti�imiz sözler daha sonra kaybolup gidiyor. Ama çizgiler kaybolmuyor. Al�c�lar taraf�ndan yap�lan de�erlendirmelerde her �eyden önce karikatür sanat�n�n özellikleri göz önüne al�nmal�. Hiçbir konuda hakareti onaylamayan bir ki�i olarak, sanat�n da özgür iradeyle yap�labilece�ine inan�yorum. Çizer entegre bir ki�iliktir. Bu özelli�i önemlidir. Yukar�da söylediklerimin haricinde �artlar bu özelli�e gölge dü�ürmemeli. Baz� tan�mlamalarda oldu�u gibi, karikatür y�k�c�l�k de�ildir asl�nda. E�er y�k�c�l�ksa, o zaten ba�ka bir yap�c�l�� getirir. A��rl�kl� olarak, yap�c�l�kta odaklanmal� söz konusu baz� tan�mlamalar.

'KAR�KATÜR SÜREKL� DEVR�MD�R'

- 'Otokontrol' ile 'otosansür'ü ay�ran çizginin özgürce çekilememesi düzenle uzla�maya neden olmaz m� peki? Do�u�u muhalefete dayanan böyle bir alanda özellikle...- Evet, do�ru, karikatürün var olu� nedeni muhalefet yapmakt�r... Ama neye kar�� muhalefet? Tabiî ki düzendeki olumsuzluklara, haks�zl�klara, yanl�� yap�lan i�lere kar�� muhalefet. Düzenle uzla�mas�na gelince, dedemin bir sözü vard�: 'Ok gibi do�ru olsam yabana atarlar beni, yay gibi e�ri olsam elde tutarlar beni.' Yay gibi e�ri olmak herhalde biraz esnek olmak anlam�na da geliyor. Ben karikatürde bu yakla��m� onaylamamakla beraber, özellikle bas�nda çal��an karikatürcüler için kap�n�n önüne konulma gibi bir risk de olabilece�ini söylemek zorunday�m. - Kap�n�n önüne konma durumu olan karikatürcülerin hayalgücünün egemenlerce kontrol alt�nda tutulmas� anlam�na gelir bu da pekâlâ. Peki, karikatürün hayalgücü ve dolayl� olarak da felsefeyle ili�kisi hakk�nda ne dü�ünüyorsunuz; 'konjonktürden ba��ms�z olarak' ve 'bugünlerde ülkemizde'? - Hayalgücü, insanlar�n ortak kullan�m alan� olarak üzerinde ya�ad�klar� tek dünyada, her insan�n sadece kendilerine ait çok dünyal�l�klar�d�r. Felsefe hayalgücünde filizlenir, geli�ir. Sanat; insan�n iç dünyas�yla ileti�im kurmas�d�r. Bu ileti�im sonucu ortaya konulan üretim, felsefi bir altyap�ya dayan�r. Sanatç� dü�ünerek sakl� olanlar� ortaya ç�kar�r. Her konudaki; sanatta, politikada, bilimde, teknolojideki geli�me yani; insan�n refah� mutlulu�u için yeni aç�l�mlar�n yap�lmas�, iyinin de daha iyisini bulma aray��lar�, karikatür, sakl� olan� bulup ortaya ç�karmaktan geçer. Bu sürekli devrimdir. - Karikatür, her �eyden önce küresel bir boyuta sahip ve söyledi�iniz gibi 'insanl��a ait de�erlerin egemen olmas�na katk�da bulunuyor'. Bunu bir 'tan�m' olarak alal�m. Peki, i�in asl�, ülkemizde üretilen karikatür ve de mizah�n evrensel boyutu nedir? Ça��n küreselle�me h�z�na paralel bir gidi� gösteriyor mu? - Ülkemizde mizah yeterince küreselle�iyor, evet. Asl�nda bu son derece iyi bir geli�me. Bu durum evrensel bir yakla��m� da getiriyor ayn� zamanda. Açl�k, küresel �s�nma, silahlanma yar��, ekonomik kriz gibi dünyay� tehdit eden durumlarla ilgilenmek, her dü�ünen ve sorumluluk hisseden insan�n görevidir ayn� zamanda.

'Ülkede ya�anan her �ey mizah malzemesi'

'Yunus Nadi Karikatür Ödülü'ne de�er görülen karikatürist Ali �ur, ya�am�n� karikatür sanat�na adam��.

Selda GÜNEYSU

ize ödül getiren karikatürünüz hakk�nda bilgi verir misiniz ?- Ödül ald��m karikatür, yerel seçimler dönemini konu ediniyor. Yani güncel bir olay� yans�tt�m çizgilerime. Siz de çok iyi biliyorsunuz, yerel seçimler öncesinde, Tunceli'deki seçmenlere buzdolab�, çama��r makinesi, çek-yat gibi e�yalar da��t�yorlard�. Bütün bas�n bu yard�mlardan söz ediyordu. Bir gün, bir televizyon kanal�nda, muhabirin, yard�m alan köylülerle yapt�� söyle�iyi izliyordum. Muhabir s�rt�nda buzdolab� ta��yan bir köylüye, 'Köyde elektriklerin olmad�� söyleniyor. Bu buzdolab�n� nas�l kullanacaks�n�z' diye sordu. Köylünün verdi�i yan�t çok anlaml�yd�: 'Evet, bu buzdolab�n� evime götüreyim de elektrikler yok. Bu seçimde buzdolab�, çama��r makinesindeki oylar kime gidecek?' Yani karikatüre konu olan espri asl�nda bana de�il, köylüye ait. Durumun vehametini çok güzel özetliyordu bu sözler. Söz çok ho�uma gitti ve hemen not ald�m. O gün de bu karikatürü çizmeye ba�lad�m. Yurtta�lar da oylar

Kal�c� Ba�lant� Yorum (0) Yorum yaz!

AlsahBlog

Son Yaz�lar�m

Kategorilerim

Arkada�lar�m

Ba�lant�lar�m

11/10/2009 � Kategori: Haber/�zlenim

23/9/2009 � Kategori: Haber/�zlenim

26 Eylül Cumartesi

Yer: Türkçe Ta�� (Konak EÜ Atatürk Kültür Merkezi yan�)

10.00 Küçük Konser

12.45 Aç�l��/ “Dilim Dilim Dilim” karikatür sergisi

13.15 Küçük Konser

13.30 Aç�l�� Sesleni�leri:

1. Oturum

14 Ekim Çar�amba

Yer: Atatürk Lisesi

10.00 Dil ��li�i

14.00 Küçük Konser/ Atatürk Lisesi

14.15 Söyle�i: “Okudum Türkçe Ya�ad�m Türkçe”

Konu�mac�lar: Konur Ertop, Sevgi Özel

Yöneten: Hidayet Karaku�

15.45 ��likten Sahneye

14 Ekim Çar�amba

Yer: Gültepe �lkö�retim Okulu

Yer: Karata� Lisesi

15 Ekim Per�embe

Yer: 9 Eylül �lkö�retim Okulu

Yer: Selma Yi�italp Lisesi

16 Ekim Cuma

Yer: Halit Bey �lkö�retim Okulu

Yer: 50. Y�l Lisesi

31/8/2009 � Kategori: Haber/�zlenim

27/7/2009 � Kategori: Kitap

18/5/2009 � Kategori: Haber/�zlenim

E�itimi

Uzmanl���

Akademisyenli�i

Bilimsel Çal��malar�

Di�er çal��malar�

ÇYDD

Cumhuriyet mitingleri

Ö�retim Üyeleri Derne�i

Di�er STK Çal��malar�

Aktif görevleri

Cumhurba�kanlar� ile �li�kileri

Di�er Görevleri

Ergenekon soru�turmas�

Ölümü

Ödülleri

Yay�nlar�

16/5/2009 � Kategori: Haber/�zlenim

15/5/2009 � Kategori: Siir

7/5/2009 � Kategori: Haber/�zlenim

7/5/2009 � Kategori: Dergi/Gazete

7/5/2009 � Kategori: Dergi/Gazete

Uzmanl��